Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 10 ára.
Á tímamótum
Skoðun 22. desember 2015

Á tímamótum

Höfundur: Hörður Kristjánsson

Hugsanlega eru jarðarbúar nú á tímamótum hvað varðar möguleikana til að komast af. Þar mun skipta miklu máli hvernig spilað verður úr þeim gæðum sem sumar þjóðir hafa umfram aðrar. 

Það eru ekki allar þjóðir jafn heppnar og við Íslendingar þegar kemur að lífsnauðsynlegum auðlindum eins og aðgengi að hreinu vatni, landi til matvælaframleiðslu og auðlindanna í hafinu umhverfis landið. Vegna þess hvílir sú skylda á Íslendingum að nýta þetta allt á sem sjálfbærastan hátt.

Matvælaframleiðsla víða um heim glímir nú við afleiðingar af ofnotkun sýklalyfja, skordýraeiturs og annarra efna. Gegn þessu hafa íslenskir bændur verið að berjast. Þeir hafa náð miklum faglegum árangri sem eftir er tekið víða um heim. Í sumum skúmaskotum í íslenskri pólitík þykir sá árangur þó helst efni í brandara. Að mati fjölmargra vísindamanna um allan heim er sýklalyfjaónæmi þó stærsta heilsu- og efnahagsógnin sem mannkynið stendur frammi fyrir. 

Íslendingar hafa einna mest aðgengi að hreinu vatni í heiminum í dag. Í því eru fólgin gríðarleg verðmæti, í heimi þar sem ofnýting grunnvatns er þegar orðið stórkostlegt vandamál. Það er stór hluti af orsök upplausnar samfélaga og blóðugra átaka í Afríku  og í Mið-Austurlöndum. Þetta hefur m.a. komið upp í umræðunni um loftslagsráðstefnuna sem nýlokið er í París. Þar urðu mikil fagnaðarlæti yfir því sem menn telja vera viðsnúning og brotthvarf frá notkun jarðefnaeldsneytis í heiminum. 

Ákvörðum um að hætta notkun jarðefnaeldsneytis getur samt líka verið tvíbent, þótt menn hafi forðast slíka umræðu í París. Það eru nefnilega tugir ef ekki hundruð milljóna manna sem hafa allt sitt lífsviðurværi af nýtingu á jarðolíu. 

Undanfarin misseri hafa Vesturlandabúar verið að glíma við vaxandi straum flóttamanna frá Afríku og Mið-Austurlöndum. Það kann þó að vera hjóm eitt í samanburði við það sem mun gerast þegar fótunum verður kippt undan olíuþjóðum eins og Saudi-Arabíu, Írak, Íran, nær helmingi Afríkuríkja og fjölmörgum ríkjum Suður-Ameríku. 

Þótt fáir efist um nauðsyn þess að draga úr mengun þá getur sú ákvörðun að skrúfa fyrir olíuna haft aðrar ógnvænlegar afleiðingar. Það getur  hæglega hleypt af stað upplausn þjóðfélaga í þeim skala sem jarðarbúar hafa aldrei séð áður. Þá mun baráttan um brauðið harðna enn frekar og spurning hvar Íslendingar standi þá, ef ekki tekst að tryggja áframhaldandi matvælaframleiðslu hér á landi.

Eignarhald á landbúnaðarlandi í Útvarpi Bændablaðsins
Fréttir 4. júní 2026

Eignarhald á landbúnaðarlandi í Útvarpi Bændablaðsins

Ný skýrsla um eignarhald á landbúnaðarlandi á Íslandi sýnir fram á að meirihluti...

Búvörusamningar framlengdir um eitt ár
Fréttir 4. júní 2026

Búvörusamningar framlengdir um eitt ár

Búvörusamningar hafa verið framlengdir um eitt ár en þeir hefðu annars runnið út...

Minni heimsins
Fréttir 4. júní 2026

Minni heimsins

UNESCO-dagurinn var haldinn hátíðlegur í byrjun maí, en í ár var fjallað sérstak...

Landgræðsluskólinn hefur útskrifað 240 nemendur
Fréttir 4. júní 2026

Landgræðsluskólinn hefur útskrifað 240 nemendur

Á undanförnum mánuðum hefur GRÓ Þekkingarmiðstöð þróunarsamvinnu staðið fyrir vi...

Þungarokkshátíðin Sátan haldin í Stykkishólmi næstu helgi
Fréttir 3. júní 2026

Þungarokkshátíðin Sátan haldin í Stykkishólmi næstu helgi

Þungarokkshátíðin Sátan verður haldin í Stykkihólmi dagna 4.-6. júní. Þetta er í...

Ársskýrsla Brothættra byggða: Góður árangur
Fréttir 3. júní 2026

Ársskýrsla Brothættra byggða: Góður árangur

Í nýútgefinni ársskýrslu Byggðastofnunar yfir verkefnið Brothættar byggðir kemur...

Nota langmest innlend áburðarefni
Fréttir 3. júní 2026

Nota langmest innlend áburðarefni

Verðhækkanir á áburðarverði koma lítið sem ekkert við bændur í lífrænni ræktun.

Erfitt að sætta ólík sjónarmið
Fréttir 3. júní 2026

Erfitt að sætta ólík sjónarmið

Verðmæti efnisins sem Ísteka vinnur úr blóði fylfullra hryssna veltir um tveimur...