Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 10 ára.
OilPull – Þunglamalegur vinnuþjarkur
Á faglegum nótum 14. október 2015

OilPull – Þunglamalegur vinnuþjarkur

Höfundur: Vilmundur Hansen

Líkt og mörg önnur fyrirtæki sem reyndu fyrir sér við framleiðslu á dráttarvélum liggur upprunni Advance Rumely í smíði á jarðvinnslu- og þreskivélum um miðja nítjándu öld.

Árið 1848 hófu bræðurnir Meinhard og John Rumley framleiðslu á hestknúnum þreskivélum undir heitinu Advance Thresher Company. Framleiðslan gekk vel en árið 1887 keypti Meinhard hlut bróður síns vegna ágreinings um reksturinn. Þegar Meinhard lést 1904 tóku synir hans við. Árið 1909 keypti M. Rumely Co. Advance Thresher Company ásamt nokkrum öðrum fyrirtækjum sem framleiddu landbúnaðarvélar. Nafn samstæðunnar var Advance Rumely frá 1915.

OilPull – ódrepandi

Rekstur hélt sínu striki og árið 1910 setti Advance Rumely á markað tröllstóra dráttarvél á járnhjólum sem kallaðist OilPull og gekk fyrir steinolíu. Kosturinn við steinolíu fram yfir dísilolíu var að hún var ódýrari og dró þannig úr rekstrarkostnaði vélarinnar. Steinolía brennur aftur á móti við hærri hita en dísill og átti vélin það til að ofhitna. Ofhitnunarvandamálið var leyst með því að koma stórum kæli­tanki fyrir á milli framhjólanna.

Þrátt fyrir stærð og þyngsli nutu OilPull traktorarnir mikilla vinsælda. Vélarnar þóttu sterkar og mölluðu á akrinum sólarhringum saman svo lengi sem þær fengu steinolíu og kælitankurinn tæmdist ekki. Þær seldust því vel til stærri býla í miðríkjum Bandaríkjanna. Talsvert var einnig selt af þeim til Kanada og Suður-Ameríku.

Seigla OilPull traktoranna var fáheyrð á sínum tíma. Hægt var að tengja við þá þrjá stóra plóga og vinna allt að 800 hektara á sex dögum. Þrátt fyrir að vera nánast ódrepandi komu á markað, um 1920, minni og kraftmiklir traktorar sem smám saman ruddu OilPull úr vegi.


DOALL – lítill og lipur

Til að mæta samkeppninni keypti Advance Rumely vélaframleiðandann Toro til að komast yfir dráttarvélaframleiðslu þeirra. Traktorarnir voru kallaðir DOALL og í alla staði ólíkir tröllinu OilPull. DOALL voru litlar, 20 hestafla og liprar dráttarvélar með sex gírum en á þeim tíma voru flestir traktorar þriggja gíra.

Alls voru framleiddar 3000 DOALL dráttarvélar en markaðssetning þeirra fór öll í vaskinn og tapaði fyrirtækið meðal annars stórfé á útflutningi þeirra til Rússlands. Að lokum var hátt í helmingur lagersins seldur með 50% afslætti.

Kreppan mikla

Verulega tók að halla undan fæti hjá Advance Rumely í kreppunni á þriðja áratug síðustu aldar. Fyrirtækinu tókst ekki að halda í við tækninýjungar og árið 1931 keypti vélaframleiðandinn Allis-Chalmers fyrirtækið. Þrátt fyrir að Advance Rumely hafi látið hanna og smíða frumgerð að minni og nýtískulegri OilPull traktor vantaði fjármagn til framleiðslunnar.

Nýju eigendurnir höfðu meiri áhuga á þreskivélaframleiðslu Advance Rumely en dráttarvélunum enda framleiddi Allis-Chalmers litlar og mjög vinsælar dráttarvélar á þessum árum. Allis-Chalmers varð gjaldþrota og lagði upp laupana árið 1985. 

Skylt efni: Gamli traktorinn | Oil Pull

3.750 holdakýr eru í landinu
Fréttir 25. febrúar 2026

3.750 holdakýr eru í landinu

Bændasamtök Íslands í samvinnu við Ráðgjafarmiðstöð landbúnaðarins (RML) stóðu f...

111 bæir sérhæfa sig í eldi holdanauta
Fréttir 23. febrúar 2026

111 bæir sérhæfa sig í eldi holdanauta

Kýr á holdanautabúum eru 3.333 og fæddust 2.466 kálfar á þessum búum á síðasta á...

Nautin uxu hraðast á Efstalandi
Fréttir 23. febrúar 2026

Nautin uxu hraðast á Efstalandi

Daglegur vöxtur ungneytanna á Efstalandi í Öxnadal var að meðaltali 714,5 grömm ...

Feitur ostur getur minnkað hættu á heilabilun
Fréttir 23. febrúar 2026

Feitur ostur getur minnkað hættu á heilabilun

Samkvæmt nýrri rannsókn við Háskólann í Lundi er hægt að tengja neyslu á feitum ...

Hestur í kvöldmatinn?
Fréttir 23. febrúar 2026

Hestur í kvöldmatinn?

Íslenskt hrossakjöt er takmarkað og verðmætt hráefni þar sem framboð er sveifluk...

Áfram stutt við LED-væðingu garðyrkjubænda
Fréttir 18. febrúar 2026

Áfram stutt við LED-væðingu garðyrkjubænda

Loftslags- og orkusjóður úthlutaði nýverið rúmlega 118 milljónum króna í styrki ...

Reykjaböðin verða opnuð í vor
Fréttir 18. febrúar 2026

Reykjaböðin verða opnuð í vor

Nú styttist óðum í að Reykjaböðin opni, en um ræðir nýtt náttúrulón og heilsulin...

Ræktun á burnirót til fæðubótarframleiðslu
Fréttir 17. febrúar 2026

Ræktun á burnirót til fæðubótarframleiðslu

Hafin er ræktun á burnirót í Hnífsdal í þeim tilgangi að framleiða fæðubótarefni...