Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 11 ára.
Fiat – stærsti drátta­véla­framleið­andi í heimi
Á faglegum nótum 7. maí 2015

Fiat – stærsti drátta­véla­framleið­andi í heimi

Höfundur: Vilmundur Hansen

Fabbrica Italiana di Automobily Torino (Fiat) var stofnað á Ítalíu árið 1899 til að framleiða bifreiðar. Reksturinn gekk vel og áður en langt um leið var fyrirtækið farið að framleiða vöru­flutninga­bíla, flugvélar, lestarvagna og bátavélar.

Árið 1910 hóf fyrirtækið hönnun á fyrsta ítalska traktornum að áeggjan stjórnvalda en vegna heim­sstyrjaldar­innar fyrri hófst framleiðsla frumgerðar­innar ekki fyrr en átta árum seinna. Fyrsti traktor­inn kallaðist Fiat 702 og var með fjögurra strokka vél og 30 hestöfl. Vélin var reyndar sú sama og í vöruflutningabílunum sem fyrirtækið framleiddi á sama tíma.

Traktorinn þótti bæði sterkur og lipur. Endurbætt útgáfa Fiat 702B var sett í framleiðslu árið 1924. Vélin í þeim traktor var 35 hestöfl.

Hundrað þúsund traktorar á ári

Vinsældir 702 og 702B voru miklar og talsvert af þeim flutt til annarra landa í Evrópu og Norður- og Suður-Ameríku þrátt fyrir að vera allt að fimm sinnum dýrari en Fordson traktorarnir.

Árið 1927 hófst framleiðsla á Fiat 700 týpunni sem var minni og 30 hestöfl og hægt að velja milli þess hvort 700 týpan gengi fyrir bensíni eða dísil. Velgengni Fiat 700 var gríðarleg og árið 1929 var framleiðsla þeirra komin í 1000 traktora á ári sem var mikið á þeim tíma en smámunir miðað við dráttar­véla­framleiðslu Fiat í dag sem eru um 100.000 traktorar á ári.
Fyrsti belta­traktorinn, Fiat 700C, leit dagsins ljós 1932.

Lifði stríðið af

Í framhaldi af velgengni fyrirtækis­ins hóf stjórn þess að kaupa upp samkeppnisaðilana sem hétu nöfnum eins og Ansaldo, Ceriano, SPA og OM.

Fiat lifði af heim­sstyrjöld­ina seinni þrátt fyrir að margar verksmiðjur fyrirtækis­ins hafi farið illa í sprengju­árásum. Sala á dráttarvélum fór hægt af stað eftir stríðið og seldi fyrirtækið eingöngu 200 traktora árið 1945. Í framhaldi af því einbeitti það sér að framleiðslu smábíla og ekki löngu seinna litlum traktorum, Fiat 600, enda flest býli á Ítalíu smá á þeim árum.

Á örfáum árum tókst fyrirtækinu að auka framleiðslu sína á dráttarvélum verulega og árið 1953 var framleiðslan komin í 12.000 traktora á ári og 20.000 árið 1958. Árið 1950 hóf Fiat samvinnu við franska fyrirtækið SIMCA og hóf framleiðslu á dráttarvélum sem kölluðust SOMCA og nutu mikilla vinsælda í Austur-Evrópu og Argentínu. Árið 1980 hafði Fiat framleitt hálfa milljón traktora og var með 13% markaðshlutdeild á heimsvísu. Árið 1991 tók fyrirtækið yfir Ford-New Holland og tryggði sig enn frekar í sessi. Í dag á Fiat CNH Global sem meðal annars fer með ríkjandi hlut í Case, Steyr og New Holland.
Svo segja Ítalir að stærð skipti ekki máli. 

Góður sigur strjálbýlisins
Líf&Starf 26. maí 2026

Góður sigur strjálbýlisins

Helstu stórveldin í briddsheiminum, Reykjavík og Reykjanes, urðu að lúta í lægra...

Sumar, vetur, von og haust
Líf&Starf 26. maí 2026

Sumar, vetur, von og haust

Það var á þessum tíma árs, rétt eftir sumarbyrjun, að horfellirinn lét harðast t...

Gjaldmiðill Íslands og gull
Líf&Starf 22. maí 2026

Gjaldmiðill Íslands og gull

Saga smjörs á Íslandi er samofin lífsbaráttu þjóðarinnar og ristir mun dýpra en ...

Ævintýralegt spil í úrslitunum
Líf&Starf 13. maí 2026

Ævintýralegt spil í úrslitunum

12 pör þurftu að kljást við spil dagsins sem kom upp í úrslitum Íslandsmótsins í...

Sagnaþáttur - Draugabani
Líf&Starf 27. apríl 2026

Sagnaþáttur - Draugabani

Um þessar mundir er öld liðin frá því að Indriði G. Þorsteinsson rithöfundur fæd...

Einbúinn á Þelamörk
Líf&Starf 13. apríl 2026

Einbúinn á Þelamörk

Haustið 1788 var Jóni Þorlákssyni veitt embætti sóknarprests á Bægisá á Þelamörk...

Sagnaþáttur: Velkomin Góa
Líf&Starf 10. mars 2026

Sagnaþáttur: Velkomin Góa

Góa er hafin. Mánaðarheitið góa, eða gói eins og forfeður okkar kölluðu þennan n...

Kapall er lausnarorð vísnagátu
Líf&Starf 4. mars 2026

Kapall er lausnarorð vísnagátu

Kapall er lausnarorð vísnagátunnar sem birtist í nýjasta Bændablaðinu.