Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 1 árs.
Bændabýlin þekku
Mynd / Teikningar / Halldór Pétursson
Líf og starf 7. ágúst 2024

Bændabýlin þekku

Höfundur: Steinunn Ásmundsdóttir

Orðsins list kemur að þessu sinni frá Steingrími Thorsteinssyni.

Steingrímur fæddist árið 1831 á Arnarstapa á Snæfellsnesi og ólst þar upp. Fór í latínuskólann í Reykjavík fimmtán ára gamall. Lauk embættisprófi í málfræði og sögu frá háskólanum í Kaupmannahöfn.

Á Hafnarárum sínum lagði hann stund á bókmenntir og fagurfræði og þýddi þá á íslensku ýmis fræg ritverk, auk þess sem eftir hann birtust allmörg kvæði. Eftir 21 árs óslitna dvöl í Danmörku gerðist Steingrímur kennari við latínuskólann í Reykjavík. Var hann þá orðinn þjóðkunnur af kvæðum sínum og þýðingum. Rektor við sama skóla, sem þá nefndist Hinn almenni menntaskóli, varð hann sjötíu og þriggja ára að aldri.

Af þýðingum Steingríms eru Þúsund og ein nótt og Ævintýri Andersens kunnastar. Þá þýddi hann fjölda ljóða eftir ýmis frægustu skáld Evrópu og orti sjálfur í anda rómantísku stefnunnar.

Yrkisefni Steingríms eru oft bundin við náttúruna, fegurð landsins og árstíðirnar. Í kvæðum sínum bregður hann upp mynd umhverfisins og laðar fram þann hugblæ, sem við það er bundinn.

Hann lést árið 1913. 

Sveitasæla
Man ég grænar grundir,
glitrar silungsá,
blómabökkum undir,
brunar fram að sjá.
Bændabýlin þekku
bjóða vina til,
hátt und hlíðarbrekku,
hvít með stofuþil.

Léttfætt lömbin þekku
leika mæðrum hjá,
sæll úr sólskinsbrekku
smalinn horfir á.
Kveður lóu kliður,
kyrrlát unir hjörð.
Indæll er þinn friður,
ó, mín fósturjörð.

Ó, þú sveitasæla,
sorgarlækning bezt,
værðar vist indæla,
veikum hressing mest,
lát mig, lúðan stríðum,
loks, er ævin dvín,
felast friðarblíðum
faðmi guðs og þín.

Skólaljóð, Ríkisútgáfa námsbóka, 1964

Góður sigur strjálbýlisins
Líf&Starf 26. maí 2026

Góður sigur strjálbýlisins

Helstu stórveldin í briddsheiminum, Reykjavík og Reykjanes, urðu að lúta í lægra...

Sumar, vetur, von og haust
Líf&Starf 26. maí 2026

Sumar, vetur, von og haust

Það var á þessum tíma árs, rétt eftir sumarbyrjun, að horfellirinn lét harðast t...

Gjaldmiðill Íslands og gull
Líf&Starf 22. maí 2026

Gjaldmiðill Íslands og gull

Saga smjörs á Íslandi er samofin lífsbaráttu þjóðarinnar og ristir mun dýpra en ...

Ævintýralegt spil í úrslitunum
Líf&Starf 13. maí 2026

Ævintýralegt spil í úrslitunum

12 pör þurftu að kljást við spil dagsins sem kom upp í úrslitum Íslandsmótsins í...

Sagnaþáttur - Draugabani
Líf&Starf 27. apríl 2026

Sagnaþáttur - Draugabani

Um þessar mundir er öld liðin frá því að Indriði G. Þorsteinsson rithöfundur fæd...

Einbúinn á Þelamörk
Líf&Starf 13. apríl 2026

Einbúinn á Þelamörk

Haustið 1788 var Jóni Þorlákssyni veitt embætti sóknarprests á Bægisá á Þelamörk...

Sagnaþáttur: Velkomin Góa
Líf&Starf 10. mars 2026

Sagnaþáttur: Velkomin Góa

Góa er hafin. Mánaðarheitið góa, eða gói eins og forfeður okkar kölluðu þennan n...

Kapall er lausnarorð vísnagátu
Líf&Starf 4. mars 2026

Kapall er lausnarorð vísnagátu

Kapall er lausnarorð vísnagátunnar sem birtist í nýjasta Bændablaðinu.