Blóðmerahaldið – eðli mótrakanna

Um blóðmerahald hefur verið heit umræða í þjóðfélaginu að undanförnu. Hún hefur gripið með sér hrifnæmt fólk, sem fordæmir starfsemina á grundvelli þeirrar hrifnæmi, en ekki á grundvelli þekkingar og staðreynda. Hér skal aðeins vikið stuttlega að nokkrum veigamiklum staðreyndum í málinu sem sýna að áróðurinn gegn blóðmerahaldi er á villigötum en er hvorki reistur á þekkingu og staðreyndum né skilningi á eðli málanna.

Ítrekað hefur það verið fullyrt að íslenskar merar þoli ekki að tekið sé úr þeim það magn blóðs sem vani er. Slík fullyrðing ber óhjákvæmilega í sér þá merkingu að merarnar veikist, veslist upp eða drepist vegna blóðtökunnar. Það eru hins vegar engin dæmi um það í reyndinni. Merarnar koma út úr blóðtökutímabilinu við bestu heilsu og hafa gert það í áratugi svo hundruðum skiptir árlega. Þessi staðhæfing um þolið er því greinilega ekki staðreynd og staðhæfingin er því alls ekki nothæf sem rök í málinu.

Því hefur líka verið haldið fram að blóðtökurnar séu dýraníð. Staðreyndin er hins vegar sú, að engin íslensk hross hafa það eins gott og blóðmerarnar. Hámarksálag af mannavöldum á þær er á meðan þær eru reknar inn í blóðtökubásinn og blóðið tekið. Sá tími sem í þetta fer í tilviki hverrar hryssu er að jafnaði um ein klukkustund á ári og hryssur koma fullfrískar og eðlilegar út úr básnum. Allan annan tíma ársins eru þessar hryssur nánast eins og villihrossastóð í frjálsri náttúru að því fráskildu að þær hafa tryggt fóður allan ársins hring bæði í góðri beit og útgjöf eftir þörfum. Þörfin miðast við að þær komi vel fram gengnar og í sæld undan vetri og geti auðveldlega gengið með fóstur, kastað heilbrigðu folaldi að vori og séð því fyrir nægri mjólk og síðan komið inn í blóðtökurnar um mitt sumar hraustar og heilbrigðar. Staðhæfingin um dýraníð stenst því engan veginn, hún er ekki staðreynd og er vita gagnslaus sem rök í málinu.

Því hefur einnig verið haldið fram að folöld úr blóðstóðum séu smærri eða ræfilslegri en önnur folöld. Líklega hefur engin magnbindandi úttekt verið gerð á því máli, en það er reynsla þeirra fjölmörgu sem fylgjast með hrossastóðum og kunna að lesa í ástand folalda að þessi fullyrðing er ekki á rökum reist. Ég hef t.d. um áraraðir fylgst með blóðtökum á ýmsum bæjum og aldrei séð annað en að folöldin í þeim stóðum sem ég þekki séu almennt stór og þroskamikil að hausti, heilsuhraust, falleg og sæl og síst smærri en önnur folöld. Það má því fullyrða að þessi staðhæfing um folöldin sé ekki staðreynd frekar en hinar ásakanirnar tvær og er því heldur ekki nothæf sem rök í málinu.

Þessi þrjú atriði eru eiginlega allt sem segja þarf um blóðmerahaldið og nóg til að sýna fram á það, að áróðurinn gegn því byggist ekki á staðreyndum og miðar ekki að sannri og málefnalegri umræðu um málið. Þetta er í raun svæsinn áróður ætlaður til að spilla fyrir starfseminni og brjóta hana á bak aftur. Hann er sem sagt vísvitandi skemmdarverk.

Páll Imsland.