Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 5 mánaða.
MR-ingar mótmæla
Mynd / Úr safni
Fréttir 19. mars 2026

MR-ingar mótmæla

Höfundur: Edda Kristín Sigurjónsdóttir

Stytta á kennslu í latínu í Mennta- skólanum í Reykjavík um ár og þessu mótmæla nemendur skólans. Latína gegnir margslungnu hlutverki í samfélaginu.

Til stendur að stytta kennslu í latínu um eitt ár í Menntaskólanum í Reykjavík en hún er aðeins kennd í máladeild. Nemendur á fornmáladeild hafa lengstum verið hlutfallslega fáir en Sólveig Guðrún Hannesdóttir, rektor MR, segir aðgerðina vera til þess gerða að fjölga nemendum á fornmáladeild. Þar er áhersla á klassíska menntun í grísku og latínu, fornfræði og málvísindum og hefur hún löngum verið eitt af sérkennum lærða skólans.

Þetta forna tungumál, latínan, er hagnýt til að greina eðli tungumála sem af henni eru sprottin, setningabyggingu og til að dýpka málvitund. Meira kemur til því latína er alþjóðlegt tungumál grasafræðinnar og dýrafræðinnar. Hún er því mikið notuð í náttúruvísindum eins og læknar, líffræðingar og fleiri starfsstéttir hafa reynslu af þegar nefna þarf tegundir eða líkamsparta, lýsa bólgum, brestum í beinum, visnun í vefjum og öðrum kvillum. Slíkt alþjóðlegt fagtungumál gegnir því hlutverki í að tryggja ákveðið samræmi á milli landa.

Latína heyrist einnig töluvert í kennslustofum Garðyrkjuskólans, enda eiga allar plöntur, dýr og sveppir sín latnesku heiti úr tvínafnakerfi hins sænska Carls von Linné frá 1735, sem notað er um allan heim. Tvínafnakerfið byggir á því að ættkvísl tegundar sé fyrra heitið og það síðara auðkenni tegundina. Dæmi um þetta er Viola tricolor, þrenningarfjólan sem er einkennisblóm Garðyrkjuskólans en hún er af fjóluætt, Violaceae, þar sem -aceae er viðskeyti í kvenkyns fleirtölu og vísar til þess sem tilheyrir. Seinni hluti heitisins felur í sér að þrenningarfjólan er þrílit. Til gamans má geta að fjólur vaxa vel við íslenskar aðstæður, eru blómviljugar og ekki síst eru þær flauelsmjúkar á tungu og bragðið fágað.

Heiti tegunda geta verið með ýmsu móti í tungumálum og stundum villandi, latnesk heiti skera því ávallt úr um um hvaða tegund ræðir. Latínan er hvergi töluð en notagildi hennar í nútímasamfélaginu er þó töluvert og í fagsamfélagi náttúruvísindanna nauðsynlegt og ekki úr vegi að kynna sér þetta forvitnilega fornmál.

Metfjöldi nemenda og nýjar námsleiðir
Fréttir 16. september 2026

Metfjöldi nemenda og nýjar námsleiðir

Metfjöldi nemenda er skráður í Háskólann á Bifröst í haust. Þetta er annað árið ...

Bændur mótmæla hertum reglum
Fréttir 16. september 2026

Bændur mótmæla hertum reglum

Hundruð danskra bænda mótmæltu fyrir utan þinghúsið í Kaupmannahöfn á þriðjudag ...

Fullorðnum refum fjölgar í Hornafirði
Fréttir 16. september 2026

Fullorðnum refum fjölgar í Hornafirði

Atvinnu- og menningarmálanefnd Sveitarfélagsins Hornafjarðar áréttaði á síðasta ...

3.700 fermetra fjós byggt í Bjólu
Fréttir 15. september 2026

3.700 fermetra fjós byggt í Bjólu

Sveitarstjórn Rangárþings ytra hefur samþykkt að undangenginni umræðu í skipulag...

Losun gróðurhúsalofttegunda frá landbúnaði jókst
Fréttir 15. september 2026

Losun gróðurhúsalofttegunda frá landbúnaði jókst

Hagstofa Íslands hefur birt bráðabirgðaniðurstöður sínar um losun gróðurhúsaloft...

Hætta framleiðslu á hamsatólg, tólg og útikertum
Fréttir 15. september 2026

Hætta framleiðslu á hamsatólg, tólg og útikertum

Stóruvellir efh. í Bárðardal hafa framleitt tólg, hamsatólg, hangiflot og útiker...

Lífræni dagurinn haldinn í Kringlunni í ár
Fréttir 15. september 2026

Lífræni dagurinn haldinn í Kringlunni í ár

Lífræni dagurinn verður haldinn í Kringlunni laugardaginn 19. september frá kluk...

Hvaðan kemur hvítlaukurinn?
Fréttir 15. september 2026

Hvaðan kemur hvítlaukurinn?

Áður en að hvítlaukurinn hefur ratað úr kjörbúðinni á eldhúsborðið hefur hann of...