Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 8 ára.
Girnilegir tómatar og grillaðar kótilettur
Mynd / BGK
Matarkrókurinn 14. ágúst 2015

Girnilegir tómatar og grillaðar kótilettur

Höfundur: Bjarni Gunnar Kristinsson
Tómatar eru vanmetið hráefni sem oft er tekið sem sjálfsögðum hlut. Við veljum ekki alltaf tómatana eftir tilefninu og þurfum að gæta að gæðunum. Nú er mikið úrval af flottum  íslenskum tómötum á markaðnum en þeir eru ekki alltaf fullþroskaðir þegar þeir koma í verslanir.
 
Við gætum tekið Ítali okkur til fyrirmyndar og sett aðeins fullþroskaða tómata á markað, sem eru rauðir innan sem utan. Grænu tómatana má kryddleggja og nota í tómatsultur. Bragðbestir eru tómatarnir þegar þeir eru vel þroskaðir, skornir í sneiðar með bragðmildum fersk­um mossarella-osti og basil. Svo má leika sér með sósur og sultur þegar þeir eru of linir og of þrosk­aðir fyrir skurð. 
 
Hér eru girnilegar sósu- og sal­at­­­upp­skriftir þar sem tómatarnir eru í aðalhlutverki. Hin suðræna tómat-Chimichurri sósa fer vel með íslenskum lambakótilettum og svíkur engan.
 
Sveita-tómatsósa (ketchup)
Skemmtilegur og auðveldur morg­un­verður sem auðvelt er að borða á hlaupum áður en farið er í fjós eða til annarra morgunverka. Það er óhætt að frysta bollakökurnar og stinga í örbylgjuofn þegar á að borða.
 
  • 12 stk.  þroskaðir tómatar
  • 1  chili-pipar, sneiddur  
  • og fræ­hreinsaður
  • 1–2 msk flögusalt
  • Edik (5 prósent af heildarþyngd)
  • 100–200 g sykur
  • 1/2 tsk pipar (cayenne)
  • 2 tsk paprikuduft 
  • 2 tsk sinnepduft
  • 1/2 msk heilpiparkorn
  • 1 tsk sinnepsfræ
  • 1 stk lárviðarlauf
 
Aðferð
Dýfið tómötunum í sjóðandi vatn í 30 til 60 sekúndur eða þangað til hýðið fer að flagna af. Dýfið í kalt vatn og takið hýðið af. Skerið í bita og bætið í chili og  paprikudufti. Látið  suðuna koma upp og látið malla í 20 mínútur með loki. Sameinið restina af hráefninu  í kryddpoka eða tesíu, bætið við ediki og látið sjóða í sér potti. Lækkið hitann og eldið í  20 mín­útur. Fjarlægið kryddblöndupoka og sameinið edikblönduna  og tómatmaukið. Bætið við sykri og salti og látið sjóða við vægan hita þar til blandan hefur þykknað örlítið. Hægt er að setja maukið heitt í hreinar krukkur fyrir góðan geymslutíma í kæli. Nú eruð þið komin með góða sósu  sem hentar t.d. sem fullkomin pastasósa með ögn af capers og parmesanosti.
 
Tómat- og mozzarella caprese salat
  • 8 sneiðar af fullþroskuðum  tómötum
  • 2 matskeiðar balsamic edik
  • 8 miðlungslauf ferskt basil
  • 8 sneiðar ferskur mozzarella-ostur
  • Smá þurrkað oregano
  • Flögusalt
  • Ferskur malaður pipar
  • 2 matskeiðar jómfrúarolífuolía
Aðferð 
Raðið sneiddum  tómötum á  fat. Setjið eitt basillauf ofan á hverja tómatsneið. Setjið eina sneið af mozzarella ofan á hvert basillauf svo það myndist lög. Stráið smá  oregano, salti og ferskum möluðum pipar yfir og úðið yfir með jómfrúarólífuolíu. Endið með smá balsamic ediki.
 
