Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 1 árs.
Þetta tiltölulega nýborna lamb er heilbrigt en bændur eru beðnir um að hafa samband við RML ef vart verður við bógkreppu eða aðra erfðagalla í lömbum.
Þetta tiltölulega nýborna lamb er heilbrigt en bændur eru beðnir um að hafa samband við RML ef vart verður við bógkreppu eða aðra erfðagalla í lömbum.
Mynd / sá
Fréttir 6. maí 2025

Bændur tilkynni bógkreppu í lömbum

Höfundur: Steinunn Ásmundsdóttir

Ráðgjafarmiðstöð landbúnaðarins óskar eftir að bændur tilkynni áfram bógkreppu og aðra hugsanlega erfðagalla til miðstöðvarinnar.

„Ef lömb fæðast sem bera hugsanlega einkenni bógkreppu, er áfram mikill akkur í því að fá úr þeim DNA-sýni. Enn er í þróun erfðapróf fyrir bógkreppu og mikilvægur liður í að bæta það próf er að fá sýni úr lömbum sem örugglega bera þennan erfðagalla,“ segir Eyþór Einarsson, ráðunautur á búfjárræktar- og þjónustusviði RML. Yfirleitt drepist þessi lömb í burði, en engu að síður sé rétt að gefa þeim lambanúmer og taka úr þeim DNA-sýni.

Sýnagreining og rannsókn hræja

Óskað er eftir að haft sé samband við RML og látið vita ef fæðist vanskapað lamb og grunur um að það sé með bógkreppu. Taka þurfi af því greinilegar myndir. Jafnframt sé æskilegt að fá (frysta) skrokka af bógkreppulömbum til rannsókna á Tilraunastöð Háskóla Íslands í meinafræði að Keldum. Greining á sýni og skoðun hræja sé bændum að kostnaðarlausu.

Aðaleinkenni bógkreppu eru, að sögn Eyþórs, stuttir og krepptir framfætur sem ekki er hægt að rétta úr. Snúningar í framfótum geta verið mismiklir en yfirleitt eru framfætur það krepptir að þótt lambið lifi gengur það á hnjánum. Bitgallar fylgja ekki klassískri bógkreppu, en skyld vansköpun er þekkt, sem kallast transeiði (neðri skoltur lengri en efri skoltur) og snúnir fætur. Sýni og upplýsingar um lömb með þá vansköpun er einnig mikilvægt að fá inn til RML.

Ekki algengt en gerist þó

Þó ekki sé algengt að vansköpuð lömb fæðist er sagt afar mikilvægt að halda utan um slíkar upplýsingar til að hægt sé að sporna við útbreiðslu erfðagalla. Sérstaklega sé þetta mikilvægt þegar um afkvæmi sæðingastöðvahrúta er að ræða. Aðrir gallar sem megi sérstaklega nefna og gott sé að vita af eru klofinn hryggur (opin rauf ofan í mænugöng aftarlega á hryggnum og lambið lamað í afturparti) og naflaslit.

Skylt efni: bógkreppa

Góður sigur strjálbýlisins
Líf&Starf 26. maí 2026

Góður sigur strjálbýlisins

Helstu stórveldin í briddsheiminum, Reykjavík og Reykjanes, urðu að lúta í lægra...

Sumar, vetur, von og haust
Líf&Starf 26. maí 2026

Sumar, vetur, von og haust

Það var á þessum tíma árs, rétt eftir sumarbyrjun, að horfellirinn lét harðast t...

Gjaldmiðill Íslands og gull
Líf&Starf 22. maí 2026

Gjaldmiðill Íslands og gull

Saga smjörs á Íslandi er samofin lífsbaráttu þjóðarinnar og ristir mun dýpra en ...

Ævintýralegt spil í úrslitunum
Líf&Starf 13. maí 2026

Ævintýralegt spil í úrslitunum

12 pör þurftu að kljást við spil dagsins sem kom upp í úrslitum Íslandsmótsins í...

Sagnaþáttur - Draugabani
Líf&Starf 27. apríl 2026

Sagnaþáttur - Draugabani

Um þessar mundir er öld liðin frá því að Indriði G. Þorsteinsson rithöfundur fæd...

Einbúinn á Þelamörk
Líf&Starf 13. apríl 2026

Einbúinn á Þelamörk

Haustið 1788 var Jóni Þorlákssyni veitt embætti sóknarprests á Bægisá á Þelamörk...

Sagnaþáttur: Velkomin Góa
Líf&Starf 10. mars 2026

Sagnaþáttur: Velkomin Góa

Góa er hafin. Mánaðarheitið góa, eða gói eins og forfeður okkar kölluðu þennan n...

Kapall er lausnarorð vísnagátu
Líf&Starf 4. mars 2026

Kapall er lausnarorð vísnagátu

Kapall er lausnarorð vísnagátunnar sem birtist í nýjasta Bændablaðinu.