Sérlausnin kom síðasta kvöld viðræðnanna

Esa Härmälä fór fyrir samninganefnd finnska utanríkisráðuneytisins um landbúnaðarmál í aðildarviðræðum Finna að Evrópusambandinu á fyrri hluta tíunda áratugarins. Hann sagði í erindi sínu á málþingi Bændasamtakanna um íslenskan landbúnað og ESB að reynsla Finna sýni að Evrópusambandið sé óviljugt til að veita varanlegar undanþágur frá sameiginlegri landbúnaðarstefnu sinni. "Síðasta kvöld samningaviðræðnanna náðum við að landa sérlausn fyrir finnskan landbúnað norðan við 62 breiddargráðu," sagði hann.

Hann sagði að viðræðurnar hefðu verið langar og strangar. Þær hafi tekið á líkamlega og andlega. "Við vorum ítrekað gerð afturreka með samkomulag sem við höfðum náð við samninganefnd ESB vegna þess að framkvæmdaráð sambandsins var ekki sátt. Þá þurftum við að byrja upp á nýtt. Og svo má segja að samningarnir séu í raun ekki fullnustaðir fyrr en þeir hafi verið skrifaðir inn í lög sambandsins. Í ljós kom að þar gátu samningarnir verið túlkaðir með allt öðrum hætti en við gerðum ráð fyrir. Þar fór því fram önnur samfélagsleg umræða í Finnlandi sem var á köflum ansi hörð."

Esa sagði að helsti lærdómurinn af öllu ferlinu hafi verið að það sé vænlegast til árangurs að kynna sér innviði evrópskrar lagasetningar og regluverks til hlítar. Þar er hægt að finna smugur til þess að nýta sér í vil við samningagerðina. Það sé vonlítið að ætla sér að ná einhverju í gegn sem ekki standi þar þegar.