Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 9 ára.
Glífósat hugsanlega bannað í löndum Evrópusambandsins
Fréttir 31. maí 2016

Glífósat hugsanlega bannað í löndum Evrópusambandsins

Höfundur: Vilmundur Hansen

Hugsanlegt er að mikið notuð plöntueyðingarlyf, sem fyrirtæki á við Monsanto, Dow og Syngenta framleiða, verði tekin úr hillum verslana í löndum Evrópusambandsins á næstu vikum.

Ástæða hugsanlegs banns á plöntueitrinu er sú að nefnd á vegum ESB getur ekki komið sér saman um hvort efnið glífósat, sem er að finna í mörgum gerðum af plöntueitri sé hættulegt mönnum eða ekki. Þetta er í annað sinn sem nefndin kemst ekki að niðurstöðu um máli.

Hugsanlega krabbameinsvaldur

Í þessu sambandi má geta þess að á síðasta ári hittust sautján sérfræðingar frá ellefu löndum við IARC, alþjóðlega miðstöð krabbameinsrannsókna, í Lyon í Frakklandi til að skera úr um krabbameinshættu vegna nokkurra illgresis- og óværulyfja, þar á meðal glífósat. Hópurinn ákvað á fundinum að flokka glífósat sem líklegan krabbameinsvald í fólki. Auk þess hefur Alþjóðaheilbrigðismálastofnunin (WHO) sent frá sér yfirlýsingu þar sem sagt er að hún telji líklegt að glífósat geti verið hættulegt mönnum og hugsanlegur krabbameinsvaldur.

Leifar af efninu hafa fundist í ýmiss konar matvælum eins og brauði, bjór og víni. Auk þess sem það hefur mælst í talsverðu magni í brjóstamjólk sængurkvenna og í þvagi barna og fullorðinna.

Á síðasta ári skrifuðu 1,4 milljónir Evrópubúa undir yfirlýsingu þar sem farið var fram á að glífósat verði bannað.

Leyfi til sölu á glífósat að renna út

Nái nefndin sem fjallar um heilsufarsáhrif glífósat ekki niðurstöðu, eða verði niðurstaða hennar að efnið sé hættulegt mönnum, mun leyfi framleiðenda til að selja glífósat í löndum Evrópusambandsins renna út 30. júní næstkomandi.

Þrátt fyrir að leyfið renni hugsanlega út 30. júní á þessu ári er talið líklegt að fyrirtækin fái tólf mánaða aðlögunartíma til að taka plöntueitur sem innihalda glífósat af markaði.

Round up, sem inniheldur glífósat, er mest notaða plöntueitur í landbúnaði Evrópu og uppspretta um eins þriðja af tekjum framleiðandans Monsanto í álfunni. Efnið er talsvert notað hér á landi, bæði af opinberum aðilum og einstaklingum.

Monsanto gæti lækkað í verði

Samningaviðræður um yfirtöku þýska risa- og efnaframleiðslufyrirtækisins Bayer á Monsanto hafa staðið í meira en ár. Verði glífósat bannað í Evrópu er líklegt að verð á hlutabréfum í Monsanto muni lækka verulega.

Bent hefur verið á að verði glífósat alfarið bannað mun það hafa gríðarleg áhrif á matvælaframleiðslu í Evrópu. Efnið er notað til að halda niðri óæskilegum plöntum á ökrum með nytjaplöntum og auki þannig uppskeruna.

Fulltrúar Bretlands í nefndinni eru helstu stuðningsmenn þess  að leyfi til að selja glífósat í Evrópusambandinu verði endurnýjað en fulltrúar Þýskalands, Svíþjóðar og Ítalíu leggjast gegn því undir forustu Frakka. Notkun á glífosat er reyndar alfarið bönnuð í Frakklandi.

Góð afkoma lykilatriði fyrir nýliðun
Fréttir 29. janúar 2026

Góð afkoma lykilatriði fyrir nýliðun

„Að fólk geti greitt sér laun fyrir vinnuna, byggt upp jarðir, ræktun og bygging...

Skýrt nei við aðildarviðræðum
Fréttir 29. janúar 2026

Skýrt nei við aðildarviðræðum

Ríflega 76 prósent bænda sem eru félagsmenn í Bændasamtökum Íslands eru ósammála...

Dreifikostnaður raforku hækkar
Fréttir 29. janúar 2026

Dreifikostnaður raforku hækkar

Gjaldskrárhækkanir dreifiveitna rafmagns hafa hækkað umfram vísitölu á undanförn...

Meðalafurðir mjólkurkúa aldrei meiri
Fréttir 29. janúar 2026

Meðalafurðir mjólkurkúa aldrei meiri

Samkvæmt niðurstöðum skýrsluhalds Ráðgjafarmiðstöðvar landbúnaðarins (RML) fyrir...

Mesti fjöldi skráðra sæðinga
Fréttir 27. janúar 2026

Mesti fjöldi skráðra sæðinga

Metþátttaka var í sauðfjársæðingum nú í desember. Þann 9. janúar var búið að skr...

Kynbótamat byggs við íslenskar aðstæður
Fréttir 27. janúar 2026

Kynbótamat byggs við íslenskar aðstæður

Anna Guðrún Þórðardóttir kynnti í haust frumniðurstöður úr doktorsverkefninu Erf...

Þari í sauðakjöt, krydd og kex
Fréttir 27. janúar 2026

Þari í sauðakjöt, krydd og kex

Nýtt frækex, unnið úr íslenskum þara, er komið á innlendan markað.

Ómarktæk vísindagrein um skaðleysi glýfosats
Fréttir 27. janúar 2026

Ómarktæk vísindagrein um skaðleysi glýfosats

Í niðurstöðum vísindagreinar í tímaritinu Regulatory Toxicology and Pharmacology...