Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 1 árs.
Hvatastyrkir vegna riðuarfgerðargreininga 2025
Á faglegum nótum 20. mars 2025

Hvatastyrkir vegna riðuarfgerðargreininga 2025

Höfundur: Eyþór Einarsson, ráðunautur á búfjárræktarsviði.

Loks er frágenginn samningur milli matvælaráðuneytisins og RML um tilhögun hvatastyrkja vegna riðuarfgerðagreininga.

Eyþór Einarsson

Fyrirkomulagið er með mjög keimlíkum hætti og á síðasta ári. Helstu breytingar eru þær að nú er settur fyrirvari um hámarksfjölda g r e i n i n g a s e m f á s t niðurgreiddar á hverju búi. Þá verða ekki niðurgreiddar greiningar á sýnum úr gimbrum sem eiga foreldra sem eru arfhreinir V/V, V/MV eða MV/MV (V = ARR = dökkgrænt flagg, MV =T137, C151,H154 = ljósgrænt flagg). Þær munu sjálfkrafa fá merkingu í Fjárvís (grænröndótt flagg) sem gefur til kynna að þær beri V eða MV arfgerð.

Hrútlömb:
  • Hrútlömb sem bera V eða MV arfgerð eða eru afkvæmi foreldra sem bera V eða MV arfgerð geta hlotið niðurgreiðslu. Ekki skiptir máli hvort foreldrar séu arfhreinir eða arfblendnir.
  • Hámarksfjöldi niðurgreiddra sýna úr hrútlömbum er 3,5x fjöldi ásettra hrútlamba haustið 2025 á viðkomandi búi samkvæmt Fjárvís. Á riðubúum og áhættubúum er hámarkið 4x fjöldi ásettra hrúta.
Gimbralömb:
  • Gimbrar sem bera V eða MV arfgerð eða eru afkvæmi foreldra sem bera V/N eða MV/N (N stendur hér fyrir næma arfgerð og getur því verið N138, ARQ eða VRQ) geta hlotið niðurgreiðslu. Ekki eru niðurgreiddar greiningar á gimbrum undan foreldrum sem eru arfhreinir fyrir V eða MV, eða arfblendin V/MV, þar sem þær gimbrar munu fá sérstaka merkingu í Fjárvís (grænröndótt flagg).
  • Hámarksfjöldi niðurgreiddra sýna úr gimbrum er 2x fjöldi ásettra gimbra haustið 2025 á viðkomandi búi samkvæmt Fjárvís.

Hvatagreiðslur vegna ásettra hrúta og viðmið um hámarksfjölda miðast við skráð gögn í Fjárvís 13. desember 2025.

Styrkir á hvert sýni úr gripum sem eru afkvæmi V gripa (ARR) verða 1.300 kr og á afkvæmi MV gripa 650 kr. 

Þá verða greiningar á öllum ásettum hrútum niðurgreiddar um 1.300 kr.

Fullt verð á greiningu er 1.300 kr. +vsk en hylkin þarf að kaupa sérstaklega og kostar hvert hylki 300 kr. +vsk.

Styrkupphæð er birt með fyrirvara um að heildarupphæðin sem er eyrnamerkt verkefninu dugi. Eins ef þátttaka verður minni en áætlanir gera ráð fyrir er gert ráð fyrir að hækka þök um hámarksfjölda niðurgreiddra sýna fyrir hvert bú.

Pöntun á sýnatökubúnaði

Áfram er sýnatökubúnaður seldur í vefverslun á heimasíðu RML og hylkin send bændum með pósti. Fram til 15. apríl verður þó hægt að óska eftir að sækja hylkin á starfsstöðvar RML og er þá send tilkynning í tölvupósti þegar pöntunin er tilbúin til afgreiðslu. Nánari upplýsingar um fyrirkomulag DNA-greininga má nálgast á heimsíðu RML.

Tilboð á þokugensgreiningum

Í kjölfar þess að hrúturinn Fannar 23-925 frá Svínafelli greindist með þokugen hafa borist fyrirspurnir um þokugensgreiningar. Slíkar greiningar eru ekki í boði hjá Íslenskri erfðagreiningu. Matís býður nú upp á tilboð í samstarfi við RML sem gildir til 11. apríl.

Senda þarf hylki með vefjasýni eða stroksýni úr nefi á starfsstöðvar RML í Reykjavík eða Hvanneyri. Mikilvægt er að sýnið sé haft í sér poka og því fylgi blað þar sem fram kemur að óskað sé eftir þokugensgreiningu og tilgreint númer sýnis og grips. Bóndinn forskráir sýnið á viðkomandi grip í Fjárvís.is undir „forskráning á öðrum arfgerðargreiningum“.

Ef til er DNA-sýni úr viðkomandi grip hjá Matís eða Íslenskri erfðagreiningu er hægt að óska eftir viðbótargreiningu á því sýni. Þá skal senda tölvupóst merktan „þokugensgreining“ á netfangið dna@rml.is. Í póstinum komi fram sýnanúmer og gripanúmer og upplýsingar um greiðanda.

Þokugreiningin mun kosta 5.600 kr +vsk. óháð því hvort greiningin byggi á hylki, stroksýni eða viðbótargreiningu á DNA.

Skylt efni: arfgerðargreiningar

Skæð fuglainflúensa greinst í villtum fuglum
Fréttir 16. október 2026

Skæð fuglainflúensa greinst í villtum fuglum

Skæð fuglainflúensa hefur greinst í sýnum sem tekin voru úr villtum fuglum á Nor...

Staðbundið hráefni og hefðbundnar vinnsluaðferðir
Fréttir 16. október 2026

Staðbundið hráefni og hefðbundnar vinnsluaðferðir

Undanfarin fimm ár hefur Bjarki Þór Sólmundsson, matreiðslumeistari og myndlista...

Þriðji ættliðurinn tekur við Hveratúni
Fréttir 16. október 2026

Þriðji ættliðurinn tekur við Hveratúni

Kynslóðaskipti hafa orðið á garðyrkjustöðinni Hveratúni í Laugarási. Skúli Magnú...

Hagvöxtur ekki alltaf af hinu góða
Fréttir 15. október 2026

Hagvöxtur ekki alltaf af hinu góða

„Hagvöxtur trompar allt annað í áherslum stjórnvalda. En er hann besti mælikvarð...

Fékk nafnið Vafi
Fréttir 15. október 2026

Fékk nafnið Vafi

Eins og allir vita þá kasta hryssur á vorin og eitthvað fram eftir sumri en að þ...

Reiðhestakostir staðfestir í alþjóðlegri rannsókn
Fréttir 15. október 2026

Reiðhestakostir staðfestir í alþjóðlegri rannsókn

Í reiðhæfni, öryggi og hugrekki fær íslenski hesturinn hæstu einkunn allra kynja...

Reykjagarður stækkar um 4.000 fermetra
Fréttir 14. október 2026

Reykjagarður stækkar um 4.000 fermetra

Það er mikið um að vera hjá Reykjagarði á Hellu því þar er verið að byggja fjögu...

Kornskemman hefur tæplega undan
Fréttir 14. október 2026

Kornskemman hefur tæplega undan

Kornskemman, félag bænda í Eyjafirði, auglýsti móttöku á korni öðru sinni. „Við ...