Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 4 ára.
Jónas Baldursson og Ragnhildur Friðriksdóttir, starfsmenn Matís, að vinna með moltu. Matís fékk þrjár tegundir af moltu til að prófa, m.a. frá gas- og jarðgerðarstöðinni GAJA sem er í eigu Sorpu. Sú molta reyndist ónothæf vegna aukaefna sem í henni eru. Þurfti reyndar undanþágu frá reglum til að gera prófanir með notkun hennar á afmörkuðu svæði.
Jónas Baldursson og Ragnhildur Friðriksdóttir, starfsmenn Matís, að vinna með moltu. Matís fékk þrjár tegundir af moltu til að prófa, m.a. frá gas- og jarðgerðarstöðinni GAJA sem er í eigu Sorpu. Sú molta reyndist ónothæf vegna aukaefna sem í henni eru. Þurfti reyndar undanþágu frá reglum til að gera prófanir með notkun hennar á afmörkuðu svæði.
Líf og starf 6. júlí 2021

Nýta „fiskeldismykju”, mannaseyru, moltu, brennistein og fleira sem áburð

Höfundur: Hörður Kristjánsson

Á dögunum fór fram undir­bún­ingur og hráefnaöflun fyrir fyrstu jarðræktartilraunir hjá Landgræðslunni og Landbúnaðar­háskóla Íslands. Verkefnið er til tveggja ára en jarðræktartilraunir verða endurskoðaðar og endur­teknar næsta sumar. Að verk­efninu koma Matís, Atmonia, Land­búnaðar­háskóli Íslands, Land­græðslan, Hafró og Lands­virkjun.

Starfsmenn Matís hafa staðið í ströngu við að safna hráefnum og útbúa áburðarblöndur fyrir verkefnið Sjálfbær áburðarvinnsla sem styrkt var af Markáætlun Rannís. Í verkefninu er unnið að því að kortleggja magn lífrænna aukahráefna og vandamálaúrgangs sem fellur til á Íslandi með það í huga að nýta hann í landgræðslu og til jarðræktar.

Nýsköpunarfyrirtækið Atmonia tekur einnig þátt í verk­efninu en fyrirtækið þróar umhverfis­vænan framleiðsluferil fyrir köfnunarefnisáburð.

Úrgangi safnað fyrir jarðgerðar­til­raunina.

Nýting á lífrænu hráefni sem til fellur hjá íslenskum iðnaði

Með aukinni nýtingu þess lífræna hráefnis sem til fellur hjá íslenskum iðnaði og blöndun þess við mikilvæg næringarefni, svo sem köfnunarefnis og brennisteins, er hægt að draga verulega úr innflutningi á tilbúnum áburði. Um leið er hægt að loka hringrásinni og minnka losun gróðurhúsalofttegunda.

Meðhöndlun og notkun lífrænna hráefna í áburð fylgir oft mikið umstang auk þess sem slík meðhöndlun er kostnaðarsöm. Mikið magn hráefna þarf jafnan til að uppfylla næringarþörf í landbúnaði og landgræðslu auk þess að næringarsamsetningin er ekki alltaf eins og best verður á kosið. Í verkefninu verður því leitast við að finna leiðir til að bæta lífræn áburðarefni og draga um leið úr flutningskostnaði og útblæstri.

Unnið úr „vandamálaúrgangi“

Í tilraunum sumarsins er áhersla lögð á hráefni sem unnin hafa verið úr „vandamálaúrgangi“, þ.e. sláturúrgangi, matarleifum og seyru. Gerðar verða prófanir með „fiskeldismykju“, mannaseyru, þrjár moltutegundir, kjötmjöl, bokashi, kúamykju og kjúklingaskít. Hráefnin verða borin á jarðræktarsvæði í vor, annars vegar óblönduð og hins vegar með viðbættu köfnunarefni og brennistein.

Seyran kalkblönduð

Marvin Ingi Einarsson er tengiliður verkefnisins hjá Matís. Hann segir að seyran sem fengin var komi frá Hveragerði. Er hún skilin úr skólpinu og ekki meðhöndluð að öðru leyti en því að í hana er bætt kalki til að hún standist reglugerð.

Úr þessari jarðgerðartilraun vonast menn til að fá mikil­vægan samanburð á efnum sem notuð eru, auk saman­burðar við tilbúinn áburð. Niður­stöðurnar munu varpa ljósi á gæði þessara hráefna, hvort hægt sé að nota minna hráefni ef næringarsamsetningin er stillt af og hvort þau séu fýsilegur kostur í land­búnaði og landgræðslu.

Vísnahornið
Líf og starf 28. apríl 2026

Vísnahornið

Í síðasta þætti birti ég vísu um mun á Húnvetningum og Þingeyingum. Óskar í Meða...

Hámóðins með hækkandi sól
Líf og starf 28. apríl 2026

Hámóðins með hækkandi sól

Það er skemmtilegt þegar sólin tekur að skína og ekki síst þegar hægt er að busl...

Risinn Reykjavíkurskákmótið
Líf og starf 27. apríl 2026

Risinn Reykjavíkurskákmótið

Opna Reykjavíkurskákmótið fór fram í Hörpu dagana 25.–31. mars. Mótið er að öllu...

23 slagir í einu spili
Líf og starf 27. apríl 2026

23 slagir í einu spili

Undankeppni Íslandsmótsins fór fram á dögunum í Fjölbrautaskólanum í Ármúla og v...

Bók um Svein búfræðing
Líf og starf 27. apríl 2026

Bók um Svein búfræðing

Maður er nefndur Sveinn Sveinsson (1849–1892), austfirskur. Svein má með réttu t...

Samkeppni um hönnun lopapeysu fyrir kvenbændur
Líf og starf 21. apríl 2026

Samkeppni um hönnun lopapeysu fyrir kvenbændur

Árið 2026 er alþjóðlegt ár kvenbóndans en af því tilefni hefur Uppspuni í Ásahre...

Klassísk blómfegurð stofuhindar
Líf og starf 20. apríl 2026

Klassísk blómfegurð stofuhindar

Litir og form garðblóma heilla ræktendur en vinsældirnar eru hverfular, nýjar te...

Lausn á vísnagátunni
Líf og starf 20. apríl 2026

Lausn á vísnagátunni

Lausn á vísnagátu.