Vísnahornið
Mynd / Úr safni
Líf og starf 13. apríl 2026

Vísnahornið

Höfundur: Magnús Halldórsson

Ég fór ekki rétt með vísu Heiðreks í síðasta blaði, að sögn kunngugra. En hún á að vera svona og vonandi geta Húnvetningar fyrirgefið mér:

Það sem skilur okkur að

er í raun og veru,

að Húnvetningar þykjast það

sem Þingeyingar eru.

Einnig mun ögn rangt farið með vísu Rósbergs um Heiðrek og skal leiðrétt enda skal hafa það sem sannara er:

Heiðrekur á sínum Saab

suðrúr bænum æddi,

suma meiddi, suma drap,

en suma bara hræddi.


Eyjólfur Jónasson var f. á Gillastöðum í Laxárdal 1889 en flutti ungur að

Sólheimum og var kenndur við þann bæ jafnan, hann var kunnur hagyrðingur. Eyjólfur mun hafa ort um sitt lífshlaup:


Ungur sá ég heiði háa,

haldinn dável knár.

Yfir flár og frerann bláa

flaug á gráum klár.

Þurfti ekki þæfða glófa,

þá var í mér blóð.

Treysti bara á harða hófa

hunsaði hverja slóð.



Frændi Eyjólfs var Jóhannes úr Kötlum og var góð vinátta þeirra,um Jóhannes orti Eyjólfur og bætti við skýringum:


Jóhannes hefur jafna lund. (Ölvaður)

Jagar hann til sín indæl sprund. (Bölvaður)

Postulíns eitt sinn átti hund. (Mölvaður)

Alsæll fyrst á dauðastund. (Fölvaður)

Jóhannes Kristjánsson eða Dala Jói frá Bugðustöðum var þekktur á sinni

tíð af hagmæslsku og hestamennsku Þeir voru vinir Dala Jói og Eyjólfur, sem fékk þessa vísu frá vini sínum:


Ég læt vaða öllu á,

eldar hraðir glóa,

eigðu blað með bögu frá

Bugðustaða Jóa.



Ekki þarf að skýra þessa vísu sem Dala Jói orti:

Finnst mér ganga flest í vil

fyrst ég hef á járnum,

meðan ég á tuggu til

töðu gef ég klárnum.



Gísli Ólafsson frá Eiríksstöðum var auðvitað þjóðkunnur fyrir sínar vísur:

Ef á borðið öll mín spil

ætti ég fram að draga.

Held ég yrðu skrýtin skil

á skuldum fyrri daga.

Og Gísli frá Eiríksstöðum lýsir sínum tilfinningum svona:


Finnst mér hæfa að hlægja dátt

helst það svæfir trega

þó að gæfan gefi smátt

gullið ævinlega.

Flest í leyni fellir mann.

Fátt vill meinum bægja.

Lífsins eina ánægjan

er að reyna að hlægja.



Jakob Jónsson frá Varmalæk í Borg orti þegar Séra Ólafur Jens Sigurðssprestur í Hvanneyrar prestakalli byggði sér tveggja hæða hús:


Mótin fyllast meðan drottins andi

mildur svífur yfir þessu landi

heiður og hreinn.

Við horfum yfir handarverk að lokum

hér var steypt úr fjöldamörgum pokum

utan um einn.

Ekki veit ég hvern Jakob á Varmalæk yrkir um þessa vísu, en margir gætu passað við lýsinguna trúi ég:


Hefur námsins þunga þreytt

þraut í tveimur álfum.

Enda er svo til ekki neitt

orðið af honum sjálfum.



Svona yrkir Jakob á Varmalæk um endurbyggingu á ótilteknu húsi:


Húsið reisir harðskeytt lið,

hvílík snilld og kraftur.

Nú telst það bráðum tilbúið

til að fjúka aftur.

Umsjón: Magnús Halldórsson

Mhalldorsson0610[hjá]gmail.com

Skylt efni: vísnahornið

Sagnaþáttur: Velkomin Góa
Líf&Starf 10. mars 2026

Sagnaþáttur: Velkomin Góa

Góa er hafin. Mánaðarheitið góa, eða gói eins og forfeður okkar kölluðu þennan n...

Kapall er lausnarorð vísnagátu
Líf&Starf 4. mars 2026

Kapall er lausnarorð vísnagátu

Kapall er lausnarorð vísnagátunnar sem birtist í nýjasta Bændablaðinu.

Lausn á vísnagátu
Líf&Starf 24. nóvember 2025

Lausn á vísnagátu

Lausnin á vísnagátu Guðbjörns Sigurmundssonar í síðasta Bændablaði er orðið mál.

Skákmánuðurinn janúar
Líf&Starf 3. febrúar 2025

Skákmánuðurinn janúar

Janúarmánuður hefur lengi verið frekar stór skákmánuður á Íslandi. Í þeim mánuði...

Þörfnumst heilbrigðara sambands við tímann
Líf&Starf 13. desember 2024

Þörfnumst heilbrigðara sambands við tímann

Carl Honoré, sem gjarnan hefur verið kallaður rödd alþjóðlegu Hæglætishreyfingar...

Sækja áhrif til Suður-Evrópu
Líf&Starf 9. október 2024

Sækja áhrif til Suður-Evrópu

Í síðustu úthlutun Matvælasjóðs fengu bændur í Syðra-Holti í Svarfaðardal rúmleg...

Brautryðjandi í búskap með íslenska hesta í Noregi
Líf&Starf 14. ágúst 2024

Brautryðjandi í búskap með íslenska hesta í Noregi

Ingebjørg Helkås Vaa fæddist í Noregi 14. júlí 1933, yngst fimm systkina. Hún va...

Stjörnuspá vikunnar
Líf&Starf 2. júlí 2024

Stjörnuspá vikunnar

Vatnsberinn veit vart í hvorn fótinn hann á að stíga þessa dagana. Lífið virðist...