Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 1 árs.
Sænska skákkonan Anna Cramling sem fann upp á Kýrbyrjuninni.
Sænska skákkonan Anna Cramling sem fann upp á Kýrbyrjuninni.
Mynd / Wikipedia
Líf og starf 1. nóvember 2024

Kýrbyrjunin eða Cow opening

Höfundur: Hermann Aðalsteinsson, lyngbrekku@simnet.is

Í skák eru til mjög margar byrjanir, sem í gegnum tíðina hafa fengið ýmis nöfn. Byrjanir eru oft nefndar í höfuðið á þeim sem fann upp á þeim fyrst og/eða hvers lenskir þeir voru.

Sama gildir um varnir gegn þeim fyrir svartan. Flestir hafa heyrt um Spænska leikinn, Ítalska leikinn eða Skotann. Sikileyjarvörn er líklega þekktust fyrir svartan gegn e4 byrjunum, sem er langalgengasti fyrsti leikur hvíts. Of langt mál væri að telja upp fleiri. En með tilkomu netstreymis og alls konar vídeórásum hafa ýmsir skákmenn farið að prófa ýmislegt nýtt til að koma andstæðingum sínum á óvart og setja síðan inn vídeó t.d. á Youtube. Það þarf stundum miklar „stúderingar“ til að finna réttu leikina gegn einhverju nýju og framandi. Mjög margar af þessum skrýtnu byrjunum ná ekki fótfestu þar sem oft reynist auðvelt að verjast þeim. Bongcloud-byrjunin er dæmi um slíka byrjun.

Fyrir u.þ.b. ári síðan fann sænska skákkonan Anna Cramling, sem er dóttir Piu Cramling sem er sænskur stórmeistari, upp á nýrri byrjun sem er eins (speglun) bæði fyrir hvítan og svartan, sem hún kallar kýrbyrjunina, eða cow opening. Hvítur missir reyndar frumkvæðið í þessari byrjun þar sem það þarf að færa báða riddarana tvisvar strax í upphafi, en stundum getur það skilað sér vegna þess að andstæðingurinn veit ekki hvaða plön maður er með.

Ég hef sjálfur aldrei teflt hana en er vís til með að prófa hana á einhverju skákmóti til að koma andstæðingnum á óvart, eyða tíma fyrir hann og vonandi knýja fram sigur, þar sem fæstir hafa séð þessa byrjun og vita ekkert hvernig á að bregðast við. Hér fyrir ofan má sjá upphafsstöðu Kýrbyrjunarinnar.

Fyrstu leikirnir eru þeir sömu fyrir hvítan og svartan, e3 eða e6 fyrir svartan. Upphafsstaðan í Kýrbyrjuninni, sem næst fram í 6 leikjum, er eins og á skýringarmyndinni. Venjulega eru e og d peðin einum reit framar og riddararnir á f3 og c3. Á móti stigalægri skákmönnum getur svona byrjun gefið vel.

Framhaldið ræðst af því hverju svartur leikur næst, eða eftir atvikum hvítur, þar sem frá þessari stöðu hefur ekki verið fundin upp enn þá, mér vitanlega, góður „varíantur“ fyrir framhaldið fyrir hvítan né heldur svartan. Ómögulegt er að segja til um hvort Kýrbyrjunin muni ná vinsældum. Það verður tíminn að leiða í ljós.

Þeir sem vilja vita meira um Kýrbyrjunina geta farið inn á Youtube og slegið inn „cow opening Anna Cramling“ í leitarboxið og horft á. Þar fást skýringar á nafngiftinni og ég get lofað ykkur að það er gaman að horfa á það og prófa síðan að tefla þessa byrjun bæði með hvítu og svörtu. Áhugasamir ættu að prófa að tefla Kýr-byrjunina á netinu og sjá hvað gerist.

Ef lesendur Bændablaðsins luma á áhugaverðum skákum geta þeir haft samband.

Upphafsstaðan í Kýrbyrjun.

Skæð fuglainflúensa greinst í villtum fuglum
Fréttir 16. október 2026

Skæð fuglainflúensa greinst í villtum fuglum

Skæð fuglainflúensa hefur greinst í sýnum sem tekin voru úr villtum fuglum á Nor...

Staðbundið hráefni og hefðbundnar vinnsluaðferðir
Fréttir 16. október 2026

Staðbundið hráefni og hefðbundnar vinnsluaðferðir

Undanfarin fimm ár hefur Bjarki Þór Sólmundsson, matreiðslumeistari og myndlista...

Þriðji ættliðurinn tekur við Hveratúni
Fréttir 16. október 2026

Þriðji ættliðurinn tekur við Hveratúni

Kynslóðaskipti hafa orðið á garðyrkjustöðinni Hveratúni í Laugarási. Skúli Magnú...

Hagvöxtur ekki alltaf af hinu góða
Fréttir 15. október 2026

Hagvöxtur ekki alltaf af hinu góða

„Hagvöxtur trompar allt annað í áherslum stjórnvalda. En er hann besti mælikvarð...

Fékk nafnið Vafi
Fréttir 15. október 2026

Fékk nafnið Vafi

Eins og allir vita þá kasta hryssur á vorin og eitthvað fram eftir sumri en að þ...

Reiðhestakostir staðfestir í alþjóðlegri rannsókn
Fréttir 15. október 2026

Reiðhestakostir staðfestir í alþjóðlegri rannsókn

Í reiðhæfni, öryggi og hugrekki fær íslenski hesturinn hæstu einkunn allra kynja...

Reykjagarður stækkar um 4.000 fermetra
Fréttir 14. október 2026

Reykjagarður stækkar um 4.000 fermetra

Það er mikið um að vera hjá Reykjagarði á Hellu því þar er verið að byggja fjögu...

Kornskemman hefur tæplega undan
Fréttir 14. október 2026

Kornskemman hefur tæplega undan

Kornskemman, félag bænda í Eyjafirði, auglýsti móttöku á korni öðru sinni. „Við ...