Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 3 ára.
Dýravelferðarvottanir
Fræðsluhornið 4. janúar 2019

Dýravelferðarvottanir

Höfundur: Oddný Anna Björnsdóttir
Dýravelferðarvottanir eru staðfesting óháðs þriðja aðila á því að aðbúnaður og meðhöndlun dýranna sé í samræmi við ákveðinn dýravelferðarstaðal/reglur sem gengur lengra en almenn lög og reglugerðir um dýravelferð og aðbúnað.
 
Dýravelferðarvottanir hafa hingað til verið mest áberandi í Bandaríkjunum. Þær bandarísku velferðarvottanir sem eru leiðandi, hafa raunveruleg áhrif á aðbúnað og meðhöndlun dýranna og er helst treystandi skv. fulltrúum verkefnisins Farm Forward, eru Certified Humane Raised and Handled, Global Animal Partnership sem var upphaflega búin til af Whole Foods Market en varð síðar að almennri vottun, Animal Welfare Approved (AWA) og American Grassfed.
 
Innan Evrópusambandsins er engin sérstök velferðarvottun búfjár til en ólíkar vottanir eru í boði í ólíkum löndum, bæði opinberar og í eigu fyrirtækja. Dæmi um það er opinbera merkið í Danmörku fyrir svínaræktendur, Bedre Dyrevelfærd og merki verslunarkeðjunnar Coop, Dyrevelfærd, Det Gode Staldliv.
 
Coop, sem er með ríflega þriðjungs markaðshlutdeild í Danmörku, ákvað að gera sitt eigið merki þar sem forsvarsmenn hennar telja hið opinbera merki vera ákveðinn hvítþvott og segja sitt merki byggjast á áreiðanlegri og strangari reglum. Neytendur í Danmörku virðast á sama máli því kannanir hafa sýnt að þeir telji það ekki nógu metnaðarfullt. 
 
Samevrópsk löggjöf
 
Sífellt meiri þrýstingur er á samevrópska löggjöf sem rétt er að taka fram að væri ekki „valkvæð vottun“ eins og verkefni höfundar snérist um. Samkvæmt rannsóknargreininni „Dýravelferð innan Evrópusambandsins“ sem var gefin út árið 2017 að beiðni Evrópuþingnefndar, er þörf á almennum dýravelferðarlögum og sérstökum lögum um ákveðnar dýrategundir, þar sem núverandi dýravelferðarstefna og löggjöf ESB nái ekki til flestra dýrategunda sem haldnar séu innan sambandsins, þ.á.m. þeirra þar sem velferðarvandamálin eru mest.
 
ISO staðall um dýravelferð
 
Alþjóðlegur ISO staðall ISO/TS 34700:2016 Animal welfare management -- General requirements and guidance for organizations in the food supply chain var gefinn út í lok árs 2016. Markmið hans er að tryggja velferð sláturdýra um allan heim í gegnum ákveðin markmið sem tilgreind eru í staðlinum.  Aukin vitund almennings um meðferð sláturdýra og þrýstingur á úrbætur, sem og aðgerðir framleiðenda til að bregðast við því, stuðlaði að gerð þessa staðals.
 
Staðlinum er ætlað að hjálpa matvæla- og fóðuriðnaðinum að tryggja velferð sláturdýra í gegnum virðiskeðjuna með því að þróa dýravelferðaráætlun sem er í samræmi við velferðarviðmið (e: Terrestrial Animal Health Code) Alþjóða dýravelferðarstofnunarinnar (OIE). Aðild að henni eiga 181 ríki, þ.m.t. Ísland, en meginmarkmið hennar er að bæta dýraheilbrigði á heimsvísu.
 
Á Íslandi
 
Þegar þetta er ritað er enginn íslenskur framleiðandi með sérstaka dýravelferðarvottun. Allnokkrir gera þó út á aukna dýravelferð í sinni framleiðslu og markaðssetningu, en neytendur þurfa í þeim tilvikum að treysta orðum framleiðandans. 
 
Rétt er að taka það fram að í reglum um lífræna vottun eru strangar kröfur gerðar til dýravelferðar og má því segja að hún feli í sér dýravelferðarvottun. Nú eru fjórtán framleiðendur með slíka vottun (ræktun sauðfjár, nautgripa, varphænsna og eldisseiða, auk eins sláturhúss). Vottunarstofan Tún er faggild til slíkrar vottunar, en að því frátöldu er enginn aðili hér á landi með faggildingu til vottunar samkvæmt sérstökum dýravelferðarstaðli.  
 
– Oddný Anna Björnsdóttir er sjálfstætt starfandi ráðgjafi og bóndi í Gautavík. Greinar í Bændablaðinu um vottanir og upprunamerkingar byggjast á verkefni sem hún vann fyrir Íslandsstofu veturinn 2018. Greiningin er aðgengileg í heild sinni á vef Íslandsstofu.

9 myndir:

Skylt efni: dýravelferð | vottanir

Svínaflensa í Rússlandi
Fréttir 27. september 2022

Svínaflensa í Rússlandi

Afríska svínaflensan greindist á stóru rússnesku svínabúi í lok sumars. ...

Hækkun upp á 35,5 prósent að meðaltali fyrir dilka yfir landið
Fréttir 30. ágúst 2022

Hækkun upp á 35,5 prósent að meðaltali fyrir dilka yfir landið

Uppfærslur á verðskrám sláturleyfishafa, vegna sauðfjárslátrunar 2022, halda áfr...

Fjár- og stóðréttir 2022
Fréttir 25. ágúst 2022

Fjár- og stóðréttir 2022

Fjár- og stóðréttir verða nú með hefðbundnum brag, en tvö síðustu haust hafa ver...

Riðuþolinn sauðfjárstofn verður ræktaður
Fréttir 7. júlí 2022

Riðuþolinn sauðfjárstofn verður ræktaður

Staðfest er að samtals 128 gripir bera annaðhvort ARR-arfgerð, sem er alþjóðlega...

Bændur borguðu 412 krónur með hverju kílói af framleiddu nautakjöti árið 2021
Fréttir 7. júlí 2022

Bændur borguðu 412 krónur með hverju kílói af framleiddu nautakjöti árið 2021

Afurðatekjur af nautaeldi mæta ekki framleiðslukostnaði og hafa ekki gert síðast...

Sláturfélag Vopnfirðinga boðar verulegar afurðaverðshækkanir
Fréttir 27. júní 2022

Sláturfélag Vopnfirðinga boðar verulegar afurðaverðshækkanir

Sláturfélag Vopnfirðinga boðar umtalsverðar hækkanir á afurðaverði til sauðfjárb...

„Viðnámsþróttur þjóða byggir á öflugri innlendri matvælaframleiðslu“
Fréttir 14. júní 2022

„Viðnámsþróttur þjóða byggir á öflugri innlendri matvælaframleiðslu“

Stjórn Bændasamtakana telur skýrslu og tillögur Spretthóps, sem lagaðar voru fyr...

Spretthópur leggur til 2,5 milljarða króna stuðning
Fréttir 14. júní 2022

Spretthópur leggur til 2,5 milljarða króna stuðning

Spretthópur, sem matvælaráðherra skipaði vegna alvarlegrar stöðu í matvælaframle...