Tækifæri til orkuskipta í landbúnaði
Mynd / Úr safni
Fréttir 6. maí 2026

Tækifæri til orkuskipta í landbúnaði

Höfundur: Sigurður Már Harðarson

– Fjárhagsleg sjálfbærni grunnforsenda fyrir sjálfbærum orkuskiptum

Vefþing var haldið á dögunum, þar sem sjónum var beint að stöðu og framtíð orkuskipta í landbúnaði.

Vefþingið var samstarfsverkefni Eims og Orkídeu og hluti af Evrópuverkefnunum RECET og Value4Farm. Í umfjöllun um þingið á vef Orkídeu kemur fram að sjónum hafi verið beint að stöðu og framtíð orkuskipta í einni af lykilgreinum íslensks samfélags og atvinnulífs, með það að markmiði að varpa ljósi á tækifæri til aukins orkusjálfstæðis í landbúnaði.

Gestur Pétursson, forstjóri umhverfis- og orkustofnunar, f lutti opnunarerindi um forsendur sjálfbærni fyrir orkuskipti í landbúnaði.

Framtíðarorkugjafi í sveitum

Fjallað var um fjölbreyttar tæknilausnir á þinginu – sem sumar eru farnar að sjást – og var sérstök áhersla lögð á rafmagns- og metanvæðingu landbúnaðartækja. Í því samhengi var reynslan af notkun metanknúinna dráttarvéla kynnt, ásamt því sem skoðað var hvernig innleiða megi rafvæðingu landbúnaðartækja búum landsins.

Til sérstakrar umfjöllunar var hvernig bændur geta sjálfir gerst framleiðendur að eigin orku úr lífrænum úrgangi þannig að allt metan verði nýtanlegt sem framtíðarorkugjafi í sveitum. 

Fjárhagsleg sjálfbærni grunnforsenda

Gestur Pétursson, forstjóri umhverfis- og orkustofnunar, ávarpaði þingið í Gestur Pétursson, forstjóri umhverfis- og orkustofnunar, ávarpaði þingið í upphafi. Hann sagði að gagnvart landbúnaðinum snúist verkefnið um orkuskipti í landbúnaði ekki einfaldlega um að skipta einum orkugjafa út fyrir annan. Sagði hann að til að orkuskipti geti talist raunverulega sjálfbær þurfi þau að eiga sér stað á þremur sviðum; umhverfislegu, samfélagslegu og fjárhagslegu.

Umhverfislega hliðin felist í því að draga úr eða eyða neikvæðum umhverfisáhrifum og lágmarka kolefnisfótspor greinarinnar. Samfélagslegur ávinningur ætti einnig að fylgja slíkum breytingum, þannig að ný störf skapist og aukin þekking verði til. Loks væri fjárhagsleg sjálfbærni grunnforsenda fyrir sjálfbærum orkuskiptum.

Metangas úr mykjunni

Andrew Parsons, fulltrúi breska tæknifyrirtækisins Bennamann, flutti erindið „Hættu að kaupa eldsneyti og byrjaðu að framleiða það“. Þar kynnti hann hvernig bændur geta breytt búfjáráburði og öðrum lífrænum úrgangi í hágæða metangas til að knýja dráttarvélar og flutningatæki.

Katie Hoare er breskur kúabóndi sem hefur hagnýtt metangasið úr mykjunni til að knýja vélarnar á sínu búi og hún sagði reynslusögu sína á þinginu. Þá flutti Sander Vandendriessche, sem starfar hjá belgísku rannsóknarmiðstöðinni Inagro, erindi um hagrænan og hagnýtan ávinning bænda í evrópska verkefninu Value4Farm, af því að knýja dráttarvélar með metani.

Að auki fluttu erindi þau Sigríður Ólafsdóttir, frá Ráðgjafarmiðstöð landbúnaðarins, Eiður Guðmundsson, frá Sorpu, og Steinþór Logi Arnarson, formaður Sambands ungra bænda.

Upptökur af þinginu eru aðgengilegar í gegnum vef Eims.  

Sagnaþáttur - Draugabani
Líf&Starf 27. apríl 2026

Sagnaþáttur - Draugabani

Um þessar mundir er öld liðin frá því að Indriði G. Þorsteinsson rithöfundur fæd...

Einbúinn á Þelamörk
Líf&Starf 13. apríl 2026

Einbúinn á Þelamörk

Haustið 1788 var Jóni Þorlákssyni veitt embætti sóknarprests á Bægisá á Þelamörk...

Sagnaþáttur: Velkomin Góa
Líf&Starf 10. mars 2026

Sagnaþáttur: Velkomin Góa

Góa er hafin. Mánaðarheitið góa, eða gói eins og forfeður okkar kölluðu þennan n...

Kapall er lausnarorð vísnagátu
Líf&Starf 4. mars 2026

Kapall er lausnarorð vísnagátu

Kapall er lausnarorð vísnagátunnar sem birtist í nýjasta Bændablaðinu.

Lausn á vísnagátu
Líf&Starf 24. nóvember 2025

Lausn á vísnagátu

Lausnin á vísnagátu Guðbjörns Sigurmundssonar í síðasta Bændablaði er orðið mál.

Skákmánuðurinn janúar
Líf&Starf 3. febrúar 2025

Skákmánuðurinn janúar

Janúarmánuður hefur lengi verið frekar stór skákmánuður á Íslandi. Í þeim mánuði...

Þörfnumst heilbrigðara sambands við tímann
Líf&Starf 13. desember 2024

Þörfnumst heilbrigðara sambands við tímann

Carl Honoré, sem gjarnan hefur verið kallaður rödd alþjóðlegu Hæglætishreyfingar...

Sækja áhrif til Suður-Evrópu
Líf&Starf 9. október 2024

Sækja áhrif til Suður-Evrópu

Í síðustu úthlutun Matvælasjóðs fengu bændur í Syðra-Holti í Svarfaðardal rúmleg...