Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 2 ára.
Rauðspretta í pönnu
Matarkrókurinn 12. október 2023

Rauðspretta í pönnu

Höfundur: Hafliði Halldórsson

Rauðspretta er afar góður matfiskur og er í algjöru uppáhaldi á mínu heimili þegar á að pönnusteikja fisk og bera fram ásamt grænmeti í einni og sömu pönnunni.

Einfalt og fljótlegt þegar það á við og svo má líka breyta og bæta eftir smekk með því sem fellur til í ísskápnum hverju sinni. Rauðsprettan er líka þekkt undir heitinu skarkoli og er vinsæll fiskur, til dæmis mikið veidd í norðaustanverðu Atlantshafi, Norðursjó, Ermarsundi og víðar. Hjá frændum okkar Dönum er rauðsprettan í miklum metum, yfirleitt hjúpuð í brauðraspi, og djúpsteikt og flestir hafa smakkað hana í því formi á dönsku smurbrauði með remúlaði og sítrónu.

Við sleppum mælieiningum í þetta skiptið, flestir hafa jú ágæta tilfinningu fyrir því hvað þarf til að metta sína fjölskyldu og gesti.

Steiktur fiskur þarf alla jafna sýru í sósu og eða meðlæti til að ná fram góðu jafnvægi í bragði, algengast er auðvitað að nota sítrónu og skera í báta sem má svo kreista yfir fiskinn. Líka vinsælt að nota kapersber sem eru pikkluð og hafa þess vegna skarpt ediksbragð. Til dæmis í bræddu smjöri þar sem laukur og kapers koma saman. Hér prófum við að nota kornasinnep, sem inniheldur jú líka edik rétt eins og kapersberin og er mjög gott, í hæfilegu magni auðvitað, með rauðsprettunni.

Nú þegar uppskerutími íslensks útiræktaðs grænmetis okkar íslensku grænmetisbænda stendur yfir er ekki hægt að sleppa því að nýta það bragðgóða góðgæti, kartöflur og gulrætur þarf að vera búið að forsjóða áður en við skellum fiskinum, sem best er að ofelda ekki, á pönnuna. Spergilkálið sker ég niður í smærri hnappa og elda í ofni í 10 mínútur á 180 gráðum áður en ég hefst handa við steikja sjálfan fiskinn.

Salat er einfalt að gera, að því gefnu að hráefnið sé ferskt og gott, af íslensku gæðasalati er úrvalið nægt. Til að gera það örlítið áhugaverðara bæti ég hér við bökuðum smátómötum sem eru algjört sælgæti ásamt Feta osti. Svo má hafa í huga að salat þarf ögn af dressingu eða góðri olíu og skvettu af ediki til að bragðast sem best. Svo er ekki verra að setja ögn af sjávarsalti á það áður en það er borið fram.

Steikt rauðspretta, kartöflusmælki, gulrætur, spergilkál og sinnepssmjör
  • Rauðsprettuflök
  • Hveiti
  • Matarolía
  • Smjör
  • Kartöflusmælki
  • Gulrætur
  • Spergilkál
  • Kornasinnep

Skolið, þerrið flökin og fjarlægið beinagarðinn og athugið hvort önnur bein fylgi flakinu sem þarf að snyrta frá, skerið í hæfilega bita og endilega leyfið roðinu að vera á því það er bragðgott og eiginlega ómissandi að fá það með fiskinum.

Veltið upp úr hveiti, saltið og steikið á vel heitri pönnu með matarolíu, bætið veglegri klípu af smjöri saman við.

Veltið flökunum og bætið grænmetinu á pönnuna og steikið þar til fiskurinn er eldaður. Sem er yfirleitt mun fyrr en flestir halda! Í lokin er kornasinnepi hrært við smjörið eftir smekk og hér má líka setja ögn af hunangi. Smakkið til með salti og berið fram.

Ferskt salat með bökuðum smátómötum og Feta osti
  • Gott ferskt salat
  • Smátómatar
  • Flögusalt
  • Ögn af flórsykri
  • Feta ostur
  • Ólífuolía
  • Gott edik
  • Ristuð graskersfræ

Byrjum á að setja tómatana í eldfastan bakka sem hæfir magninu, má s.s. ekki vera of stór, stráið ögn af flórsykri yfir, saltið og setjið síðast skvettu af ólífuolíu. Bakið í ofni á 130 gráðum í 20 mínútur.

Skolið og þerrið salatið og rífið niður eftir smekk, dreifið á bakka, eða víða skál og rífið Feta ost yfir. Bætið tómötum, graskersfræjum, ólífuolíu og ögn af ediki við. Nú eða klassískri franskri salatdressingu sem tekur enga stund að laga.

Einföld frönsk salatdressing „vinaigrette“
  • 1 msk. Dijon sinnep
  • 3 msk. rauðvíns- eða hvítvínsedik
  • 1 dl góð kaldpressuð olía
  • Salt

Blandið í krukku með loki og hristið vandlega saman, smakkið til með salti. Geymist í kæli í a.m.k. viku. Það er líka tilvalið að hræra uppskriftina saman í öflugum blandara. Uppskriftina má svo nota sem grunn, bæta t.d. við ferskum jurtum, skarlottulauk eða eldpipar ef staður, stund og stemningin kallar á slíkar breytingar.

Skylt efni: rauðspretta

Kjarnaborun vegna Eyjaganga
Fréttir 20. apríl 2026

Kjarnaborun vegna Eyjaganga

Fyrirtækið Eyjagöng ehf. hefur óskað eftir því við sveitarstjórn Rangárþings eys...

Bleikjur struku
Fréttir 20. apríl 2026

Bleikjur struku

Matvælastofnun var tilkynnt um strok bleikju úr eldisstöð Matorku ehf. að Húsató...

Bændablaðið kennsluefni
Fréttir 20. apríl 2026

Bændablaðið kennsluefni

Í 10. bekk Húnaskóla er Bændablaðið notað sem kennsluefni í íslensku. Nemendur l...

Reglulegar kvikmyndasýningar
Fréttir 17. apríl 2026

Reglulegar kvikmyndasýningar

Laugardaginn 18. apríl verður myndin Duggholufólkið sýnd á vegum Bíóteksins á Þi...

Fosfór úr landeldisseyru gerður nýtanlegur til áburðar
Fréttir 17. apríl 2026

Fosfór úr landeldisseyru gerður nýtanlegur til áburðar

Hjá Matís er nú unnið að verkefni sem hefur það að markmiði að vinna fosfór úr f...

Nýting útilokuð á verndarsvæðum
Fréttir 16. apríl 2026

Nýting útilokuð á verndarsvæðum

Í frumvarpi sem Jóhann Páll Jóhannsson umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra mæ...

Beðið útgáfu reglugerðar um eyrnamerki í sauðfé
Fréttir 16. apríl 2026

Beðið útgáfu reglugerðar um eyrnamerki í sauðfé

Á deildarfundi sauðfjárbænda hjá Bændasamtökum Íslands (BÍ) á Búnaðarþingi í mar...

Tæp fjörutíu prósent telja áframhaldandi búskap ekki tryggðan
Fréttir 16. apríl 2026

Tæp fjörutíu prósent telja áframhaldandi búskap ekki tryggðan

Niðurstöður könnunar sýna að skiptar skoðanir eru meðal bænda um það hvort áfram...