Dýraníð í nafni dýraverndar
Ekki leið mánuður frá innbroti í svínabú Stjörnugríss á Kjalarnesi þar til brotist var inn hjá öðrum íslenskum bónda, í þetta sinn á Reykjabúinu í Mosfellsbæ. Líkt og í fyrra innbrotinu voru dyr brotnar upp með það að markmiði að hleypa búfénaðinum út. Í þetta sinn bar brotamaðurinn eitthvað af fuglum út, sem síðar þurfti að aflífa vegna strangra sóttvarnarreglna, en með innbrotinu var heilsu allra fugla í húsinu stefnt í hættu. Innbrotið var, eins og gefur að skilja, verulegt áfall fyrir bændurna.
Þegar brotist var inn í svínabúið sagði ég á þessum vettvangi að glæpir sem þessir væru orðnir allt of algengir og að þeim væri sýnd í raun ótrúleg þolimæði af yfirvöldum og fjölmiðlum. Það er algerlega óboðlegt að bændur um allt land þurfi að skoða það alvarlega að koma upp eftirlits- og myndavélakerfum til að verja bú sín og heimili. Ég geri a.m.k. ráð fyrir að brotamaðurinn, eða -mennirnir, haldi þessari háttsemi áfram þar til þeir verða stöðvaðir af lögreglu.
Halda verður því til haga að í þessum tveimur síðustu innbrotum hafa fjölmiðlar almennt hagað sínum fréttaflutningi í samræmi við eðli málanna, þ.e. að hér sé um að ræða glæpi sem bitni á bændum og búfénaði þeirra. Svo er ekki alltaf þegar brotist er inn til bænda, en eins og við þekkjum þá hafa fjölmiðlar ekki alltaf brugðist rétt við – sér í lagi ef brotamenn luma á safaríku myndefni.
En batnandi fólki er best að lifa og gott er að sjá fjölmiðla taka á þessum málum eins og vera ber. Eins var ánægjulegt að sjá atvinnuvegaráðherra fordæma innbrotið, en í samfélagsmiðlafærslu sagði hún m.a.: „Hvorki þetta innbrot né innbrotið í Stjörnugrís hefur nokkuð með dýravelferð að gera. Ég vona að sem fæst dýr hafi hlotið skaða af og að aðstandendur búanna nái sér fljótt af því áfalli sem þetta skiljanlega er.“
Taka má undir hvert orð ráðherra og það er ánægjulegt að sjá að hún tekur mál sem þessi alvarlega.
Það olli mér hins vegar vonbrigðum að ráðherra skyldi svo í næstu setningu „nota tækifærið“ til að ítreka það að frumvarp um velferð dýra, og aukið eftirlit með dýravelferð, verði lagt fram á næsta þingi.
Nú tek ég fram að við bændur erum fremstir í flokki þeirra sem vilja dýravelferð sem mesta og við viljum hafa hér öflugt og skynsamlegt eftirlit. Við eigum eftir að sjá drög að þessu frumvarpi ráðherra og þangað til það gerist ætla ég að gera ráð fyrir að það verði almennt til bóta og að með samvinnu og samráði verði hægt að pússa af vankanta, ef nokkrir verða.
Það er því ekki væntanleg framlagning frumvarpsins sem veldur mér vonbrigðum, heldur það að ráðherrann skuli setja hana í samhengi við glæpinn. Þótt það hafi ekki verið ætlun hennar má skilja orð hennar þannig að hefði eftirlitið verið strangara þá hefði verið hægt að koma í veg fyrir innbrotið. Innbrotið hafi m.ö.o. verið skiljanlegt eða jafnvel réttlætanlegt. Þetta eru hættuleg skilaboð.
Hegðun brotamannanna sýnir nefnilega að dýravelferð er þeim ekki ofarlega í huga, því þeir líta á dauð og særð dýr sem ásættanlegan kostnað í sínu stríði. Markmið þeirra er ekki bætt velferð dýra, heldur afnám alls dýrahalds.
Höfundur er formaður Bændasamtaka Íslands.
