Sólarorkuver á fjósþaki

Á Eystri-Leirárgörðum var nýlega sett upp raforkuver á útihús. Þetta er hluti af tilraunarverkefni sem unnið er í samstarfi Íslenskrar gagnavinnslu ehf. og Hannesar Magnússonar sem er búsettur á bænum.

Markmiðið er að safna gögnum um raforkuframleiðslu með sólarsellum við íslenskar aðstæður.

Hannes segir að hann og faðir hans, Magnús Hannesson, sem rekur kúabúið á Eystri­Leirárgörðum, hafi löngum verið nýjungagjarnir og óhræddir við að prófa nýja tækni. Þetta er ekki í fyrsta sem Íslensk gagnavinnsla ehf. vinnur að verkefni á Eystri­Leirárgörðum, en fyrir nokkrum árum var sett upp lítið gagnaver sem nýtti rafmagn úr vatnsaflsvirkjuninni á bænum. Á bak við fyrirtækið sem Hannes er í samstarfi við eru Krista Hannesdóttir og Anna Jonna Ármannsdóttir.

10 kw frá Kína

Sellurnar voru gangsettar í ágúst og eru 10 kw. Þau keyptu þær frá Kína og stóð upphaflega til að setja þær upp fyrr á árinu, en vegna tafa í afhendingu gekk það ekki eftir. Framleiðandinn seldi þeim heildarpakka með öllum búnaði og þurftu þau að breyta litlu, nema að styrkja festingarnar þar sem vindasamt er á þessum slóðum.

Hannes segir að enn sem komið er hafi ekki náðst full afköst þar sem sólarsellurnar voru gangsettar í lok sumars og dagsbirtan farin að þverra. Það kemur ekki að sök, enda er markmiðið að sjá hvernig framleiðslan er yfir allt árið til að geta lagt mat á fýsileika sólarorkuvera við íslenskar aðstæður. Aðrar spurningar sem leitað er svara við er hvaða festingar eru bestar fyrir þessi orkuver og hvaða áhrif hitastig hefur á virknina, en Hannes segir að sólarsellur nái betri afköstum í köldu umhverfi. Enn sem komið er nýtist allt rafmagnið á bænum og er hugsað sem viðbót við aðra orkugjafa.

Ótrygg orka

Enn er of snemmt að gefa upp nákvæmlega hversu mikla orku fjósþakið nær að framleiða. Það sést þó strax að orkan er ótrygg þar sem að skýjafar og staða sólar hefur mikil áhrif. Nú þegar farið er að hausta nást umtalsvert minni afköst en hægt er að vænta að sumri og um leið og ský dregur fyrir sólu hrynur framleiðslan. Hannes segir líklegt að eftir eitt til tvö ár verði hægt að draga einhverjar ályktanir, en stefnan er að bera saman tölur frá raforkuverinu við gögn frá Veðurstofunni.

Afstaða þaksins nær fullkomin

Samanborið við aðra orkugjafa segir hann að sólarsellur sem þessar hafi litla sem enga röskun í för með sér. Þarna var þakið þegar til staðar og ekki þurfti að gera mikið meira en að skrúfa sellurnar fastar. Staðsetning raforkuversins er mjög heppileg til að nýta sólargeislana, en Hannes segir að ákjósanlegast væri ef þakið snéri fimm gráðum meira til vesturs

Þau sem standa á bakvið verkefnið hafa séð að verðið á sólarsellum hefur lækkað stöðugt undanfarin misseri. Samfara hækkandi raforkuverði, sérstaklega erlendis, þá fer þessi orkuframleiðsla sífellt að verða eftirsóknarverðari. Efniskostnaðurinn við þetta orkuver var rúm milljón króna, en ofan á það bætast gjöld fyrir vinnu.

Ólíklegt að snjór safnist

Aðspurður um hvernig snjór muni hafa áhrif á raforkuframleiðsluna, segist Hannes hafa litlar áhyggjur af því. Yfirleitt þegar snjóar á þessum slóðum fylgir því svo mikill vindur að ekkert safnast á þökum. Ef fönn skyldi safnast þá er flöturinn svartur sem verður til þess að mjöllin bráðnar mjög snöggt.