Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 9 ára.
Rétt fóðrun byggir á að þekkja gróffóðurgæðin
Mynd / smh
Á faglegum nótum 4. september 2017

Rétt fóðrun byggir á að þekkja gróffóðurgæðin

Höfundur: Gunnar Guðmundsson
Gróffóður er grundvöllur búvöruframleiðslu af nautgripum og sauðfé hér á landi. Skynsamleg og markviss framleiðsla þessara búgreina m.t.t. afurða og heilbrigðis byggir á því að þekkja gróffóðurgæðin, hvort heldur orkuinnihald / meltanleika, próteinmagn og gæði eða stein- og snefilefnainnihald.  
 
Gróandinn í vor var með því hagstæðasta sem gerist, nánast um allt land, og grasþroskinn því óvenju snemma á ferðinni. Helstu vaxtarþættir jarðargróðurs, – raki, varmi og næring voru með ákjósanlegasta móti.  Algengasta viðmið um heppilegan sláttutíma túngrasa; - við byrjun skriðs á vallarfoxgrasi – til þess að ná hámarks fóðurgæðum, kann því að hafa verið seinna á ferðinni en hinn raunverulegi grasþroski.
Þrátt fyrir þessar jákvæðu ytri aðstæður og fremur hagstæða heyskapartíð – á stórum hluta landsins – er samt sem áður rík ástæða til þess að afla upplýsinga um gæði gróffóðursins og alls ekki ástæða til að draga úr eða sleppa því að taka heysýni til efnagreininga. 
 
Efnagreiningaþjónusta samningur við EUROFINS / BLGG í Hollandi
 
Undanfarin fjögur ár hefur Ráðgjafarmiðstöð landbúnaðarins,  boðið bændum um allt land að taka heysýni og senda til efnagreininga, gegnum þjónustusamning við hollenska efnagreininga- og rannsóknafyrirtækið BLGG AgroXpertus AB  í Wageningen í Hollandi. Nýir eigendur (EUROFINS Agro) hafa nú yfirtekið reksturinn – en engar breytingar verða á þjónustunni.  Almenn ánægja hefur verið meðal bænda með þessa þjónustu, en samningurinn tryggir mjög víðtæka, hraðvirka efnagreiningaþjónustu, á hagstæðu verði og sem er í fullu samræmi við þarfir norræna fóðurmatskerfisins Norfór.  Samskiptaaðili um þjónustuna er sérstök umboðsskrifstofa; - Eurofins Agro Testing Sweden AB, sem staðsett er í Kristianstad í Svíþjóð.  Við njótum sömu kjara og þjónustu í efnagreiningum og sænskir bændur.  
 
Við hjá RML leggjum áherslu á að greina fóðursýni úr verkuðu fóðri, –  rúlluböggum eða heystæðum eftir a.m.k. 5 til 6 vikna verkun.  Ráðunautar RML, víðs vegar um land, munu annast heysýnatöku – með þar til gerðum sýnatökubúnaði – og sjá um að safna sýnunum saman til sendingar. Ráðunautarnir sjá einnig um að túlka niðurstöðurnar,  fyrir þá bændur sem þess óska.  RML annast og ábyrgist greiðslu á greiningarkostnaði og innheimtir síðan kostnaðinn hjá bændum.  
 
Fjölþættar og greinargóðar upplýsingar um heyfóðrið geta einnig nýst til markvissari áburðarnotkunar og áburðaráætlanagerðar og ekki síður til þess að meta og skipuleggja endurræktun túna. 
 
Afhendingartími niðurstaðna:
 
Samkvæmt samningnum er stefnt að því að skila niðurstöðum innan 10 vinnudaga frá því sýni berst til greiningar.  Ef til viðbótar venjulegri fóðurefnagreiningu eru greind bæði snefilefni (samtals 14 efni) og að auki rokgjarnar, lífrænar sýrur (mjólkur- edik- og smjörsýra) er afhendingarfresturinn hins vegar eitthvað lengri. Bóndinn getur valið um hvort niðurstöðurnar berist honum á rafrænu formi (með tölvupósti) eða fá þær sendar með landpósti. Niðurstöðurnar eru einnig lesnar beint inn í norræna fóðurmatskerfið NorFor (FAS) um leið og þær liggja fyrir og eru þá þegar aðgengilegar og tilbúnar til vinnslu fóðuráætlana í ráðgjafarverkfærinu; TINEOptifor-Island.
 
Sauðfjárbændur eru sérstaklega hvattir til að láta efnagreina sitt heyfóður!
 
