Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 1 árs.
Hrísgrjónasteik sem auðvitað má gera úr fersku hráefni en hentar bara svo einstaklega vel sem afgangahjálp.
Hrísgrjónasteik sem auðvitað má gera úr fersku hráefni en hentar bara svo einstaklega vel sem afgangahjálp.
Mynd / Hari
Líf og starf 12. febrúar 2025

Unglingaafgangahrísgrjónasteikarhræra

Höfundur: Hafliði Jónasson

Hvað á að gera við alla litlu afgangana? Þessa sem duga varla upp í nös á ketti en við sem þjóðfélag viljum ekki henda fyrr en í fyrsta lagi á fimmta degi. Svarið er hrísgrjónahræra innspíruð frá austfjörðum fjær.

Til að steikja hrísgrjón í pönnu þurfa grjónin að hafa þroskast í kæliskáp í að minnsta kosti nokkra klukkutíma, helst yfir nótt. Nýsoðin hrísgrjón taka ekki steikingu. Auk þess sem internetið segir að grjón verði beinlínis hollari eftir að hafa kólnað.

Brokkólí, blómkál, sellerí, gulrætur og hvítkál smellpassar allt í bland við lauk og hvítlauk. Vorlaukur er svo alveg sérstaklega fansí ef hann er til.

Hvað próteinið varðar er nánast allur afgangur gjaldgengur. Nautakjöt, kjúklingur, smá svínakjöt eða rækjur – mögulega fiskur ef unglingarnir eru ekki sérlega matvandir. Það þarf heldur ekki að vera mikið eftir því eggjahræru verður bætt út í. Þannig verður rétturinn alger próteinbomba.

Sósa og panna

Sósan sem bindur réttinn saman er norræn útgáfa af asísk-ættaðri
sósu. Flestir eiga sojasjósu aftarlega í skúffu eða skáp. Nú eða einhverja af hinum asísku brúnu umami-sósunum. T.d. ostrusósu, hoisin eða teryaki. Hægt að nota í sitt hvoru lagi eða prófa að blanda saman. Hin enska worcestershire-sósa, jafnvel HP steikarsósa eru líka brúklegar. Sérstaklega til að blanda við hinar asísku. Trixið er svo að brúka móðursósu allra móðursósa til að binda saman jukkið, tómatsósuna. Já, og smá bús. Léttvínssletta eða sætvín eins og púrtari eða sérrítár setur svo lokahnykkinn á sósuna.

Hræran að þessu sinni byggðist á því að kvöldið áður var píta með þurrsteiktu hakki í matinn. Afgangurinn af kjötinu fyllti ekkiínösákettienfórþóí Tupperweredunk í kæliskápinn. Tveir pokar af grjónum voru soðnir í hádeginu daginn eftir og settir í kæli. Um kvöldið fannst gulrót, nokkrar ræmur af hvítkáli, hálfur laukur, tvö hvítlauksrif og einn haus af brokkólíi í skúffunni. Grænmetið var skorið niður í hæfilega stóra bita og svo steikt í wok-pönnu.

Það er hægt að nota hvaða pönnu sem er eða bara stóran þykkan pott þótt wok-panna sé sennilega besta tólið til verksins. Gott að eiga norrænu útgáfuna, þessa með teflonhúð og loki. Mjög hentug til að poppa í – en það er önnur saga.

Steikjum lauk!

Byrja á að steikja laukinn við ekki of mikinn hita í bragðlítilli matarolíu. Þegar laukurinn er byrjaður að mýkjast má hækka smá og bæta öllu öðru grænmeti hússins út í nema hvítlauknum. Viljum ekki að hann brenni. Þegar örlítill litur er kominn á jukkið fer próteinið í pottinn. Þá fer sirka 2/3 hluti grjónanna út í, allt í lagi að skvetta smá olíu með þeim ef þurfa þykir. Steikja þangað til örlítill hnetukeimur stígur upp af grjónunum. Þá fer hvítlaukurinn út í og nýnorræna asíska sósan skömmu síðar. Atvinnufólk að austan hellir henni í pönnukantinn til að karmelísera hana örlítð þegar hún blandast saman við restina. Steikja í stutta stund og þannig að allt blandist vel saman við. Sósurnar eru flestar mjög saltar þannig að það þarf lítið salt. Sennilega bara ekki neitt.

Hella herlegheitunum í stóra skál og þurrka helstu leifar úr pönnunni og setja smá olíu eða smjör í hana. Jafnvel örlítið af hvoru tveggja. Hræra saman egg í skál og steikja ásamt restinni af grjónunum. Hræra þar til eggin hafa tekið sig og grjónin hitnað í gegn. Blanda þessari blöndu saman við blönduna í skálinni. Bera fram og taka við hrósi frá unglingastóðinu.

Pítuafgangahrísgrjónasteikarhræra

250 g hrísgrjón (2 pokar)
200 grömm nautahakk
2 egg
1 brokkolítré
2/3 laukur
1 gulrót
2 hvítkálsblöð
2 hvítlauksgeirar

Sósa

1⁄2 dl tómatsósa
2 msk. soyasósa
1 tsk. Worchester-sósa
1 skot púrtvín
1 skvetta eldpiparsósa

Góður sigur strjálbýlisins
Líf&Starf 26. maí 2026

Góður sigur strjálbýlisins

Helstu stórveldin í briddsheiminum, Reykjavík og Reykjanes, urðu að lúta í lægra...

Sumar, vetur, von og haust
Líf&Starf 26. maí 2026

Sumar, vetur, von og haust

Það var á þessum tíma árs, rétt eftir sumarbyrjun, að horfellirinn lét harðast t...

Gjaldmiðill Íslands og gull
Líf&Starf 22. maí 2026

Gjaldmiðill Íslands og gull

Saga smjörs á Íslandi er samofin lífsbaráttu þjóðarinnar og ristir mun dýpra en ...

Ævintýralegt spil í úrslitunum
Líf&Starf 13. maí 2026

Ævintýralegt spil í úrslitunum

12 pör þurftu að kljást við spil dagsins sem kom upp í úrslitum Íslandsmótsins í...

Sagnaþáttur - Draugabani
Líf&Starf 27. apríl 2026

Sagnaþáttur - Draugabani

Um þessar mundir er öld liðin frá því að Indriði G. Þorsteinsson rithöfundur fæd...

Einbúinn á Þelamörk
Líf&Starf 13. apríl 2026

Einbúinn á Þelamörk

Haustið 1788 var Jóni Þorlákssyni veitt embætti sóknarprests á Bægisá á Þelamörk...

Sagnaþáttur: Velkomin Góa
Líf&Starf 10. mars 2026

Sagnaþáttur: Velkomin Góa

Góa er hafin. Mánaðarheitið góa, eða gói eins og forfeður okkar kölluðu þennan n...

Kapall er lausnarorð vísnagátu
Líf&Starf 4. mars 2026

Kapall er lausnarorð vísnagátu

Kapall er lausnarorð vísnagátunnar sem birtist í nýjasta Bændablaðinu.