Fréttir - Ekki setja frétt 09. júní 2020

Gríðarleg aukning í tilfellum svínapestar

Vilmundur Hansen

Tilfellum afrískrar svínapestar hefur fjölgað gríðarlega undanfarin ár og fer pestin eins og eldur í sinu um heiminn. Skráð tilfelli í apríl á þessu ári eru álíka mörg og allt árið 2019.

Árið 2018 barst afrísk svínapest til Kína með þeim afleiðingum að tugþúsundir svína drápust og í framhaldinu var, samkvæmt opinberum tölum í Kína, 1,1 milljón svínum slátrað og hræin annaðhvort urðuð eða brennd. Óopinberar tölur segja að talan sé of lág og að hún sé nær 200 milljónum svína. Samkvæmt tölum hollenska bankans Rabobank, sem hefur fjárfest mikið í kínverskum matvælaiðnaði, gæti svo farið að 40% af 360 milljón svínum í Kína verði fargað á þessu ári.

Alþjóðadýraheilbrigðisstofnunin, OIE, hefur gefið út að sú tala sé ekki fjarri lagi þeirra áætlunum. Auk þess sem stofnunin hefur gefið út að skráð tilfelli svínapestar í apríl á þessu ári, 5,4 milljónir, séu hratt að nálgast sama fjölda og allt árið 2019, eða 6,9 milljón dýr.

Svínum fargað.

Svína-ebóla

Þrátt fyrir að vírusinn sem veldur afrískri svínapest sé ekki beint hættulegur mönnum hefur verið bent á að hann geti hæglega stökkbreyst og orðið það, þar sem líffræðilega sé ekki mikill munur á mönnum og svínum. Pestin berst hæglega milli sýktra dýra með snertingu, með mönnum, áhöldum, fóðri og með flugum. Sjúkdómurinn er stundum kallaður svína-ebóla.

Áhersla á COVID-19

Ein ástæða mikillar aukningar í tilfellum svínapestar er sögð vera að yfirvöld í Kína og víðar í heiminum hafi dregið úr árvekni sinni gagnvart pestinni og lagt alla áherslu á að draga úr útbreiðslu COVID-19.

Afrísk svínapest, ASF, er bráð­smitandi sjúkdómur sem berst hratt milli svína, bæði villtra og eldisgripa, og er dánartíðni dýranna vegna sjúkdómsins nánast 100%. Vírusinn sem veldur pestinni er mun öflugri en sá sem veldur COVID-19 að því leyti að hann getur lifað í frosnum afurðum svína í marga mánuði.
Afrísk svínapest hefur verið þekkt í um 100 ár en ekki hefur tekist að finna bóluefni gegn vírusnum.

Hröð útbreiðsla um heiminn

Útbreiðsla svínapestar um heiminn hefur aukist hratt undanfarin ár og þekkist hún í nánast öllum heims­álfum og er talið að eins og staðan er í dag sé ekki lengur hægt að stöðva útbreiðslu hennar. Fyrr á þessu ári greindist pestin í fyrsta sinn í norðurhluta Indlands og Papúa Nýju-Gíneu.

Samkvæmt Alþjóðadýra­heil­brigðis­stofnuninni greinast mörg ný tilfelli svínapestar í hverri viku og alls óvíst er hvort öll ný tilfelli séu skráð og er þar vísað til takmarkaðra upplýsinga frá Kína.

Mikil verðhækkun í Kína

Frá 2018 hafa yfirvöld í Kína lagt áherslu á að tæknivæða svínabúskap í landinu á kostnað smábænda. Verð á svínakjöti hefur hækkað mikið og kínverski svínaframleiðandinn WH Group – Wens & Muyuan hagnast gríðarlega.

Ýmislegt bendir einnig til að Kínverjar séu að sætta sig við flensuna og hættir að farga sýktum dýrum og setji afurðir þeirra líkt og afurðir heilbrigðra dýra á markað. Auk þess sem Kínverjar hafa flutt inn mikið af svínakjöti.