Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 4 ára.
Nýtt fjós á Syðri-Bægisá reist á rúmu ári
Mynd / Ágúst Ólafsson
Líf og starf 3. ágúst 2018

Nýtt fjós á Syðri-Bægisá reist á rúmu ári

Höfundur: Margrét Þóra Þórsdóttir
„Það hefur örugglega hvatt hann pabba frekar en hitt að ráðast í þessar fram­kvæmdir af því við Gunnella systir mín erum mjög áhugasamar um búskapinn,“ segir Jónína Þórdís Helgadóttir á Syðri-Bægisá í Hörgársveit.
 
Þar á bæ var nýtt fjós tekið í notkun nýverið, sveitungum var boðið að skoða og var margt um manninn. Ábúendur á Syðri-Bægisá eru hjónin Helgi Bjarni Steinsson og Ragnheiður Margrét Þorsteinsdóttir, dætur þeirra, Gunnella, Jónína Þórdís og Hulda Kristín Helgadætur, amma þeirra systra, Hulda Aðalsteinsdóttir og tengdasynirnir Arnar Rafn Gíslason og Arnþór Gylfi Finnsson.
 
Ragnheiður Margrét Þorsteinsdóttir á Syðri-Bægisá og Árni Arnsteinsson á spjalli.
 
100 ára saga
 
Helgi og Ragnheiður tók við búskapnum af foreldrum hans árið 1981 og hafa staðið fyrir búskap á jörðinni síðan. Steinn, faðir Helga, og Hulda, móðir hans, höfðu tekið við af foreldrum Steins árið 1951 og þótti búskapur þeirri vera til mikillar fyrirmyndar. Það var faðir Steins, Snorri, sem keypti jörðina á því herrans ári 1918, þannig að samfelld búskaparsaga hennar á Syðri-Bægisá nær yfir eina öld. Snorri var að leita sér að jörð til að búa á og fór m.a. í Skagafjörð í því skyni, en jörðin sem hann hafði augastað á þar var seld. Svo vel vildi til að á sama tíma var Syðri-Bægisá til sölu og Snorri keypti. 
 
Áhugi systranna hvatti pabbann
 
Það tók nákvæmlega 13 mánuði að reisa nýju fjósbygginguna sem er 970 fermetrar að stærð, hafist var handa 13. júní í fyrra og verkinu lokið 13. júlí í sumar.  Á Syðri-Bægisá eru nú 46 kýr í fjósi, en 70 básar eru í fjósinu og pláss fyrir 60 kálfa. Allur búnaður er frá Delaval; Mjaltaþjónn, mjólkurtankur, kjarnfóðurbásar, flórsköfuþjarkur, kálfafóstra, ljósabúnaður, innréttingar og básadýnur. 
 
Nýja fjósið leysir gamalt básafjós af hólmi, en það uppfyllti ekki lengur reglugerð um aðbúnað og velferð dýra. Líkt og gengur og gerist með bændur í þeirri stöðu var annaðhvort að hrökkva eða stökkva eins og þar stendur.  Jónína Þórdís segir að gamla fjósið hafi verið úrelt og of kostnaðarsamt að breyta því.
 
„Við systurnar, ég og Gunnella, erum afskaplega áhugasamar um búskapinn og eflaust hefur það gert útslagið þegar ákveðið var að byggja nýtt og stórt fjós hér frá grunni. Það hefur hvatt foreldra okkar í að ráðast í þessar framkvæmdir að sjá að yngri kynslóðin er tilbúin á hliðarlínunni,“ segir Jónína Þórdís.
 
Kýrnar fljótar að aðlagast
 
Hún segir að kýrnar, sem vanar séu básafjósi upp á gamla mátann, hafi verið fljótar að aðlagast við komuna í nýja fjósið. Einkum hafi hún tekið eftir því með yngri kýrnar, þær hafi verið snöggar til, „ætli það sé ekki eins með þær og mannfólkið, eru fljótari til að tileinka sér nýja tækni,“ segir hún. „Þetta var ógnarstórt stökk fyrir þær, gjörbreyting á öllu sem þær áður þekktu og voru vanar, en við tökum eftir að þær eru býsna snöggar að ná áttum. Flestar mættu sjálfar í mjaltir eftir svona viku.“
Hugurinn stefnir í að stækka búið
 
Hugur er í ábúendum á Syðri-Bægisá að auka við búskapinn í kjölfar þess að nýtt fjós er tekið í gagnið. Undanfarin misseri hafa þau verið að kaupa kálfa og búa í haginn til framtíðar. „Við höfum verið að kaupa kvígur og kálfa, en höfðum ekkert pláss fyrir þá hér heima þannig að þeir voru geymdir hjá nágrönnum á einum fjórum bæjum síðastliðinn vetur því við höfðum ekki pláss í gamla fjósinu. 
 
 Við höfum verið að sækja þá síðustu daga og þeir eru nú allir komnir heim. Að auki er gert ráð fyrir að um 11 kvígur beri á árinu og því fjölgar í bústofni sem þeirri tölu nemur þegar líður á árið. Enn fleiri munu bera á næsta ári, „þannig að við náum að vinna fjöldann upp nokkuð hratt og örugglega,“ segir Jónína Þórdís. 
 
Nýja fjósið á Syðri-Bægisá er vel tækjum búið og öll vinnuaðstaða eins og best verður á kosið. Undanfarin misseri hafa bændurnir keypt kálfa og þannig búið í haginn til framtíðar. 
Mynd / Jónína Þórdís Helgadóttir
 

 

11 myndir:

Skylt efni: Fjós | fjósbygging

Gömul skip verða ekki minjar sé þeim eytt
Líf og starf 23. september 2022

Gömul skip verða ekki minjar sé þeim eytt

„Þetta er gríðarmikið verkefni,“ segir Hörður G. Jóhannsson, sem hafist hefur...

Forsetinn heiðraði Siggu á Grund
Líf og starf 23. september 2022

Forsetinn heiðraði Siggu á Grund

Guðni Th. Jóhannesson, forseti Íslands, heimsótti bæinn Forsæti í Flóahrepp...

Fyrstu fimm herbergin á Hótel Kalda opnuð í ágúst
Líf og starf 22. september 2022

Fyrstu fimm herbergin á Hótel Kalda opnuð í ágúst

„Þetta er heilmikið ævintýri sem við erum nú að leggja út í,“ segir Agnes Si...

Fyrsta skáldsaga sauðfjárbónda
Líf og starf 21. september 2022

Fyrsta skáldsaga sauðfjárbónda

Gabríel og skrýtna konan er ný skáldsaga eftir Guðna Reyni Þorbjörnsson, sa...

Mikil gróska í matarhandverki
Líf og starf 20. september 2022

Mikil gróska í matarhandverki

Farskólinn, miðstöð símenntunar á Norðurlandi vestra, er 30 ára á þessu á...

Bjarni og Anton Helgi hlutu Borgfirsku menningarverðlaunin
Líf og starf 20. september 2022

Bjarni og Anton Helgi hlutu Borgfirsku menningarverðlaunin

Stjórn minningarsjóðs Ingibjargar Sigurðardóttur og Guðmundar Böðvarssonar, ...

Heillandi að sullast með liti
Líf og starf 19. september 2022

Heillandi að sullast með liti

Kristín Linda Jónsdóttir, fyrrum kúabóndi í Miðhvammi í Þingeyjarsveit, o...

Mannlíf og menning á Austurlandi fyrr og nú
Líf og starf 19. september 2022

Mannlíf og menning á Austurlandi fyrr og nú

Minjasafn Austurlands á Egils­stöðum á rætur sínar að rekja til ársins 1942...