Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 6 ára.
Grafinn lax og kalkúnabringa
Mynd / BGK
Matarkrókurinn 20. desember 2019

Grafinn lax og kalkúnabringa

Höfundur: Bjarni Gunnar Kristinsson

Það eru ennþá einhverjir að spá í jólamatinn og vantar innblástur fyrir einfalda, fljótlega en ekki síst hátíðlega jólamáltíð. Hér eru nokkrar hentugar útfærslur.

Sítrus- og sinnepsgrafinn lax
 
Þessi vinnsluaðferð tekur sólarhring og mun umbreyta óelduðum laxi í grafinn silkimjúkan fisk. Ekki ósvipað og graflax sem allir þekkja.
 
Hráefni
  • 300 g salt
  • 200 g sykur
  • 100 g púðursykur
  • 1 tsk. svört piparkorn
  • 1 tsk. kóríanderfræ
  • 1 tsk. fennelfræ
  • 1 tsk. sinnepsfræ
  • ½ teskeið muldar rauðar chiliflögur
  • 1 beinlaust laxaflak
  • ½ teskeið fínt rifinn sítrónubörkur
  • ½ tsk. fínt rifinn lime-börkur 
  • ½ tsk. fínt rifinn appelsínubörkur
 
Aðferð
Blandið saman salti, sykri, púðursykri, piparkornum, kóríander­fræjum, fennelfræjum og rauðum chilifræjum í miðlungsstórri skál. Dreifið helmingnum af sykur- og saltblöndunni á miðjuna á smjörpappír (sem er aðeins stærri en fiskurinn) ofan á bökunarplötu. Setjið fiskinn á blönduna með roðhliðina niður. Dreifið sítrónu-, lime- og appel­sínuberki jafnt yfir fiskinn; hyljið afganginn af flakinu með því sem eftir er af salt- og sykurblöndunni. Færið brúnir smjörpappírsins upp og yfir laxinn. 
 
Setjið aðra bökunarplötu ofan á laxinn og þyngið með nokkrum stórum dósum eða þungum potti. Slakið nú á og látið þetta hvíla í sólarhring.
 
Skolið fiskinn, þurrkið og setjið roðhliðina niður á skurðarbretti. Notið lengsta, skarpasta hnífinn ykkar og þurrkið hnífsblaðið með röku þvottastykki á milli skurðarsneiða. Skerið á ská fallegar sneiðar og hendið roðinu. Rúllið hverri sneið upp í rós og framreiðið með majónesi og sýrðum rjóma, með ögn af safanum úr sítrusávöxtunum og smá hlynssírópi.
 
Mandarínu-jólakalkúnabringa
 
Hráefni
  •  1 kalkúnabringa
  •  5 mandarínur, skornar í tvennt
  •  1/2 msk. salt
  •  „Herbes de Provence“ kryddblanda
  •  1/4 bolli smjör 
 
Aðferð
Setjið bringuna í stórt, eldfast fat og hyljið vel með salti á allar hliðar.  
 
Setjið plastfilmu yfir og í ísskáp yfir nótt.
 
Daginn eftir, hitið ofninn í 185 gráður og hjúpið bringuna bræddu smjöri og stráið síðan „Herbes de Provence“ kryddi yfir. Kreistið mandarínurnar yfir bringuna til að gefa henni smá bragð. Setjið mandarínurnar yfir bringurnar (eða inn í kalkúninn ef þið eruð með skip eða heilan). Setjið brjósthliðina niður á steikarpönnu í um það bil 25 mínútur inni í ofni og snúið henni síðan við. Gangið úr skugga um að enn séu jurtir á bringunni. Ef ekki, setjið þá meira á bringuna. 
 
Bakið í ofni þar til kjarnhiti nær 68  gráðum. Hjá mér var það um 45 mínútur til viðbótar.
 
Framreiðið með hvítum aspas og rauðrófum og jólasósu að eigin vali.
 
Gott að gljá með ögn af hunangi og setja aðeins undir grillið.
 
Hyljið létt með álpappír og látið sitja í 20–30 mínútur áður en kjötið er skorið.
 
 
Fimm mínútna snickers-mús
  • 1 bolli marcapone-ostur, eða rjóma- ostur
  • 2 tsk. kakó/kakóduft
  • 1/3 bolli hnetusmjör
  • 2 msk. hlynsíróp
  • 1 msk. dökkt súkkulaði  plús aukalega til að skreyta
Blandið vel saman öllum hráefnum í skál.
 
Berið fram í bollum eða skálum og toppið með auka súkkulaði – kælt úr ísskápnum. Þetta þarf að vera í 30 mínútur til klukkustund í kæli. 
Stofnun atvinnuveganna í stað Matvælastofnunar og Fiskistofu
Fréttir 20. apríl 2026

Stofnun atvinnuveganna í stað Matvælastofnunar og Fiskistofu

Í frumvarpi atvinnuvegaráðherra, sem er til meðferðar á Alþingi eftir umsagnafer...

Kjarnaborun vegna Eyjaganga
Fréttir 20. apríl 2026

Kjarnaborun vegna Eyjaganga

Fyrirtækið Eyjagöng ehf. hefur óskað eftir því við sveitarstjórn Rangárþings eys...

Matarkista Breiðafjarðar í Króksfjarðarnesi
Fréttir 20. apríl 2026

Matarkista Breiðafjarðar í Króksfjarðarnesi

Nýlega fékk nýsköpunarverkefnið Matarkista Breiðafjarðar 20 milljóna styrk úr út...

Bleikjur struku
Fréttir 20. apríl 2026

Bleikjur struku

Matvælastofnun var tilkynnt um strok bleikju úr eldisstöð Matorku ehf. að Húsató...

Bændablaðið kennsluefni
Fréttir 20. apríl 2026

Bændablaðið kennsluefni

Í 10. bekk Húnaskóla er Bændablaðið notað sem kennsluefni í íslensku. Nemendur l...

Reglulegar kvikmyndasýningar
Fréttir 17. apríl 2026

Reglulegar kvikmyndasýningar

Laugardaginn 18. apríl verður myndin Duggholufólkið sýnd á vegum Bíóteksins á Þi...

Fosfór úr landeldisseyru gerður nýtanlegur til áburðar
Fréttir 17. apríl 2026

Fosfór úr landeldisseyru gerður nýtanlegur til áburðar

Hjá Matís er nú unnið að verkefni sem hefur það að markmiði að vinna fosfór úr f...

Nýting útilokuð á verndarsvæðum
Fréttir 16. apríl 2026

Nýting útilokuð á verndarsvæðum

Í frumvarpi sem Jóhann Páll Jóhannsson umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra mæ...