Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 3 mánaða.
Bændur sturtuðu kartöflum á götur Brussel til að mótmæla Mercosur-samningi ESB og landa í Suður-Ameríku
Bændur sturtuðu kartöflum á götur Brussel til að mótmæla Mercosur-samningi ESB og landa í Suður-Ameríku
Mynd / Skjáskot
Fréttir 16. janúar 2026

Mercosur-samningurinn samþykktur

Höfundur: Steinunn Ásmundsdóttir

ESB hefur samþykkt Mercosursamning sem felur í sér tollalækkanir, loftslagsákvæði og verndarráðstafanir, þrátt fyrir harða mótstöðu m.a. Frakklands.

Evrópusambandið samþykkti nú í janúar að undirrita viðskiptasamning við Mercosur-ríkin í Suður-Ameríku eftir 25 ára samningaviðræður. Samningurinn, sem skiptist í „Interim Trade Agreement“ og samstarfssamning (EMPA), felur í sér niðurfellingu tolla á yfir 90% vöruviðskiptum í áföngum og tollkvóta fyrir kjöt, sykur og hrísgrjón. Hann inniheldur einnig verndarráðstafanir fyrir evrópska bændur og ákvæði um loftslagsábyrgð, þar á meðal aðgerðir gegn skógareyðingu í Amazon. Aukinn meirihluti aðildarríkja ESB samþykkti samninginn en Frakkar og fleiri ríki lögðust gegn honum.

Samningurinn verður formlega undirritaður í Asunción í Paragvæ nú á laugardaginn, 17. janúar, og tekur gildi að hluta, en bíður samþykktar Evrópuþings og þjóðþinga aðildarríkja. Þýskaland og Spánn fagna samningnum sem lykilskrefi til að styrkja stöðu ESB gagnvart Kína og Bandaríkjunum, en pólitísk átök halda áfram.

Hörð mótmæli voru á götum Varsjár í Póllandi þar sem Mercosur-gerningnum var mótmælt. Aukinn meirihluti aðildarríkja ESB samþykkti samninginn.

Harðvítug gagnrýni frá Frakklandi

Franska ríkisstjórnin hefur lýst yfir andstöðu og hyggst greiða atkvæði gegn samningnum. Hún telur verndarráðstafanir ekki nægjanlegar til að tryggja hagsmuni franskra bænda. Pólland, Austurríki, Ungverjaland og Írland hafa einnig gagnrýnt samninginn, en þessi ríki ná væntanlega ekki að mynda nægjanlegt vægi til að stöðva ferlið.

Franska dagblaðið Le Monde greinir frá því að evrópskir bændur óttist einkum að samningurinn muni grafa undan landbúnaði í Evrópu. Samningurinn heimilar tollfrjálsa innflutningskvóta á nautakjöti, kjúklingi, hrísgrjónum, hunangi og sykri frá Suður-Ameríku, sem gæti leitt til undirboða á verði. Þrátt fyrir að tollar taki gildi eftir kvótana, telja bændur 40% verndartolla ófullnægjandi. Auk þess eru áhyggjur af samkeppni við framleiðendur sem starfa undir mun lægri umhverfis-, dýravelferðar- og vinnuskilyrðum en gilda í Evrópu, sem gæti skapað ósanngjarna samkeppni og þrýst á evrópska framleiðendur.

Loftslagsákvæði og verndarráðstafanir

Samkomulagið felur í sér strangar reglur um efnafræðilegar leifar, neyðarsjóði og styrkjapakka fyrir bændur. Loftslagsákvæði eru talin lykilatriði, þar á meðal skuldbindingar gegn skógareyðingu í Amazon. Stuðningsríki innan ESB telja samninginn opna nýja markaði og styrkja efnahagslega stöðu sambandsins á heimsvísu.

Fjölmenni á Skeifudeginum á sumardaginn fyrsta
Fréttir 29. apríl 2026

Fjölmenni á Skeifudeginum á sumardaginn fyrsta

Skeifudagurinn fór fram á sumardaginn fyrsta að Mið-Fossum í blíðskaparveðri. Vi...

Kílómetragjald á dráttarvélum
Fréttir 25. apríl 2026

Kílómetragjald á dráttarvélum

Bændasamtök Íslands auglýsa eftir bændum sem hafa orðið varir við að kílómetragj...

Nýtt myndband um burðarhjálp
Fréttir 24. apríl 2026

Nýtt myndband um burðarhjálp

Nýtt myndband hefur verið sett inn á YouTube-rásina Leiðbeiningar um burðarhjálp...

Hótanir í garð starfsmanna Matvælastofnunnar
Fréttir 24. apríl 2026

Hótanir í garð starfsmanna Matvælastofnunnar

Í tilkynningu frá Matvælastofnun kemur fram að starfsfólk þess hafi orðið fyrir ...

Guðmundur Vernharðsson hjá Mörk í Útvarpi Bændablaðsins
Fréttir 22. apríl 2026

Guðmundur Vernharðsson hjá Mörk í Útvarpi Bændablaðsins

Í þættinum er rætt við Guðmund Vernharðsson hjá Gróðrarstöðinni Mörk í Reykjavík...

Skaðleg áhrif varnarefnis á lýðheilsu og lífríki
Fréttir 22. apríl 2026

Skaðleg áhrif varnarefnis á lýðheilsu og lífríki

Hertar reglur um innflutning á vörum sem innihalda skordýraeitrið thiamethoxam t...

Fyrsti Angus-holdakálfur hjá Nautís í vor
Fréttir 21. apríl 2026

Fyrsti Angus-holdakálfur hjá Nautís í vor

Nýlega kom fyrsti kálfur vorsins í heiminn hjá Nautís á Stóra-Ármóti í Flóahrepp...

Útskriftarhelgi Reiðmannsins
Fréttir 21. apríl 2026

Útskriftarhelgi Reiðmannsins

Laugardaginn 25. apríl fer fram útskriftarhelgi Reiðmannsins að Mið-Fossum í Bor...