Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 10 ára.
Cletrac – saumavél þróast í traktor
Á faglegum nótum 24. apríl 2015

Cletrac – saumavél þróast í traktor

Höfundur: Vilmundur Hansen

Árið 1866 settu Thomas H. White og synir á laggirnar litla verksmiðju til að framleiða saumavélar. Fyrirtækið gekk vel og feðgarnir færðu út kvíarnar og hófu framleiðslu á hjólaskautum og reiðhjólum.

Synirnir, sem hétu Rollin og Clarence, hófu svo framleiðslu á landbúnaðartækjum árið 1912. Bræðranna fyrsta verk var að stofna nýtt fyrirtæki sem fékk nafnið Cleveland Motor Company og undir því nafni hófu þeir framleiðslu á vélknúnum plógi. Plógur­inn þótti frábærlega vel hann­aður.

Snemma árs 1914 stungu bræðurnir af til Havaí-eyja þar sem þeir hönnuðu og smíðuðu frumgerðina að lítilli beltadráttarvél sem var prufukeyrð á ananasökrunum þar. Framleiðsla traktorsins hófst 1916 eftir að þeir höfðu aflað sér ýmissa einkaleyfa.

Beltavélar fyrir minni býli

Fyrstu árin framleiddu þeir eingöngu litlar, 12 til 20 hestafla, beltavélar sem ætlaðar voru minni býlum og hugsaðar þannig að hægt væri að keyra þær milli raða á kornökrum. Eða eins og sagði í auglýsingabæklingi fyrir Model F týpuna; „loksins er kominn á markaðinn traktor sem kemur í staðinn fyrir hesta og asna á verði sem venjulegir bændur ráða við.“ Til að sýna hversu einfalt væri að stjórna Model F týpunni fylgdi með mynd af ellefu ára dreng að keyra vélina. 

Árið 1926 setti fyrirtækið á markað beltavélar með nýja gerð af stýrisbúnaði sem var ólíkur öllum öðrum slíkum búnaði sem áður hafði sést. Búnaðurinn gerði ökumanninum kleift að hægja á öðru hvoru belti fyrir sig og þannig taka stærri beygjur. Búnaður annarra beltavéla á þessum tíma var þannig að vildu menn taka beygju urðu þeir að stöðva annað hvort belti og taka mjög skarpar beygjur.
Árið 1933 hófst framleiðsla á 100 hestafla beltatraktor með dísilvél sem hugsaður var til vegagerðar og fyrir stærri býli.

Bræðurnir reyndu einnig fyrir sér með hönnun á traktor á hjólum en sú framleiðsla náði aldrei neinu flugi og aðeins fáir slíkir fóru í sölu.

Hallar undan fæti

Í seinni heimsstyrjöldinni framleiddi fyrirtækið hrað­skreiða beltatraktora fyrir Bandaríkjaher.

Rekstur Cleveland Motor Company gekk illa á stríðsárunum og 1944 tók framleiðandi Oliver-dráttarvéla reksturinn yfir og um tíma var fyrirtækið rekið undir nafninu Oliver-Cletrac.

Árið 1962 keypti White Motor Company öll hlutabréf í Oliver’s Cleveland Crawler Tractor Company. Segja má að Cletrac hafi þannig verið komið í hendur upphaflegra eigenda sinna því fjölskylda saumavélaframleiðandans Thomas H. White stofnaði upphaflega White Motor Company.

Framleiðslu Cletrac belta­vélanna var hætt árið 1965 en þá höfðu 75 mismunandi gerðir þeirra verið settar á markað.

Skylt efni: Traktor

Greiðir tæplega helming skuldar við bændur
Fréttir 16. janúar 2026

Greiðir tæplega helming skuldar við bændur

Vegna rekstrarvanda á undanförnum misserum náði Ístex ekki að standa í skilum vi...

Ingólfur sæmdur fálkaorðunni
Fréttir 16. janúar 2026

Ingólfur sæmdur fálkaorðunni

Halla Tómasdóttir, forseti Íslands, sæmdi fjórtán Íslendinga heiðursmerki hinnar...

Mata fær langmest af kjötkvóta
Fréttir 16. janúar 2026

Mata fær langmest af kjötkvóta

Búið er að úthluta tollkvótum fyrir landbúnaðarvörur frá Evrópusambandinu fyrir ...

2025 hlýjast frá upphafi mælinga
Fréttir 16. janúar 2026

2025 hlýjast frá upphafi mælinga

Árið 2025 var hlýjasta árið á Íslandi frá upphafi mælinga samkvæmt upplýsingum f...

Dæmdur fyrir vanrækslu nautgripa
Fréttir 16. janúar 2026

Dæmdur fyrir vanrækslu nautgripa

Héraðsdómur Norðurlands vestra dæmdi nautgripabónda til sex mánaða skilorðsbundi...

Hvað á klukkan að vera?
Fréttir 15. janúar 2026

Hvað á klukkan að vera?

Nú eru í gangi tveir undirskriftalistar á island.is þar sem annars vegar er bari...

Undanþáguheimildir til sameininga felldar niður
Fréttir 15. janúar 2026

Undanþáguheimildir til sameininga felldar niður

Drög að frumvarpi um breytingu á búvörulögum hafa verið birt á vef Alþingis. Í þ...

Tap af nautaeldi nam 19 krónum á hvert framleitt kíló
Fréttir 15. janúar 2026

Tap af nautaeldi nam 19 krónum á hvert framleitt kíló

Enn er nokkurt rekstrartap af nautaeldi á Íslandi og samkvæmt rekstraryfirliti R...