Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 1 árs.
Sífellt fleiri kemísk varnarefni hafa verið bönnuð vegna eitrunaráhrifa. Mynd tengist frétt ekki beint.
Sífellt fleiri kemísk varnarefni hafa verið bönnuð vegna eitrunaráhrifa. Mynd tengist frétt ekki beint.
Mynd / ál
Utan úr heimi 12. júní 2024

Klístrað plöntuvarnarefni

Höfundur: Ástvaldur Lárusson

Vonir eru bundnar við þróun klísturs úr ætri olíu til að verja nytjaplöntur gegn óværu í staðinn fyrir kemísk varnarefni.

Klístrinu er hægt að sprauta með sama búnaði og notaður er til að dreifa fljótandi áburði. Með því að oxa olíu sem notuð er í matvælaiðnaði með sérstökum aðferðum er hægt að gefa henni jafnmikla viðloðunareiginleika og límband. Við úðun myndar klístrið litla dropa á plöntunum sem eru smáum skordýrum ofviða en hafa ekki neikvæð áhrif á býflugur sem dreifa frjói eða önnur stærri skordýr sem éta minni óværu. Frá þessu er grein á vef The Guardian.

Innblásturinn að þessari lausn mun vera kominn frá plöntum af sóldaggarætt sem nota klístur til að fanga bráð. Ólíkt kemískum varnarefnum getur óværan ekki myndað ónæmi fyrir þessu efni. Til þess þyrfti hún að þróa með sér stærri og sterkari líkama.

Vegna aukinnar landbúnaðarframleiðslu hefur notkun kemískra varnarefna aukist um fimmtíu prósent á síðustu þremur áratugum. Þar sem vísbendingar eru um eitrunaráhrif þeirra á lífverur og umhverfi hefur notkun sífellt fleiri kemískra efna verið bönnuð. Helsti kosturinn við notkun klísturs er sá að það mengar ekki út frá sér og er niðurbrjótanlegt.

Framkvæmd var tilraun á kögurvængjum, sem valda skaða á meira en fimm hundruð tegundum af grænmeti, ávöxtum og blómplöntum. Þar var sýnt fram á að meira en sextíu prósent þeirra festust í klístrinu á fyrstu tveimur dögunum og héldust droparnir klístraðir í margar vikur. Þá er verið að kanna hvort hægt sé að blanda lyktarefnum í efnið sem laðar að rántítur, en þær eru náttúrulegir óvinir dýra sem valda skaða á plöntum.

Nú þegar geta bændur keypt þær og nýtt sem lífrænar varnir.

Greiðir tæplega helming skuldar við bændur
Fréttir 16. janúar 2026

Greiðir tæplega helming skuldar við bændur

Vegna rekstrarvanda á undanförnum misserum náði Ístex ekki að standa í skilum vi...

Ingólfur sæmdur fálkaorðunni
Fréttir 16. janúar 2026

Ingólfur sæmdur fálkaorðunni

Halla Tómasdóttir, forseti Íslands, sæmdi fjórtán Íslendinga heiðursmerki hinnar...

Mata fær langmest af kjötkvóta
Fréttir 16. janúar 2026

Mata fær langmest af kjötkvóta

Búið er að úthluta tollkvótum fyrir landbúnaðarvörur frá Evrópusambandinu fyrir ...

2025 hlýjast frá upphafi mælinga
Fréttir 16. janúar 2026

2025 hlýjast frá upphafi mælinga

Árið 2025 var hlýjasta árið á Íslandi frá upphafi mælinga samkvæmt upplýsingum f...

Dæmdur fyrir vanrækslu nautgripa
Fréttir 16. janúar 2026

Dæmdur fyrir vanrækslu nautgripa

Héraðsdómur Norðurlands vestra dæmdi nautgripabónda til sex mánaða skilorðsbundi...

Hvað á klukkan að vera?
Fréttir 15. janúar 2026

Hvað á klukkan að vera?

Nú eru í gangi tveir undirskriftalistar á island.is þar sem annars vegar er bari...

Undanþáguheimildir til sameininga felldar niður
Fréttir 15. janúar 2026

Undanþáguheimildir til sameininga felldar niður

Drög að frumvarpi um breytingu á búvörulögum hafa verið birt á vef Alþingis. Í þ...

Tap af nautaeldi nam 19 krónum á hvert framleitt kíló
Fréttir 15. janúar 2026

Tap af nautaeldi nam 19 krónum á hvert framleitt kíló

Enn er nokkurt rekstrartap af nautaeldi á Íslandi og samkvæmt rekstraryfirliti R...