Tómat-Chimichurri sósa:
  • 4 hvítlauksrif
  • 1 handfylli steinselja, lauslega söxuð
  • 1 handfylli ferskur kóríander, lauslega saxaður
  • ½ knippi ferskt basil, lauslega saxað
  • 1 bolli þroskaðir tómatar, 
  • fræhreinsaðir og grófhakkaðir
  • 2 tsk tómatmauk (tomatpure) 
  • 10 matskeiðar jómfrúarólífuolía
  • 3 matskeiðar hrísgrjónaedik (eða annað edik)
  • 2 tsk  salt
  • ½ tsk nýmalaður svartur pipar
  • ¼ tsk Tabasco sósa
 
Aðferð
Blandið saman  hvítlauk, steinselju, kóríander, basil, tómat og tómatmauki í matvinnsluvél eða morteli. Bætið við olíu og ediki og blandið  1–2 mínútur eða þar til sósan er mjög slétt. Bætið Tabasco ef fólk vill og smakkið til með salti og pipar. Sósa getur verið  í kæli í nokkra daga en er best rétt eftir blöndun.
 
 
Lambakótilettur
  • 6 hvítlauksrif, sneidd fínt
  • 3 matskeiðar olía
  • Flögusalt og ferskur malaður pipar eftir smekk
  • 8–10 stk.  þversneiddar 
  • lambakótilettur
 
Aðferð
Sameinið  hvítlauk, kryddjurtir og olíu. Nuddið kótiletturnar með salti og pipar og smyrjið með jurta- og hvítlauksblöndu. Setjið í plastpoka og geymið í kæli í 1–2 klst.
 
Byrjið að hita  grillið, þá er kjöt­ið tekið úr kæli og leyft að ná stofuhita. Grillið lambið  yfir miðlungshita í um 4 mínútur á hvorri hlið, snúið bara einu sinni. 60° C í kjarnahita er miðlungs­steikt en flestir vilja kótilettur stökkar og vel eldaðar. Berið fram með Chimichurri-sósu sem er hellt yfir kjötið með aukaskammt til hliðar.

5 myndir:

Nýr formaður kjörinn
Fréttir 23. febrúar 2024

Nýr formaður kjörinn

Hjörtur Bergmann Jónsson var kjörinn formaður deildar skógarbænda á fundi deilda...

Sex minkabú eftir á landinu
Fréttir 23. febrúar 2024

Sex minkabú eftir á landinu

Björn Harðarson, bóndi í Holti í Flóa, hefur tekið við sem formaður deildar loðd...

Eðlilegur blóðhagur þrátt fyrir blóðtöku
Fréttir 23. febrúar 2024

Eðlilegur blóðhagur þrátt fyrir blóðtöku

Íslenskar blóðmerar áttu auðvelt með að halda uppi eðlilegum blóðhag þrátt fyrir...

Áhersla á greiðslumarkið
Fréttir 22. febrúar 2024

Áhersla á greiðslumarkið

Á deildarfundi sauðfjárbænda hjá Bændasamtökum Íslands var samþykkt nær samhljóð...

Nú þarf að láta verkin tala
Fréttir 22. febrúar 2024

Nú þarf að láta verkin tala

Halldóra Hauksdóttir verður áfram formaður búgreinadeildar eggjabænda. Meðstjórn...

Misræmi milli framleiðslu og greiðslumarkseignar
Fréttir 22. febrúar 2024

Misræmi milli framleiðslu og greiðslumarkseignar

Tveir mjólkurframleiðendur uppfylltu ekki yfir 200.000 lítra af greiðslumarki í ...

Formannsslagur í vændum
Fréttir 22. febrúar 2024

Formannsslagur í vændum

Gunnar Þorgeirsson og Trausti Hjálmarsson hafa gefið kost á sér í embætti forman...

Betri afkoma í garðyrkju
Fréttir 22. febrúar 2024

Betri afkoma í garðyrkju

Afkoma ylræktenda fer batnandi en útiræktenda versnandi.