Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 2 ára.
Maríanna Eva Ragnarsdóttir og Garðar Valur Gíslason á Stórhóli.
Maríanna Eva Ragnarsdóttir og Garðar Valur Gíslason á Stórhóli.
Fréttir 15. desember 2023

Ásættanlegar bótagreiðslur

Höfundur: Sigurður Már Harðarson

Skorið var niður fé á bænum Stórhóli í Húnaþingi vestra á fimmtudaginn, vegna riðutilfellis sem þar greindist í haust.

Hafa bændur undirritað samning við matvælaráðuneytið um bætur, þar sem gert er ráð fyrir ræktunaráætlun á nýjum stofni með verndandi arfgerðir gegn riðu.

Rúmlega hundrað kindur voru arfgerðagreindar á bænum með verndandi eða mögulega verndandi arfgerðir gegn riðusmiti og var því hlíft við niðurskurðinum, samkvæmt nýrri nálgun í baráttunni gegn riðuveiki í sauðfé.

Hærri afurðatjónsbætur

Að sögn Garðars Vals Gíslasonar, bónda á Stórhóli, var sett upp ræktunaráætlun í samstarfi við Ráðgjafarmiðstöð landbúnaðarins sem var skilyrði fyrir því að hægt væri að hlífa þessum kindum og byggja upp nýjan stofn með verndandi arfgerð. „Við erum sátt við niðurstöðuna, það er mikill munur á samtalinu við ráðuneytið nú og þegar við lentum í riðu í desember 2006 þegar allri hjörðinni var fargað, sem var um 550 fjár.

Við fáum nú afurðatjónsbætur til lengri tíma en bara tveggja ára til að standa straum af uppbyggingu á nýjum stofni á meðan það ferli er í gangi, en þær bætur lækka í samræmi við stærri bústofn og aukna framleiðslu á bænum.“

Heimilt að aflétta einangrun eftir tvö ár

Á meðan uppbyggingin stendur yfir eru í gildi takmarkanir, til að mynda þarf allt fé sem hlíft var undan niðurskurði að vera innan fjárheldra girðinga á bænum í allt að sjö ár frá niðurskurði. Enda er skylt að rækta upp hjörðina á þessum sjö árum með það að markmiði að hún verði ónæm fyrir riðu.

Þrátt fyrir sjö ára takmörkunartíma er Matvælastofnun heimilt að aflétta einangrun þegar 75 prósent hluti hjarðarinnar ber hina verndandi ARR/ ARR­arfgerð og afgangurinn er með verndandi samsætu og mögulega verndandi samsætu í arfgerðinni. Þó aldrei fyrr en að tveimur árum liðnum frá niðurskurði og að önnur skilyrði hafi verið uppfyllt.

Bændur þurfa að standa skil á upplýsingagjöf til Matvælastofnunar og leyfa sýnatökur á bænum.

Veittur er stuðningur við kaup á fé með verndandi arfgerð og á meðan uppbyggingu stendur.

Vegna hinnar nýju nálgunar er slakað á kröfum um tiltekin atriði hreinsunar og niðurrifs í fjárhúsum, þó bændurnir þurfi að hlíta ströngum reglum varðandi þrif og sótthreinsun.

Skylt efni: riða | Stórhóll

Hvað þýðir aðild að ESB?: „Svínaræktin myndi ekki standast breytingarnar“
Fréttir 12. júní 2026

Hvað þýðir aðild að ESB?: „Svínaræktin myndi ekki standast breytingarnar“

Ingvi Stefánsson, formaður svínabænda, segir í nýjasta þætti Útvarps Bændablaðsi...

Opnar á nýja möguleika í fóðurtilraunum
Fréttir 12. júní 2026

Opnar á nýja möguleika í fóðurtilraunum

Á Hesti í Borgarfirði, sem er sauðfjárbú rekið af Landbúnaðarháskóla Íslands, he...

126 milljónum úthlutað  til landbúnaðarverkefna
Fréttir 12. júní 2026

126 milljónum úthlutað til landbúnaðarverkefna

Alls hlutu 42 verkefni styrk úr Matvælasjóði 2026 upp á 479,4 milljónir króna. 1...

Framleiðsluvirði landbúnaðarins 100 milljarðar árið 2025
Fréttir 12. júní 2026

Framleiðsluvirði landbúnaðarins 100 milljarðar árið 2025

Heildarframleiðsluvirði landbúnaðarins árið 2025 er áætlað 100 milljarðar sem er...

Mikill gangur í LED-væðingu
Fréttir 12. júní 2026

Mikill gangur í LED-væðingu

Umhverfis-, orku- og loftslagsráðuneytið hefur veitt fjármunum á undanförnum mis...

Tjón unnið á kjúklingabúi
Fréttir 11. júní 2026

Tjón unnið á kjúklingabúi

Brotist var inn í alifuglabúið að Reykjum í Mosfellsbæ aðfaranótt 1. júní þar se...

Búvörusamningar framlengdir til 2027
Fréttir 11. júní 2026

Búvörusamningar framlengdir til 2027

Búvörusamningar hafa verið framlengdir um eitt ár en þeir hefðu annars runnið út...

Opnað fyrir umsóknir
Fréttir 10. júní 2026

Opnað fyrir umsóknir

Opnað hefur verið fyrir umsóknir um fyrirframgreiðslu jarðræktarstyrkja vegna ko...