Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en mánaðar gamalt.
Tilfelli hafa komið upp í dýrum í Frakklandi, Sviss, Þýskalandi, Hollandi, Belgíu, Austurríki og Liechtenstein frá því í júlí.
Tilfelli hafa komið upp í dýrum í Frakklandi, Sviss, Þýskalandi, Hollandi, Belgíu, Austurríki og Liechtenstein frá því í júlí.
Mynd / Unsplash
Utan úr heimi 2. október 2026

Ný Shamonda-veira herjar á kýr

Höfundur: Karólína Rós Ólafsdóttir

Shamonda-veira greindist í fyrsta sinn á meginlandi Evrópu í sumar. Veiran berst með skordýrabitum og dreifist því hratt. Ekkert bóluefni er til við veirunni og engin meðhöndlun sem stendur.

Veirusjúkdómurinn leggst á búfénað og þó hann sé ekki banvænn geta dýrin veikst í allt að þrjár vikur í senn. Mörg tilfelli hafa komið upp í mjólkurkúm á meginlandi Evrópu í sumar. Þetta er í fyrsta sinn sem veiran finnst í Evrópu en hefur þekkst í búfénaði í Nígeríu frá árinu 1965 auk þess sem hún hefur komið upp í Vestur-, Austur- og Suður-Afríku og Japan.

Alvarleg áhrif á fóstur

Shamonda-veiran er af ættkvísl Orthobunyaveira og smitast með flugna- og skordýrabitum. Sýkt dýr fá hita, lystarleysi og niðurgang, auk þess sem mjólkurframleiðsla skerðist. Veirusjúkdómurinn er ekki banvænn en áhrif hans eru hvað alvarlegust á fóstur. Kvígur sem eru með kálfi og sýkjast geta orðið fyrir fósturláti, fóstur þeirra geta skaddast og kálfarnir eiga hættu á að fæðast andvana. Dæmi eru um sýkta kálfa sem hafa fæðst með skaddað miðtaugakerfi og vanþróað stoðkerfi. Áhrif á frjósemi dýra sem sýkjast eru óþekkt.

Engin þekkt smit eru á milli dýra, nema frá móður til fósturs og engar vísbendingar eru um að veiran geti borist úr mjólk og kjöti í menn. Þar sem ekki er enn til bóluefni við veirunni er eina leiðin til að koma í veg fyrir smit að reyna að vernda hjarðir frá smitberandi skordýrum. Veiran leggst fyrst og fremst á jórturdýr en nokkur tilfelli hafa komið upp í hestum í sumar og er það einnig í fyrsta sinn í Evrópu.

Engin heildarskrá yfir tilfelli

Tilfelli hafa komið upp í dýrum í Frakklandi, Sviss, Þýskalandi, Hollandi, Belgíu, Austurríki og Liechtenstein frá því í júlí. Í Frakklandi urðu sumar mjólkurkýr svo slappar að þær framleiddu aðeins 4 lítra af mjólk á dag.

Þýska stofnunin Friedrich-Loeffler Institut (FLI), sem sérhæfir sig í smitsjúkdómum dýra, staðfestu komu veirunnar til Þýskalands í sumar. Samkvæmt upplýsingum á vef FLI hafa tvö afbrigði veirunnar greinst í Þýskalandi en erfitt reynist að hafa yfirsýn yfir útbreiðslu sjúkdómsins þar sem ekki er skylda að tilkynna tilfelli veirunnar í Þýskalandi. Það sama á við önnur lönd í Evrópu og eru því ekki til upplýsingar um heildarfjölda smita.

Þjónusta Microsoft liggur niðri
Fréttir 13. nóvember 2026

Þjónusta Microsoft liggur niðri

Vegna vandræða í kerfum Microsoft liggur tölvupóstur Bændablaðsins tímabundið ni...

Matarmót Austurlands á laugardaginn
Fréttir 12. nóvember 2026

Matarmót Austurlands á laugardaginn

Matarmót Austurlands verður haldið í sjötta sinn í Sláturhúsinu á Egilsstöðum la...

Miðdalur fyrirmyndarbú
Fréttir 11. nóvember 2026

Miðdalur fyrirmyndarbú

Ábúendur í Miðdal í Kjósarhreppi fengu viðurkenningu sem fyrirmyndarbú deildar n...

Grænbók um landgræðslu og skógrækt í Samráðsgátt
Fréttir 11. nóvember 2026

Grænbók um landgræðslu og skógrækt í Samráðsgátt

Grænbók um landsáætlun í landgræðslu og skógrækt var nýlega sett í Samráðsgátt s...

Blásið til sóknar í lífrænum landbúnaði
Fréttir 10. nóvember 2026

Blásið til sóknar í lífrænum landbúnaði

Fagráð í lífrænum landbúnaði stendur fyrir málþinginu „Tíföldum lífræna framleið...

Fleiri fluttu til en frá öllum sveitarfélögum Vesturlands
Fréttir 10. nóvember 2026

Fleiri fluttu til en frá öllum sveitarfélögum Vesturlands

Búferlaflutningar hafa verið hagfelldir á Vesturlandi undan-arin fimm ár. Fleiri...

Heildarlög um loftslagsmál
Fréttir 10. nóvember 2026

Heildarlög um loftslagsmál

Jóhann Páll Jóhannsson umhverfis-, orku- og loftslags- ráðherra mælti fyrir frum...

Aðgerðir til verndar líffræðilegri fjölbreytni
Fréttir 10. nóvember 2026

Aðgerðir til verndar líffræðilegri fjölbreytni

Út er komin aðgerðaáætlun um líffræðilega fjölbreytni. Meðal forgangsaðgerða er ...