Skrílsháttur
Leiðari 15. maí 2026

Skrílsháttur

Höfundur: Þröstur Helgason

Sláandi fréttir bárust af innbroti í svínabúið Stjörnugrís í vikunni. Eins og fram kemur í blaðinu hér í dag bendir umfang og framkvæmd verknaðarins til þess að fleiri en einn hafi verið að verki. Af verksummerkjum megi einnig ráða að brotið hafi verið framið undir yfirskini dýravelferðar. Samt sem áður bitna afleiðingar innbrotsins ekki síst á dýrunum en tíu smágrísir drápust og einn þeirra þurfti að aflífa vegna kjálkabrots. Þá eru fjölmargar gyltur með áverka, meðal annars haltar og rispaðar, og tvö fósturlát höfðu þegar orðið þegar síðast fréttist. Búast má við frekari afleiðingum á næstu dögum og vikum, meðal annars vegna streitu, mjólkurmissis hjá gyltum og mögulegra fleiri fósturláta, eins og segir í fréttatilkynningu frá Stjörnugrís.

Ef það er rétt að innbrotið sé framið undir yfirskini dýravelferðar er augljóst að það gengur gegn málstaðnum. Aðgerðir sem skaða dýrin, sem yfirlýst markmið er að verja, geta einfaldlega ekki talist forsvaranlegar. Með þeim vinna aðgerðarsinnar þvert á móti gegn málstað sínum.

Greinilega er hér um brot að ræða gegn löglegri atvinnustarfsemi í landinu. Auk þess hafa svínabændur á undanförnum árum ráðist í miklar úrbætur á búum sínum í þágu betri aðbúnaðar eins og lög og reglugerðir gera ráð fyrir. Eftirlit er sömuleiðis strangt af hálfu Matvælastofnunar og forstjóri Stjörnugríss bendir raunar á að svínaeldi lúti hvað mestu eftirliti af þeim búgreinum þar sem fengist er við dýraeldi.

Bændum er annt um velferð dýra sinna. Þeir fara að lögum og reglum um dýrahald þó að einstaka undantekningar megi finna þeirra á meðal eins og á öllum sviðum mannlífsins. Sé fólk ósátt við lög og reglur um dýravelferð væri rétt að það beindi spjótum sínum að löggjafanum en ekki bændum, búum þeirra og dýrum. Annað er skrílsháttur og lögbrot sem taka verður hart á.

Hvað segja bændur?

Ríflega helmingur bænda, eða 53%, telur aðstæður í efnahagslífinu á Íslandi vera slæmar fyrir búrekstur sinn. Aðeins 8% telja þær góðar og 39% segja þær hvorki góðar né slæmar.

Þetta eru niðurstöður könnunar sem birtist í síðasta Bændablaði og hljóta að teljast afdráttarlausar um rekstrarumhverfi íslensks landbúnaðar.

Bændablaðið hefur varpað ýmsum spurningum á bændur innan Bændasamtaka Íslands undanfarna mánuði og birt í blaðinu undir yfirskriftinni Hvað segja bændur? Tilgangurinn með þessu er einfaldlega að kanna viðhorf bænda til ýmissa hluta sem snerta rekstur þeirra, störf og daglegt líf.

Á meðal athyglisverðra niðurstaðna er til dæmis sú að meira en helmingur bænda sinna störfum utan bús. Sú staðreynd segir kannski meira en mörg orð um afkomu íslenskra bænda.

Bændablaðið mun halda áfram að kanna viðhorf bænda til ýmissa hluta á næstu mánuðum og misserum. Blaðið þakkar þeim sem hafa tekið þátt í þessum könnunum og hvetja alla sem vilja hafa áhrif á upplýsta umræðu að svara þeim.

Þröstur Helgason

Ævintýralegt spil í úrslitunum
Líf&Starf 13. maí 2026

Ævintýralegt spil í úrslitunum

12 pör þurftu að kljást við spil dagsins sem kom upp í úrslitum Íslandsmótsins í...

Sagnaþáttur - Draugabani
Líf&Starf 27. apríl 2026

Sagnaþáttur - Draugabani

Um þessar mundir er öld liðin frá því að Indriði G. Þorsteinsson rithöfundur fæd...

Einbúinn á Þelamörk
Líf&Starf 13. apríl 2026

Einbúinn á Þelamörk

Haustið 1788 var Jóni Þorlákssyni veitt embætti sóknarprests á Bægisá á Þelamörk...

Sagnaþáttur: Velkomin Góa
Líf&Starf 10. mars 2026

Sagnaþáttur: Velkomin Góa

Góa er hafin. Mánaðarheitið góa, eða gói eins og forfeður okkar kölluðu þennan n...

Kapall er lausnarorð vísnagátu
Líf&Starf 4. mars 2026

Kapall er lausnarorð vísnagátu

Kapall er lausnarorð vísnagátunnar sem birtist í nýjasta Bændablaðinu.

Lausn á vísnagátu
Líf&Starf 24. nóvember 2025

Lausn á vísnagátu

Lausnin á vísnagátu Guðbjörns Sigurmundssonar í síðasta Bændablaði er orðið mál.

Skákmánuðurinn janúar
Líf&Starf 3. febrúar 2025

Skákmánuðurinn janúar

Janúarmánuður hefur lengi verið frekar stór skákmánuður á Íslandi. Í þeim mánuði...

Þörfnumst heilbrigðara sambands við tímann
Líf&Starf 13. desember 2024

Þörfnumst heilbrigðara sambands við tímann

Carl Honoré, sem gjarnan hefur verið kallaður rödd alþjóðlegu Hæglætishreyfingar...