Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 3 ára.
Matarsvindl í bókmenntasögunni
Fréttaskýring 13. október 2022

Matarsvindl í bókmenntasögunni

Höfundur: Guðrún Hulda Pálsdóttir

Matvælasvindl hefur fylgt manninum frá upphafi, enda svikin sögð jafngömul versluninni sjálfri. Í afar áhugaverðum hlaðvarpsþætti Símons Majumdar af „Eat My Globe“ fjallar hann um sögu matvælasvika.

Hann rennir stoðum undir það að vernd almennings gegn matvælasvikum hafi verið ein af elstu formum stjórnvaldsreglugerða. Upphafleg viðmið formfestu viðskiptanna var að sameinast um staðlaðar mælieiningar. Hann kynnir nokkrar klausur úr fornbókmenntum til sögunnar máli sínu til stuðnings. Finna má vísbendingar um slíkt regluverk og viðurlög við brotum á þeim strax í Biblíunni, en í fimmtu Mósebók segir:

Þú skalt ekki hafa tvenns konar vogarsteina í poka þínum, léttan og þungan. Þú skalt ekki hafa tvenns konar efu í húsi þínu, langa og stutta. Þú skalt hafa nákvæma og rétta vogarsteina og þú skalt hafa nákvæma og rétta efu svo að þú lifir lengi í landinu sem Drottinn, Guð þinn, gefur þér. Því að hver sem þetta gerir, sérhver svikari, er Drottni, Guði þínum, viðurstyggð.

Í ritum Kínverja má finna vísbendingar þess að verslunarmenn hafi haft umboðsmenn sem höfðu það hlutverk að stöðva framleiðslu á fölsuðum vörum. Á tímum Tang­keisaraveldisins mátti finna lagaklausu með leiðbeiningum um refsingar sem beita mátti þá sem uppvísir urðu að matvælasvindli:

Þegar þurrkað eða ferskt kjöt veldur því að menn verða veikir, skal brenna alla afgangana eins fljótt og auðið er. Hinn brotlegi skal hýddur 90 höggum.

Sá sem af ásettu ráði gefur eða selur öðrum kjötið skal vísað úr landi í eitt ár. Ef sá deyr, sem neytt hefur kjötsins, skal hinn brotlegi hengdur.

Fleiri áhugaverð dæmi um regluverk kringum matvælasvindl er að finna í bókmenntasögunni og rétt að mæla með hlustun þáttar Símons Majumdar sem nefnist „There is Death in the Pot“: The History of Food Fraud.

Skylt efni: Matvælasvindl

Neikvæð áhrif sauðfjárbeitar mögulega ofmetin
Fréttaskýring 11. júní 2026

Neikvæð áhrif sauðfjárbeitar mögulega ofmetin

Landnám plantna hefur aukist samkvæmt rannsóknum sem unnar hafa verið á gróðurþe...

Ómögulegt að koma algjörlega í veg fyrir strok
Fréttaskýring 2. júní 2026

Ómögulegt að koma algjörlega í veg fyrir strok

Karl Steinar Óskarsson, deildarstjóri hjá fiskeldisdeild Matvælastofnunar (MAST)...

Erfið samkeppnisstaða  íslenskra kartöflubænda
Fréttaskýring 1. júní 2026

Erfið samkeppnisstaða íslenskra kartöflubænda

Mikið magn óseldra íslenskra kartaflna liggur undir skemmdum í geymslum kartöflu...

Leyfi til blóðtöku úr fylfullum hryssum umdeilt
Fréttaskýring 27. maí 2026

Leyfi til blóðtöku úr fylfullum hryssum umdeilt

Matvælastofnun (MAST) hefur veitt lyfja- og líftæknifyrirtækinu Ísteka ehf. skil...

Alvarleg staða í túngrasatilraunum
Fréttaskýring 27. maí 2026

Alvarleg staða í túngrasatilraunum

Undanfarin ár hafa talsverð umsvif verið í kornræktartilraunum í gegnum verkefni...

Heildstætt söfnunarkerfi fyrir dýraleifar
Fréttaskýring 15. maí 2026

Heildstætt söfnunarkerfi fyrir dýraleifar

Stjórnvöld ætla að setja upp heildstætt söfnunarkerfi fyrir dýraleifar sem mun n...

Varað við innflutningi á vinnuvélum án CE-merkinga
Fréttaskýring 14. maí 2026

Varað við innflutningi á vinnuvélum án CE-merkinga

Að undanförnu hefur Vinnueftirlitið varað sérstaklega við innflutningi á vinnuvé...

Skýrslubeiðni um jarðir í eigu ríkisins í ábúð
Fréttaskýring 5. maí 2026

Skýrslubeiðni um jarðir í eigu ríkisins í ábúð

Á Alþingi hefur verið lögð fram skýrslubeiðni frá frá fjármála- og efnahagsráðhe...