Nær 1.000 lömb talin bera verndandi arfgerð

Um 600 lömb á Íslandi bera hina alþjóðlegu viðurkenndu verndandi arfgerð ARR gegn riðuveiki í sauðfé, samkvæmt nýjustu tölum. Þar af eru 11 lömb arfhrein.

Arfgerðin T137, sem talin er vera verndandi gegn riðusmiti, hefur fundist í 356 lömbum og þar af eru 14 arfhrein.

Þetta kemur fram í upplýsingum frá Eyþóri Einarssyni, sauðfjárræktarráðunauti hjá Ráðgjafarmiðstöð landbúnaðarins. Hann segir að um níu prósent fullorðinna gripa á Íslandi sem skráðir eru í skýrsluhaldskerfið Fjárvís hafi verið arfgerðagreindir.

„Af þeim eru 21 prósent sem teljast með lítið næma eða vendandi arfgerð. Áhersluverkefnið fram undan er að lækka hratt þetta hlutfall sem telst hlutlaust, sem eru 74 prósent gripa, og útrýma áhættuarfgerðinni, sem fimm prósent gripa bera,“ segir Eyþór.

Upplýsingafundur í Skagafirði um riðuveiki

Hugðist Eyþór kynna þessar niðurstöður á upplýsingafundum um riðuveiki sem halda átti í gærkvöldi í Varmahlíð í Skagafirði, eftir að Bændablaðið fór í prentun.

Hópur riðusérfræðinga frá Eng­landi, Frakklandi, Ítalíu, Spáni og Þýskalandi er staddur á Íslandi í tengslum við fundarhöldin í Skagafirði og fór hópurinn ásamt íslenskum riðusérfræðingum í vettvangsferðir á riðuslóðir á Norðurlandi vestra fyrri part vikunnar.

Að sögn Eyþórs hefur góður gangur verið í arfgerðargreiningum upp á síðkastið. Frá því í vor hafa um 7.500 sýni verið send til greiningar. Niðurstöður liggja fyrir úr um 5.400 sýnum. Af þeim 11 lömbum sem eru arfhrein og bera ARR arfgerðina eru fimm hrútlömb. Af þeim 14 arfhreinu lömbum með T137 eru sjö hrútar. Þá eru komin fram fimm lömb arfhrein fyrri breytileikanum C151, sem talin er mögulega verndandi.

T137 algeng í einu helsta sauðfjárkyni Ítala

Arfgerðin ARR er alþjóðlega viður­kennd sem fullkomlega verndandi arfgerð og hefur verið grunnur að útrýmingu riðu í mörgum löndum. Kind með arfhreint ARR getur hvorki smitast af riðu né smitað annað fé og kind með arfblendið ARR smitast örsjaldan og smitar ekki annað fé.

Samkvæmt upplýsingum á vef RML kemur arfgerðin T137 frekar oft fyrir í einu helsta sauðfjárkyni á Ítalíu, Sarda­sauðfé, og hefur reynst fullkomlega verndandi í þremur umfangsmiklum rannsóknum þar.

Hins vegar er arfgerðin ekki alþjóðlega viðurkennd sem verndandi gegn riðu og ekki verið sóst eftir því, þar sem ARR er víða mjög algeng arfgerð.