Vinsamlegast athugið að þetta efni er eldra en 2 mánaða.
Engin þörf á að hækka vexti
Mynd / Bbl
Lesendabásinn 5. nóvember 2021

Engin þörf á að hækka vexti

Höfundur: Ásthildur Lóa Þórsdóttir

Nú sem oftar sýna vaxtaákvarðanir bankanna hvernig heimilin eru gjörsamlega varnarlaus og berskjölduð gagnvart lánastofn­unum.

Eftir að hafa verið í sögulegu lágmarki í ársbyrjun hafa meginvextir Seðlabanka Íslands verið hækkaðir þrisvar, um 0,25 prósentustig í hvert skipti. Flestir lánveitendur hafa fylgt þeim hækkunum dyggilega eftir með sambærilegum hækkunum á vöxtum húsnæðislána og þannig lagt auknar fjárhagslegar byrðar á stærstan hluta íslenskra heimila.

Þessar vaxtahækkanir eru ekkert lögmál og engin þörf á þeim

Það sem af er ári hafa bankarnir skilað vænum hagnaði eða á hálfu ári meira en árshagnaði þeirra hvert undanfarinna þriggja ára þrátt fyrir þrengingar vegna heimsfaraldurs. Á næstu dögum birta þeir afkomutölur þriðja ársfjórðungs sem hefur verið boðað að verði enn betri.

Með svo góða afkomu sem raun ber vitni geta bankarnir ekki með nokkru móti haldið því fram að nein þörf sé á því að hækka vexti húsnæðislána. Nægur er hagnaðurinn fyrir og engin þörf á að sækja hærri vaxtatekjur úr vösum neytenda.

Bankarnir skulda heimilunum vaxtalækkanir

Hagsmunasamtök heimilanna sendu í vikunni frá sér áskorun til stjórnenda og eigenda bankanna að láta neytendur njóta góðs af velgengninni og sýna samfélagslega ábyrgð í verki með því að halda aftur af frekari vaxtahækkunum á húsnæðislánum.

Samtökin minntu jafnframt á þá staðreynd að bankarnir skulda heimilum landsins enn þá töluverðar vaxtalækkanir. Á tímabili munaði 230% á því sem vextir bankanna voru og því sem þeir hefðu átt að vera ef vaxtalækkanir Seðlabankans skiluðu sér jafn vel til neytenda og hækkanir.

Heimilin eiga þessar vaxta­lækkanir inni hjá lánastofnunum og þeim ber að gera upp skuld sína við þau og endurgreiða oftekið fé. Það minnsta sem þeir gætu gert væri að hækka ekki vexti og draga nýlegar hækkanir þeirra til baka.

Ríkisstjórnin beiti eigendavaldi sínu

Heimilin eru ekki veiðilendur bankanna til að auka nú þegar stjarn­fræðilegan hagnað þeirra. Vissulega hefur verðbólga aukist en bankarnir eru augljóslega ekki á flæðiskeri staddir og þurfa ekkert á því að halda að hækka álögur á heimili landsins sem mörg hver berjast nú þegar í bökkum.

Gæta þarf að og verja réttar­stöðu neytenda gagnvart þessu ofurvaldi.

Tveir af þremur bönkum eru í meirihlutaeigu ríkisins.

Nú þarf ríkisstjórnin að beita eigendavaldi sínu og grípa inn í þessa oftöku af varnarlausum heimilum landsins sem er algjörlega ónauðsynleg, ekki síst með hliðsjón af gríðarlegum hagnaði bankanna.

Heimilin eru ekki fóður fyrir bankana!


Ásthildur Lóa Þórsdóttir
3. þingmaður Suðurkjördæmis fyrir Flokk fólksins og formaður Hagsmunasamtaka heimilanna

Aðgerðir til hjálpar bændum
Lesendabásinn 20. janúar 2022

Aðgerðir til hjálpar bændum

Í kortunum eru yfirvofandi aðfanga­hækkanir sem bændur þurfa að mæta á komandi f...

Tækifærin í áskorununum
Lesendabásinn 13. janúar 2022

Tækifærin í áskorununum

Undanfarið hafa orðið töluverðar hækkanir á aðföngum bænda og hefur áburður veri...

Sýnum fyrirhyggju – metum áhrif stafafuru og sitkagrenis
Lesendabásinn 3. janúar 2022

Sýnum fyrirhyggju – metum áhrif stafafuru og sitkagrenis

Ein af fimm helstu ógnum við líffræðilega fjölbreytni í heiminum í dag er ágenga...

Sjónhverfingar - hver verður næstur?
Lesendabásinn 22. desember 2021

Sjónhverfingar - hver verður næstur?

Hrossabændur sem halda merar til blóðtöku liggja undir ámæli þessa dagana úr öll...

Athugasemdir við drög að reglugerð
Lesendabásinn 20. desember 2021

Athugasemdir við drög að reglugerð

Við lestur reglugerðarinnar læddist að manni sá grunur að reglugerðin hafa verið...

Kolviður 15 ára
Lesendabásinn 17. desember 2021

Kolviður 15 ára

Kolviður hefur bundið kolefni fyrir fyrirtæki og einstaklinga í 15 ár. Um 150 fy...

Ólíku saman að jafna
Lesendabásinn 17. desember 2021

Ólíku saman að jafna

Hún er undarleg minni­máttarkennd Íslendinga. Annars vegar teljum við okkur vita...

Stafafura – reynsla Skota
Lesendabásinn 2. desember 2021

Stafafura – reynsla Skota

Í undirbúningi er stórfellt átak í ræktun stafafuru hér á landi á vegum Skógrækt...