Herdís Magna Gunnarsdóttir á Búnaðarþingi 2026.
Herdís Magna Gunnarsdóttir á Búnaðarþingi 2026.
Mynd / Ástvaldur Lárusson
Skoðun 7. apríl 2026

Jarmað, hneggjað, baulað ...

Þær hafa sömuleiðis minni aðgang að fjármagni, tækni og menntun til slíkra starfa og þær taka enn fremur minni þátt í ákvörðunum um það hvernig starfsumhverfi þeirra og annarra sem starfa í landbúnaði er háttað. Markmiðið með því að beina athyglinni að konum í landbúnaði er að breyta þessu og auka bæði stuðning við konur í þessari atvinnugrein vítt og breytt um heiminn og fjölga tækifærum þeirra.

Herdís Magna Gunnarsdóttir, kúabóndi á Egilsstöðum og varaformaður Bændasamtaka Íslands, fjallaði um stöðu kvenna í landbúnaði við setningu Búnaðarþings á mánudag. Í hennar máli kom fram að staðan á Íslandi er að mörgu leyti betri en víðast hvar annarsstaðar. Hvað varðar þátttöku kvenna í landbúnaði er hún raunar til fyrirmyndar. Hér er 27% bænda konur en í Danmörku, Noregi og Svíþjóð eru þær einungis 8-16% bænda, lægst er hlutfallið í Danmörku. Hindranir sem taldar eru standa í vegi fyrir því að konur verði bændur í Skandinavíu eru menning í greininni, landbúnaður hefur lengi verið talinn hefðbundið karlastarf og þannig birtist það almenningi í fjölmiðlum og í daglegu tali. Fleiri drengir erfa bú og konur fá minni þjálfun í tæknilegum hluta bústarfanna. Herdís Magna nefndi sérstaklega að rannsóknir hefðu sýnt að þó að aukin tæknivæðing hefði ekki endilega fjölgað konum í landbúnaði, eins og gera hefði mátt ráð fyrir, heldur hafi fleiri tól og tæki frekar vakið enn frekari áhuga karla á því að starfa í greininni. Eitt af því sem þyrfti að gera væri því að efla tækniþekkingu kvenna sem sækja landbúnaðarnám. Að endingu gæti vinnumenning í sveitum verið krefjandi fyrir konur.

En þó að konur séu hlutfallslega fleiri í bændastétt hér á landi en í Skandinavíu sagði Herdís Magna að hér mætti gera enn betur og raunar gætu opinber gögn verið að vanmeta framlag kvenna. Konur væru í raun um 40 prósent þeirra sem starfa í landbúnaði en þær væru sjaldnar en ekki taldar til bænda. Þær séu einnig í meirihluta nemenda í landbúnaðarnámi á landinu. Og meðlimir Bændasamtakanna eru 40 prósent konur. Þar eru þær þó oftar í minnihluta stjórna. Konur eru síður formenn búgreina og aldrei hefur kona verið formaður Bændasamtakanna. Á Búnaðarþingi vikunnar voru karlar svo sjötíu prósent þingmanna. Konur koma með öðrum orðum ekki að ákvörðunum í jafn miklum mæli og karlar.

Það má því sannarlega gera betur í þessum efnum þó að staðan sé að mörgu leyti betri hér en víðast annarsstaðar. Þess má geta að lokum að í Bændablaðinu á þessu ári verður sjónum beint sérstaklega að konum í landbúnaði.

Það má ýmislegt segja um pakkann
Skoðun 7. apríl 2026

Það má ýmislegt segja um pakkann

Þótt þingsályktun þess efnis hafi ekki formlega verið samþykkt þá má gera ráð fy...

Jarmað, hneggjað, baulað ...
Skoðun 7. apríl 2026

Jarmað, hneggjað, baulað ...

Sameinuðu þjóðirnar hafa tileinkað árið 2026 konum í landbúnaði. Konur eru stór ...

Hvað þýðir góður samningur?
Skoðun 23. mars 2026

Hvað þýðir góður samningur?

Manni hefur verið kennt, að ef maður veit ekki, sé best að spyrja. Því er þessi ...

Ný samtök um andstöðu gegn Evrópusambandinu
Skoðun 23. mars 2026

Ný samtök um andstöðu gegn Evrópusambandinu

Samtökin „Til vinstri við ESB“ voru stofnuð í kjölfar fundar sem Ögmundur Jónass...

Sérlausnin sem Írland féll á
Skoðun 20. mars 2026

Sérlausnin sem Írland féll á

Í umræðu um mögulegar sérlausnir innan Evrópusambandsins er gjarnan gengið út fr...

Landið er orðið grænna, en hvað segir það um okkur?
Skoðun 20. mars 2026

Landið er orðið grænna, en hvað segir það um okkur?

Við friðum svæði fyrir beit, lokum skurðum, sáum eða gróðursetjum. Nokkrum árum ...

Viljum við veikja heilbrigðiseftirlitið  á tímum netsölu?
Skoðun 19. mars 2026

Viljum við veikja heilbrigðiseftirlitið á tímum netsölu?

Tillögur ráðherra um breytingar á skipulagi opinbers eftirlits fela í sér grundv...

Ýmist elskaður eða hataður!
Skoðun 19. mars 2026

Ýmist elskaður eða hataður!

Hrafninn hefur löngum klofið skoðanir. Sumir sjá í honum svartklæddan váboða, að...