Eins og á liðnu ári er ástæða til að hvetja sauðfjárbændur til að láta efnagreina sín hey.  Markviss fóðrun búfjár byggist á upplýsingum um efnainnihald fóðursins sem gefið er.
 
Verð á efnagreiningum:
 
Upplýsingar um greiningarkostnað liggja fyrir í sænskum krónum (SEK) en endanlegt verð í íslenskum krónum er að sjálfsögðu háð gengisbreytingum.  Sem dæmi má gera ráð fyrir eftirtöldum greiningarkostnaði á sýni eftir því hvað greint er (verðdæmin miðast við kaupgengi SEK 18. ágúst 2017 (1 SEK = 13,2 IKR) og eru án virðisauka).
  1. Gras- og hirðingarsýni,  fóðurefnagreining,  án steinefna kr. 5.400 til 5.600
  2. Gras- og hirðingarsýni,  fóðurefnagreining, + 10 stein- og snefilefni kr. 7.900 til 8.100
  3. Vothey, fóðurefnagreining án steinefna kr. 8.000 til 8.200
  4. Vothey, fóðurefnagreining, + 10 stein- og snefilefni kr. 10 500 til 10.700
  5. Vothey, fóðurefnagreining, + 14 stein- og snefilefni kr. 15.400 til 15.600
  6. Heilsæði, fóðurefnagreining + 10 stein- og snefilefni kr. 11.300 til 11.500
  7. Korn, fóðurefnagreining, + 10 stein- og snefilefni kr. 9.100 til 9.300
Hvert geta bændur snúið sér?
 
Við hvetjum alla bændur; – kúabændur, sauðfjárbændur, hrossabændur, – til þess að kynna sér þessa mikilvægu þjónustu og nýta sér hana.  Þær upplýsingar sem fást gegnum fóðurefnagreiningar nýtast ekki eingöngu varðandi fóðrun heldur ekki síður við ákvörðun á áburðargjöf.  
 
Þeir sem hafa áhuga á því að taka þátt í fóðuráætlanagerð fyrir mjólkurkýr með NorFor kerfinu, – eða fóðurráðgjöf / fóðuráætlanagerð fyrir sauðfé og jafnframt nýta sér efnagreiningarþjónustu samkvæmt samningi RML og Eurofins / BLGG, vinsamlega hafi samband við einhvern af ráðgjöfum RML í töflunni hér að ofan.  
 

Skylt efni: gróffóður | fóðrun | RML

Skæð fuglainflúensa greinst í villtum fuglum
Fréttir 16. október 2026

Skæð fuglainflúensa greinst í villtum fuglum

Skæð fuglainflúensa hefur greinst í sýnum sem tekin voru úr villtum fuglum á Nor...

Staðbundið hráefni og hefðbundnar vinnsluaðferðir
Fréttir 16. október 2026

Staðbundið hráefni og hefðbundnar vinnsluaðferðir

Undanfarin fimm ár hefur Bjarki Þór Sólmundsson, matreiðslumeistari og myndlista...

Þriðji ættliðurinn tekur við Hveratúni
Fréttir 16. október 2026

Þriðji ættliðurinn tekur við Hveratúni

Kynslóðaskipti hafa orðið á garðyrkjustöðinni Hveratúni í Laugarási. Skúli Magnú...

Hagvöxtur ekki alltaf af hinu góða
Fréttir 15. október 2026

Hagvöxtur ekki alltaf af hinu góða

„Hagvöxtur trompar allt annað í áherslum stjórnvalda. En er hann besti mælikvarð...

Fékk nafnið Vafi
Fréttir 15. október 2026

Fékk nafnið Vafi

Eins og allir vita þá kasta hryssur á vorin og eitthvað fram eftir sumri en að þ...

Reiðhestakostir staðfestir í alþjóðlegri rannsókn
Fréttir 15. október 2026

Reiðhestakostir staðfestir í alþjóðlegri rannsókn

Í reiðhæfni, öryggi og hugrekki fær íslenski hesturinn hæstu einkunn allra kynja...

Reykjagarður stækkar um 4.000 fermetra
Fréttir 14. október 2026

Reykjagarður stækkar um 4.000 fermetra

Það er mikið um að vera hjá Reykjagarði á Hellu því þar er verið að byggja fjögu...

Kornskemman hefur tæplega undan
Fréttir 14. október 2026

Kornskemman hefur tæplega undan

Kornskemman, félag bænda í Eyjafirði, auglýsti móttöku á korni öðru sinni. „Við ...