Umferð jókst en ástand vega versnaði enn
Árið 2024 reyndist viðburðaríkt, krefjandi og umfangsmikið fyrir Vegagerðina þar sem náttúruhamfarir, aukin umferð og stórar framkvæmdir mótuðu allt starfsár hennar.
Tólfta ársskýrsla Vegagerðarinnar, fyrir árið 2024, kom út í í lok síðasta árs. Þar segir að veðuröfgum, eldgosum og auknu álagi á vegakerfið hafi verið mætt samhliða rekstri, viðhaldi og mikilvægum framkvæmdum.
Jarðhræringar á Reykjanesskaga höfðu veruleg áhrif á verkefni ársins 2024. Alls gaus þá sex sinnum á Sundhnúkagígaröðinni, og þrisvar sinnum rann hraun yfir Grindavíkurveg, sem krafðist hraðra viðbragða, viðgerða og nýrrar tækni við að leggja vegi yfir nýrunnið hraun. Óveður og vatnsflóð settu einnig mark sitt á árið. Í lok júlí flæddi vatn yfir brú og veg við Skálm og loka þurfti Hringveginum í rúman sólarhring, og í nóvember féll stór aurskriða á Hnífsdalsveg eftir mikið vatnsveður.
Aukin umferð og sívaxandi álag
Umferðin hélt áfram að aukast og árið varð metár hvað heildarakstur varðar. Umferð jókst um tæp tvö prósent frá árinu áður og samtals voru eknir 3.236 milljón kílómetrar á þjóðvegakerfinu. Mesta umferðin var sem fyrr á höfuðborgarsvæðinu og á Suðurlandi þar sem eru um 67% allrar umferðar.
Á sama tíma versnaði ástand vegakerfisins víða vegna rysjótts veðurfars, aukinnar umferðar og uppsafnaðrar viðhaldsskuldar. Holumyndun, slitlagsblæðingar og rof verða sífellt algengari áskoranir. Skv. skýrslunni lagði Vegagerðin á árinu 2024 mikla áherslu á að vekja athygli á skorti á fjármagni til viðhalds og þeim áhrifum sem það hefur á burðarþol og örugga færð.
Lykilverkefni dreifðust
Á suðursvæði var árið 2024 unnið að styrkingum á Hringvegi, Biskupstungnabraut og fleiri köflum þar sem fræsingu, burðarlagsefnum og klæðningu var beitt til að bæta sléttleika og öryggi. Á sama svæði var haldið áfram vinnu við nýja Hringvegslínu austan Selfoss og gerð undirganga fyrir gangandi, hjólandi og hestamenn.
Á höfuðborgarsvæðinu hófust eða héldu áfram stór verkefni á borð við breikkun Reykjanesbrautar, undirbúning Sundabrautar og áframhaldandi framkvæmdir við Arnarnesveg, þar sem bæði ný brú og ný undirgöng eru hluti af heildarumferðarbótum.
Á vestursvæði stóðu yfir miklar framkvæmdir við Vestfjarðaveg á Dynjandisheiði og við Fjarðarhornsá og Skálmardalsá, þar sem nýjar brýr og endurbætur á vegum voru meginverkefni. Auk þess fór fram endurbygging á Karlseyjarbryggju í Reykhólahreppi.
Á norðursvæði var unnið að styrkingum og endurbótum á m.a. Aðaldalsvegi, Hegranesvegi og Ólafsfjarðarvegi, þar sem burðarlag og slitlög voru endurbætt og öryggisaðgerðir framkvæmdar á mörgum köflum.
Á austursvæði voru umfangsmestu verkin við Hringveg um Hornafjörð og Jökuldal, þar sem fræsingu, styrkingu og klæðningu var beitt á tugi kílómetra. Unnið var að viðgerðum í skriðum, endurnýjun ræsa og lagfæringum á lykilkafla milli Breiðdals og Fljótsdals.
Öryggi og þróun innviða
Fjallað er sérstaklega um umferðaröryggi í ársskýrslunni. Árið 2024 létust 13 einstaklingar í umferðinni í 10 banaslysum, sem er aukning frá árinu áður.
Sjálfvirkt meðalhraðaeftirlit í Hvalfjarðargöngum var tekið í notkun og ný undirgöng við Arnarneshæð opnuð til að bæta öryggi gangandi og hjólandi vegfarenda. Þá var ráðist í margvíslegar lagfæringar á öryggissvæðum, vegrið sett upp eða lengd á tugi staða og merkingar bættar.
Á árinu var einnig kynntur til leiks nýr kolefnisreiknir, LOKI, sem metur kolefnisspor framkvæmda á hönnunarstigi. Stafræn umbreyting hélt áfram með uppfærslu veflausna, nýjum upplýsingakerfum og aukinni áherslu á aðgengilegar upplýsingar fyrir vegfarendur.
