Óttast kostnað af tilflutningi eftirlits
Mynd / Úr safni
Fréttir 9. apríl 2026

Óttast kostnað af tilflutningi eftirlits

Höfundur: Ástvaldur Lárusson

Deild alifuglabænda í Bændasamtökum Íslands sendi frá sér ályktun þar sem því var beint til stjórnar að kanna hvaða kostnaður muni hlotnast af því að flytja verkefni frá heilbrigðisteftirliti sveitarfélaga til Matvælastofnunnar (MAST).

Í rökstuðningi segir að stjórnvöld hafi boðað breytingar á fyrirkomulagi eftirlits og útgáfu starfsleyfa þar sem verkefni sem nú eru að hluta til á höndum heilbrigðiseftirlits sveitarfélaga verða færð til MAST og Umhverfis og orkustofnunnar (UOS). Slíkar breytingar geta haft veruleg áhrif á framkvæmd eftirlits, stjórnsýslu og þann kostnað sem fellur á bændur í mismunandi búgreinum.

Í dag annast heilbrigðiseftirlit sveitarfélaga útgáfu starfsleyfa og eftirlit með umhverfisþáttum í starfsemi margra búrekstra, sérstaklega smærri rekstrareininga. Stærri starfsemi fellur hins vegar undir UOS. Af fyrirliggjandi gögnum má þó ætla að fyrirhugaðar breytingar geti haft í för með sér að fleiri bú, óháð búgrein eða stærð, falli undir gjaldskrár og verklag UOS.

Samanburður á gjaldskrám bendir til þess að slíkar breytingar geti haft veruleg áhrif á kostnað við útgáfu starfsleyfa og eftirlit. Til dæmis má nefna alifuglarækt þar sem kostnaður við útgáfu starfsleyfis hjá heilbrigðiseftirliti sveitarfélaga er nú fast gjald fyrir tvo tíma, eða um 44.000 kr., auk árlegs eftirlitsgjalds um 82.000 kr. Samkvæmt gjaldskrá UOS er hins vegar innheimt tímagjald fyrir vinnu við útgáfu starfsleyfis, að lágmarki 40 klukkustundir á 22.400 kr. á klukkustund. Lágmarkskostnaður vegna starfsleyfis gæti því numið um 896.000 kr., auk 165.000 kr. fyrir vettvangsheimsókn, eða samtals að minnsta kosti um 1.060.000 kr.

Þar sem ekki virðist vera sérstök gjaldskrá fyrir minni rekstrareiningar gæti kostnaður minni búa margfaldast ef sama gjaldskrá gildir fyrir alla aðila. Ef slíkt fyrirkomulag yrði yfirfært á fleiri búgreinar gæti það haft víðtæk áhrif á rekstur bænda, sérstaklega minni og meðalstórra búrekstra.

Loðdýrabændur starfa áfram í deild Bændasamtaka Íslands
Fréttir 9. apríl 2026

Loðdýrabændur starfa áfram í deild Bændasamtaka Íslands

Loðdýrabændur munu áfram starfa í sérstakri búgreinadeild, þó einungis eitt bú s...

Skilyrði verði sköpuð fyrir aukna innlenda framleiðslu
Fréttir 9. apríl 2026

Skilyrði verði sköpuð fyrir aukna innlenda framleiðslu

Deildarfundur garðyrkjudeildar Bændasamtaka Íslands var haldinn á Búnaðarþingi í...

Hrönn nýr formaður skógarbænda
Fréttir 9. apríl 2026

Hrönn nýr formaður skógarbænda

Stjórnar og formannsskipti voru gerð í deild skógarbænda. Hrönn Guðmundsdóttir e...

Óttast kostnað af tilflutningi eftirlits
Fréttir 9. apríl 2026

Óttast kostnað af tilflutningi eftirlits

Deild alifuglabænda í Bændasamtökum Íslands sendi frá sér ályktun þar sem því va...

Nýr formaður hrossabænda
Fréttir 9. apríl 2026

Nýr formaður hrossabænda

Skeggrætt var á fundi hrossabænda á deildarfundi þeirra á Búnaðarþingi í lok mar...

Tollur fylgir ekki verðlagi
Fréttir 9. apríl 2026

Tollur fylgir ekki verðlagi

Á deildarfundi eggjabænda hjá Bændasamtökum Íslands lögðu fulltrúar áherslu á að...

Vilja leyfi til að flytja inn laxahrogn
Fréttir 9. apríl 2026

Vilja leyfi til að flytja inn laxahrogn

Landeldisbændur á Búnaðarþingi lögðu fram þrjár umfangsmiklar tillögur sem snert...

Gripagreiðslur til fjölgunar geita
Fréttir 9. apríl 2026

Gripagreiðslur til fjölgunar geita

Nýtt skýrsluhaldskerfi kemst brátt í gagnið og er mikilvægt til utanumhalds á st...