Hljóðbylgjutækni í eldvörnum vekur vonir um að skala megi hana upp og nota gegn skógareldum í framtíðinni.
Hljóðbylgjutækni í eldvörnum vekur vonir um að skala megi hana upp og nota gegn skógareldum í framtíðinni.
Mynd / Pixabay
Utan úr heimi 6. janúar 2026

Hljóðbylgjur slökkva elda

Höfundur: Steinunn Ásmundsdóttir

Hljóðbylgjur gætu mögulega orðið lykiltæki í baráttu við skógarelda.

Samkvæmt Scientific American hefur bandaríska fyrirtækið Sonic Fire Tech þróað kerfi sem notar infrasound (hljóð sem er lægra en tíðni mannlegrar heyrnar nemur) til að slökkva litla elda áður en þeir breiðast út.

Teikning / Sonic Fire Tech

Grunnurinn að tækninni er að fjarlægja eitt af þremur lykilskilyrðum elds, það er að segja súrefni. „Það er í raun að láta súrefnið titra hraðar en eldsneytið getur nýtt það, þannig að þú stöðvar efnahvarfið,“ segir Geoff Bruder, flugverkfræðingur og stofnandi Sonic Fire Tech. Fyrirtækið hefur sýnt fram á að kerfið virkar í allt að 7,5 metra fjarlægð.

Hugmyndin er ekki ný. Varnarmálastofnun Bandaríkjanna rannsakaði aðferðina á árunum 2008–2011, og vísindamenn hafa þróað svipaðar lausnir, meðal annars slökkvitæki sem líktist subwoofer (magnari fyrir lágtíðnihljóð) árið 2015. „Áhrif hljóðs á eld eru vel þekkt í bruna,“ segir Albert Simeoni, prófessor við Worcester Polytechnicstofnunina. „Áskorunin er að skala tæknina upp án þess að skapa truflandi eða skaðleg hljóðáhrif.“

Sonic hefur þegar hannað kerfi gegn húsbrunum og notar infrasound, bylgjur undir 20 hertz sem eru utan tíðnisviðs mannlegrar heyrnar og ferðast lengra en hærri tíðnir. Kerfið nýtir stimpla sem knúnir eru af rafmótor og senda bylgjur í gegnum málmrör á þaki og undir þakskeggjum húsa. Skynjarar virkja kerfið sjálfkrafa þegar logi greinist og mynda „kraftsvið“ sem hindrar nýja kveikju.

Tæknin virkar enn sem komið er aðeins á litla loga, að sögn Arnaud Trouvé hjá háskólanum í Maryland, en áhuginn á að þróa tæknina frekar er mikill. Sonic vinnur nú með tveimur orkufyrirtækjum í Kaliforníu og hyggst setja upp 50 tilraunakerfi snemma árs 2026. Nokkrir húseigendur hafa þegar skrifað undir samninga um kerfið.

Skylt efni: hljóðbylgjur

Jöklar hörfa hratt
Fréttir 30. desember 2025

Jöklar hörfa hratt

Vísindamenn telja að meira en hundrað jöklar í Ölpunum verði horfnir árið 2033. ...

Nýtt mælaborð styrkir hagsmunagæslu bænda
Fréttir 28. desember 2025

Nýtt mælaborð styrkir hagsmunagæslu bænda

Þann 15. desember síðastliðinn var nýtt mælaborð Bændasamtakanna tekið í notkun ...

Ofsahræðsla dýra vegna flugelda
Fréttir 27. desember 2025

Ofsahræðsla dýra vegna flugelda

Áramótin nálgast óðfluga og minnir Matvælastofnun dýraeigendur á að huga vel að ...

Gleðilega hátíð
Fréttir 23. desember 2025

Gleðilega hátíð

Bændablaðið óskar lesendum sínum um allt land gleðilegra jóla og þakkar samfylgd...

Skorradalshreppur kærir skipun raflínunefndar
Fréttir 23. desember 2025

Skorradalshreppur kærir skipun raflínunefndar

Sveitastjórn krefst þess að ákvörðun félags- og húsnæðismálaráðuneytisins um ski...

Guðmundur Hallgrímsson heiðraður
Fréttir 22. desember 2025

Guðmundur Hallgrímsson heiðraður

Fyrir skemmstu kom fulltrúi frá svissneska rúningsklippuframleiðandanum Heiniger...

Nýjungar næsta sumar
Fréttir 22. desember 2025

Nýjungar næsta sumar

Landsmót hestamanna fer fram á Hólum í Hjaltadal næsta sumar, dagana 5.–11. júlí...

Í fyrsta skipti greitt fyrir kornframleiðslu
Fréttir 19. desember 2025

Í fyrsta skipti greitt fyrir kornframleiðslu

Í fyrsta skipti styðja stjórnvöld nú beint kornframleiðslu kornbænda. Nýverið va...