Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 8 mánaða.
Svo uppsker sá sem sáir
Mynd / HKr.
Af vettvangi Bændasamtakana 11. september 2025

Svo uppsker sá sem sáir

Höfundur: Trausti Hjálmarsson, formaður Bændasamtaka Íslands

Í haust er uppskerutími okkar bænda, þótt mikilvægi árstíðarinnar sé vissulega mismikið eftir búgreinum. Margar vörur berast í verslanir allan ársins hring, og tæknin og náttúruauðlindir okkar hafa gert það að verkum að neytendur hafa sömuleiðis stöðugan aðgang að fjölbreyttu úrvali af fersku grænmeti.

Trausti Hjálmarsson

Haustið er tíminn þegar uppskeran stendur sem hæst og úrvalið er mest. Ég veit að ég er alls ekki einn um að njóta þess að sjá bændur að störfum á ferðum mínum um landið. Hvort sem maður býr í sveit eða borg þá snertir það eitthvað í okkur flestum að sjá fólk við vinnu í sveitum landsins.

Bæði er það vegna þess að það er alltaf gaman að sjá fólk við vinnu sem kann vel til verka og vinnur þau fljótt og vel. En líka vegna þess að þetta er til marks um líf í landinu.

Þetta sumar hefur veðrið leikið við okkur Íslendinga og útlit er fyrir afbragðs uppskeru um allt land. Heyskapur gengur vel og kornskurður líka og uppskeran hjá grænmetisbændum lofar afar góðu. Mögulega áttum við þetta inni hjá almættinu eftir síðasta sumar, en ég læt guðfræðingum um að svara því.

En þrátt fyrir góða veðrið og sólina er uppskeran alltaf afrakstur erfiðis, útsjónarsemi og hagsýni bænda um allt land. Það er óþarfi að lista það upp fyrir lesendum þessa blaðs hvað liggur á bak við afkomu hvers býlis. Bændur vinna myrkranna á milli og með menntun sína og reynslu að vopni ná þeir því sem mögulegt er að ná úr rekstri sinna býla. Það er ekkert gefið í þessum efnum, en það má endilega gleðjast þegar vel gengur.

Eins og ég hef vikið hér að nokkrum sinnum áður renna núgildandi búvörusamningar út í lok næsta árs og erum við að hefja vinnu með stjórnvöldum um starfsskilyrði bænda og íslensks landbúnaðar til framtíðar.

Sömu lögmál eiga við um slíka vinnu og bústörfin sjálf. Undirbúningur og góð áætlanagerð ásamt útsjónarsemi, aðlögunarhæfni og mikilli vinnu skilar miklu betri uppskeru en ella.

Þess vegna hef ég lagt á það áherslu að hefja þessa vinnu nú í haust svo okkur gefist nægur tími til að niðurstaðan verði bæði okkur bændum og líka stjórnvöldum hagfelld. Starfsfólk Bændasamtakanna hefur lagt hart að sér í aðdraganda viðræðnanna og komum við afar vel undirbúin til þeirra.

Við höfum líka lagt grunninn með öðrum hætti. Auðveldara er fyrir okkur og stjórnvöld að komast að samkomulagi sem okkur er hagfellt ef almenningsálitið er með okkur. Auglýsingarnar okkar undir slagorðinu „Við erum öll úr sömu sveit“ leika hér hlutverk, en líka það hvernig við mætum almenningi, hagsmunasamtökum og stjórnmálafólki almennt.

Stóru verkefni Bændasamtakanna eru óbreytt. Við viljum að bændum séu tryggðar sanngjarnar tekjur fyrir þeirra vinnu. Að íslenskur landbúnaður fái þann stuðning og þá vernd sem hann þarf til að keppa á jafningjagrundvelli við innfluttar vörur og að fundnar verði lausnir á þeim vanda sem nýliðun í greininni getur orðið.

Málstaður okkar er góður. Við erum vel undirbúin og við njótum stuðnings almennings og neytenda. Ég hef því fulla trú á að uppskeran verði með ágætum. 

Eignarhald á landbúnaðarlandi í Útvarpi Bændablaðsins
Fréttir 4. júní 2026

Eignarhald á landbúnaðarlandi í Útvarpi Bændablaðsins

Ný skýrsla um eignarhald á landbúnaðarlandi á Íslandi sýnir fram á að meirihluti...

Búvörusamningar framlengdir um eitt ár
Fréttir 4. júní 2026

Búvörusamningar framlengdir um eitt ár

Búvörusamningar hafa verið framlengdir um eitt ár en þeir hefðu annars runnið út...

Minni heimsins
Fréttir 4. júní 2026

Minni heimsins

UNESCO-dagurinn var haldinn hátíðlegur í byrjun maí, en í ár var fjallað sérstak...

Landgræðsluskólinn hefur útskrifað 240 nemendur
Fréttir 4. júní 2026

Landgræðsluskólinn hefur útskrifað 240 nemendur

Á undanförnum mánuðum hefur GRÓ Þekkingarmiðstöð þróunarsamvinnu staðið fyrir vi...

Þungarokkshátíðin Sátan haldin í Stykkishólmi næstu helgi
Fréttir 3. júní 2026

Þungarokkshátíðin Sátan haldin í Stykkishólmi næstu helgi

Þungarokkshátíðin Sátan verður haldin í Stykkihólmi dagna 4.-6. júní. Þetta er í...

Ársskýrsla Brothættra byggða: Góður árangur
Fréttir 3. júní 2026

Ársskýrsla Brothættra byggða: Góður árangur

Í nýútgefinni ársskýrslu Byggðastofnunar yfir verkefnið Brothættar byggðir kemur...

Nota langmest innlend áburðarefni
Fréttir 3. júní 2026

Nota langmest innlend áburðarefni

Verðhækkanir á áburðarverði koma lítið sem ekkert við bændur í lífrænni ræktun.

Erfitt að sætta ólík sjónarmið
Fréttir 3. júní 2026

Erfitt að sætta ólík sjónarmið

Verðmæti efnisins sem Ísteka vinnur úr blóði fylfullra hryssna veltir um tveimur...