Hans Erik og Kirsten, kona hans, taka á móti verðlaununum úr hendi Doru Dexler, forseta IFOAM, við hátíðlega athöfn.
Hans Erik og Kirsten, kona hans, taka á móti verðlaununum úr hendi Doru Dexler, forseta IFOAM, við hátíðlega athöfn.
Mynd / Aðsend
Utan úr heimi 16. október 2026

Danskur svínabóndi verðlaunaður

Höfundur: Edda Kristín Sigurjónsdóttir

Ein af verðlaunum Evrópusambandsins í lífrænni framleiðslu, EU Organic Awards, féllu í skaut dansks svínabónda, Hans Erik Jørgensen á Risbjerg Landbrug.

Hans Erik, sem einnig er formaður lífrænna landbúnaðargreina í dönsku bændasamtökunum, segir dýravelferð mikilvæga og neytendur framtíðarinnar vilja lífrænt vottaðar vörur. Verðlaunin voru veitt við hátíðlega athöfn í Brussel í lok september. Markmið þeirra er að veita viðurkenningar fyrir framúrskarandi árangur í allri virðiskeðju lífrænna afurða.

Neytendur framtíðarinnar vilja lífrænt

„Reglur Evrópusambandsins í lífrænni ræktun eru okkur mikilvægar,“ segir Hans Erik. Þær tryggi neytendum að samræmi sé á milli landa. Í viðtali um verðlaunin sagðist hann stoltur af verðlaununum, þau séu klapp á öxlina.

Á Risbjerg, sem Hans Erik rekur ásamt eiginkonu sinni, Kirsten Rasmussen, eru árlega framleiddir 6.000 sláturgrísir á 350 hekturum beitarlands. Þar eru einnig nautgripir og hænsni. Þau hjón vinna með skiptiræktun eins og skylt er í lífrænum landbúnaði og beitarstýringu. Þau huga einnig sérstaklega að kolefnisbindingu, með vali á jurtum sem hafa djúpar rætur.

„Ég er viss um að lífrænn landbúnaður er framtíð landbúnaðarins,“ segir Hans Erik. „Við hugsum um náttúruna og dýrin og neytendur framtíðarinnar munu vilja það.“

Dýravelferð mikilvæg

„Dýravelferð er mikilvæg fyrir okkur,“ segir Hans Erik í viðtali um verðlaunin, en valið vekur sérstaka athygli sökum mikillar umræðu í Danmörku að undanförnu um dýravelferð á svínabúum.

Hans Erik segir neytendur þekkja Evrópulaufið, lífræna vottunarmerkið, en þekking þeirra sé takmörkuð á muninum á hefðbundnum og lífrænum landbúnaði, hvað varðar grunngildin um dýravelferð, líffræðilegan fjölbreytileika, heilsu og umhverfislega sjálfbærni.

Besti kvenbóndinn írskur

Kay O´Sullivan var valin besti kvenbóndinn. Hún er fimmta kynslóð bænda á Glynn Organic-býlinu sem er nálægt Cork. Þar er stunduð sauðfjár- og nautgriparæktun. Býlið er algerlega sjálfbært um áburð og fóður og síðan lífrænn búskapur var þar tekinn upp hefur hagnaður aukist.

Aðrir verðlaunahafar eru Bio Bulgaria (Harmonica) sem hlutu verðlaun í flokki bestu matvælaframleiðslu, besti veitingastaðurinn er Zotter Schokolade í Austurríki, besti söluaðili Bosshammersch Hof í Þýskalandi, Cussac-Fort Médoc í Frakklandi var valin besta lífræna borgin og Distretto Sardegna Bio á Ítalíu besta svæðið.

Til gamans má geta að Svíþjóð er í fararbroddi Norðurlandanna með hlutfallslega mest lífrænt vottað ræktunarland, eða 20%, Eistland er með 23% og Liechtenstein trónir á toppnum með 44,6%. Lífrænt vottað ræktunarland á Íslandi er nú um 1%. Markmið stjórnvalda er að tífalda hlutfallið fyrir árið 2040. Markmið Evrópusambandsins er að 25% landbúnaðarlands aðildarríkja verði lífrænt vottað árið 2030.

Skæð fuglainflúensa greinst í villtum fuglum
Fréttir 16. október 2026

Skæð fuglainflúensa greinst í villtum fuglum

Skæð fuglainflúensa hefur greinst í sýnum sem tekin voru úr villtum fuglum á Nor...

Staðbundið hráefni og hefðbundnar vinnsluaðferðir
Fréttir 16. október 2026

Staðbundið hráefni og hefðbundnar vinnsluaðferðir

Undanfarin fimm ár hefur Bjarki Þór Sólmundsson, matreiðslumeistari og myndlista...

Þriðji ættliðurinn tekur við Hveratúni
Fréttir 16. október 2026

Þriðji ættliðurinn tekur við Hveratúni

Kynslóðaskipti hafa orðið á garðyrkjustöðinni Hveratúni í Laugarási. Skúli Magnú...

Hagvöxtur ekki alltaf af hinu góða
Fréttir 15. október 2026

Hagvöxtur ekki alltaf af hinu góða

„Hagvöxtur trompar allt annað í áherslum stjórnvalda. En er hann besti mælikvarð...

Fékk nafnið Vafi
Fréttir 15. október 2026

Fékk nafnið Vafi

Eins og allir vita þá kasta hryssur á vorin og eitthvað fram eftir sumri en að þ...

Reiðhestakostir staðfestir í alþjóðlegri rannsókn
Fréttir 15. október 2026

Reiðhestakostir staðfestir í alþjóðlegri rannsókn

Í reiðhæfni, öryggi og hugrekki fær íslenski hesturinn hæstu einkunn allra kynja...

Reykjagarður stækkar um 4.000 fermetra
Fréttir 14. október 2026

Reykjagarður stækkar um 4.000 fermetra

Það er mikið um að vera hjá Reykjagarði á Hellu því þar er verið að byggja fjögu...

Kornskemman hefur tæplega undan
Fréttir 14. október 2026

Kornskemman hefur tæplega undan

Kornskemman, félag bænda í Eyjafirði, auglýsti móttöku á korni öðru sinni. „Við ...