Sameinuð stefna fyrir landgræðslu og skógrækt

Þegar nýtt matvælaráðuneyti varð til í byrjun febrúar á þessu ári færðust Landgræðslan og Skógræktin þangað yfir, úr umhverfis-, orku- og loftslagsráðuneytinu.

Í lok ágúst gaf Svandís Svavarsdóttir matvælaráðherra út fyrstu sameinuðu stefnuna í landgræðslu og skógrækt, Land og líf, auk aðgerðaráætlunar.

Ljóst má vera, að vilji er innan stjórnkerfisins til að þessar tvær ríkisstofnanir muni vinna náið saman í nánustu framtíð – en fram til þessa hefur samstarf þeirra verið lítið. Í vor kynnti ráðuneytið til að mynda hugmyndir um forathugun á sameiningu Landgræðslunnar og Skógræktarinnar.

Byggir á lögum frá 2019

Hin sameiginlega stefna er unnin samkvæmt lögum um landgræðslu, skóga og skógrækt frá 2019. Hún felur í sér stefnu stjórnvalda í landgræðslu og skógrækt; framtíðarsýn, gildi og áherslur í málaflokknum til ársins 2031 og endurspeglast að verulegu leyti í þeim lögum sem gilda um málaflokkinn. Stefnan tekur mið af þróun mála á alþjóðlegum vettvangi og skuldbindingum Íslands í samstarfi við aðrar þjóðir, svo sem á vettvangi Sameinuðu þjóðanna og annarra alþjóðlegra stofnana.

„Verkefnisstjórnir voru skipaðar í júní 2019 og höfðu það hlutverk að móta tillögur að landgræðsluáætlun og landsáætlun í skógrækt. Verkefnisstjórnirnar tvær unnu að sínum tillögum og kynntu þær í opnu samráði á vormánuðum 2021. Í kjölfarið skiluðu þær tillögum sínum til ráðuneytisins, ásamt umhverfismati og samantekt á helstu athugasemdum.
Áherslur matvælaráðherra snúa að vernd, viðgangi og heilleika vistkerfa á grunni vistkerfisnálgunar. Einnig eflingu náttúrumiðaðra lausna í loftslagsmálum sem samræmast alþjóðlegum skuldbindingum, stuðla að sjálfbærri landnýtingu, efla þekkingu, samstarf og lýðheilsu og stuðla að sjálfbærri þróun byggða um allt land,“ segir í umfjöllun matvælaráðuneytisins um hina nýju stefnu.

Val á landi til skógræktar

Aðgerðaráætlun í landgræðslu og skógrækt nær til ársins 2026 og mun því móta forgangsröðun í aðgerðum stjórnvalda til næstu ára. Meðal skilgreindra aðgerða eru rannsóknir á áhrifum landgræðslu, skógræktar og endurheimtar votlendis á lífríki, gerð nýrra gæðaviðmiða við val á landi til skógræktar og mat á kolefnisjöfnuði fyrir losunarbókhald í loftslagsmálum.

Beinar aðgerðir snúa einkum að endurheimt vistkerfa á röskuðu landi, endurheimt votlendis, endurheimt náttúruskóga og skógrækt.