Próteinvinnsla úr grasi, smára og alfalfa

Eitt af þeim fyrirtækjum sem blaðamaður Bændablaðsins heimsótti í sumar í tengslum við alþjóðaráðstefnu landbúnaðarblaðamanna kallast BioRefine A/S á Jótlandi og sérhæfir sig í framleiðslu á próteini úr grasi, smára og alfalfa.

Hráefnið í vinnsluna, gras, smári og alfalfa, er fengið frá bændum af um 3.000 hekturum af graslendi í 30 kílómetra radíus umhverfis verksmiðjuna. Grasið er sérræktað og slegið tvisvar til þrisvar á sumrin og haustin frá því í maí og fram í nóvember og flutt nýslegið í verksmiðjuna. Túnin eru hvíld þriðja til fjórða hvert ár til að auka kolefnisbindingu þeirra.

Árleg framleiðsla er um sjö þúsund tonn af því sem kallað er grænt prótein.

Samkeppni við innflutt soja

Vagn Hundebøll, forstjóri BioRefine, sagði í samtalið við Bændablaðið að forgangsverkefni fyrirtækisins í dag væri að mæta fóðurpróteinþörf danskra bænda og neytenda á vistvænan hátt.

„Danir flytja inn um 50 þúsund tonn af lífrænu og 1,7 milljón tonn af ólífrænu soja á ári, við viljum draga úr þeim innflutningi.“

Grænt prótein til manneldis

„Enn fremur leggjum við áherslu á að þróa grænt prótein til notkunar í matvæli til manneldis og að það geti orðið um fjórðungur af því próteini sem notað er til matvælaframleiðslu í Danmörku.

Á sama tíma höfum við áhuga á að deila þekkingu okkar á framleiðslu græns próteins enda tæknin sem við notum nothæf hvar sem er í heiminum.“

Fóður fyrir hænur og gæludýr

Eftir að safinn er pressaður úr grasinu fer það í skilvindu og þurrkara sem skilur próteinið úr því og eftir það líkist próteinið helst kaffikorgi. Afgangsgrasið er notað í textíliðnaði og í umbúðir og safann má nota til framleiðslu á lífgasi og sem áburð.

Próteinið má meðal annars nota sem fóður fyrir hænur og gæludýr og getur hún komið í staðinn fyrir sojamjöl.

Í kynningu Biorefine á framleiðslunni segir að prótein sé eitt af undirstöðuefnum fæðunnar, hvort sem það er fyrir menn eða skepnur. Grasprótein meltist vel hjá húsdýrum með einn maga eins og svín og alifugla en hentar síður fyrir jórturdýr þar sem það er of auðmelt.

Samvinnuverkefni þriggja landbúnaðarfyrirtækja

BioRefine er samstarfsverkefni þriggja danskra landbúnaðar­ fyrirtækja, DLG, Danish Agro og DLF, með það að markmiði að framleiða umhverfisvænt prótein sem fóður fyrir búfé.

Grasvinnsla Biorefine byggir á 50 ára reynslu fyrirtækis sem kallaðist Nybro sem var keypt árið 2020 og starfsemi þess breytt til að framleiða prótein.