Bayer kaupir líftæknirisann Monsanto

Gengið hefur verið frá samningi um að þýski lyfja- og efnaframleiðandinn Bayer kaupi fræsölu- og efnaframleiðslurisann  Monsanto. Kaupverðið er 56,6 milljarðar bandaríkjadalir en uppreiknast í 66 milljarða dala þegar tekið er með í reikninginn að Bayer yfirtekur skuldir Monsanto.

 

Kaupin eru stærstu einstöku viðskipti ársins í heiminum og jafngildir kaupverðið tæpum 6,5 þúsund milljörðum íslenskra króna en 7,588 milljörðum sé yfirtaka skulda tekin með. Til samanburðar eru fjárlög íslenska ríkisins árið 2016 tæpir 700 milljarðar og tæp 10% af kaupverðinu en beingreiðslur vegna nýsamþykktra búvörusamninganna næstu tíu árin eru 13 milljarðar.

 

Samkeppnisyfirvöld eiga eftir að samþykkja kaupin

Bayer hefur einnig samþykkt að greiða Monsanto tvo milljarða dala, tæpa 230 milljarða króna, leyfi samkeppnisyfirvöld í Bandaríkjunum og Evrópusambandinu ekki kaupin. Hlutabréf í báðum fyrirtækjum hafa hækkað umtalsvert eftir að fréttist að samningur milli fyrirtækjanna um kaupin hefði gengið eftir.

Helmings líkur eru taldar vera á að samkeppnisyfirvöld stöðvi kaupin. Til að auka líkurnar á samþykki kaupanna gæti þurft að selja hluta starfseminnar og er þá helst talað um þann hluta Monsanto sem framleiðir soja-, bómullar- og kanólafræ.

 

25% markaðshlutdeild

Með kaupum Bayer á Monsanto verður til stærsta fyrirtæki í heimi á sviði fræ- og efnasölu til landbúnaðar með rúmlega 25% markaðshlutdeild.

 

Til stendur að höfuðstöðvar fræsölu og rannsókna á sviði erfðatækni verði áfram í St. Louis í Bandaríkjunum þar sem höfuðstöðvar Monsanto eru, en framleiðsla á skordýra- og plöntueitri í Monhein í Þýskalandi, heimaborg Bayer. 

 

Talið er líklegt að heitið Monsanto muni hverfa af framleiðsluvörum hins sameinaða félags þar sem það hefur víða á sér slæmt orð. 

 

Harðnandi samkeppni

Samkeppni á fræ- og efnamarkaði í landbúnaði er hörð og er alltaf að harðna þegar kemur að matvælaframleiðslu í heiminum og fá risafyrirtæki sem bítast um yfirráð á því sviði. 

 

Á síðasta ári sameinuðust bandarísku landbúnaðarrisarnir Dow og DuPont og Syngenta í Sviss gekk til liðs við kínverska fyrirtækið ChemChina sem er í ríkiseigu og með tögl og hagldir þegar kemur að matvælaframleiðslu í Kína. Kaup ChemChina á Syngenta áttu sér stað eftir að Syngenta mistókst að ná samningum við Monsanto. Samanlagt stjórna fyrrgreind fyrirtæki milli 80 og 90% af fræsölu og framleiðslu á efnum til landbúnaðar í heiminum.